Boekestijn & De Wijk: op zoek naar de nieuwe wereldorde. Niet alleen wat er gebeurt, maar vooral waarom.
Wil je meer? Met Boekestijn & De Wijk Plus luister je verder dan de koppen: extra colleges en bonuscontent bij grote dossiers en momenten. De lange zaterdagaflevering, is exclusief voor leden.
Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Elke zaterdagochtend om 11 uur een nieuwe aflevering waar wekelijks een relevante gast aanschuift.
Daarnaast een dagelijkse update waarin de oorlog in Oekraïne en momenteel het conflict in de Gazastrook centraal staan.
De wereld lijkt soms in brand te staan, meerdere conflicten en oorlogen, de geopolitieke verhoudingen lijken voortdurend te verschuiven. Met zoveel nieuws is het prettig om naar deskundigen te luisteren die orde in de chaos scheppen. Defensiespecialist Rob de Wijk en docent internationale betrekkingen Arend Jan Boekestijn gaan de discussie met elkaar aan en vullen elkaar aan met hun specifieke kennis op het gebied van militaire operaties en historische context van verschillende conflicten.
BNR-presentator van dienst is Hugo Reitsma. Hij houdt beide heren bij de les zodat de vaak ingewikkelde materie begrijpelijk blijft voor de luisteraars.
De podcast Boekestijn en de Wijk is al maandenlang de best beluisterde podcast van Nederland met wekelijks ca. 800.000 downloads. In 2022 werd Boekestijn en de Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards.
Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit te Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.
Rob de Wijk
Rob de Wijk is een Nederlandse geschiedkundige en deskundige op het gebied van internationale betrekkingen en veiligheidsvraagstukken. Sinds 2007 is De Wijk directeur & oprichter van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies (HCSS). Hij is tevens emeritus hoogleraar aan de Universiteit Leiden.
Hugo Reitsma
Hugo Reitsma studeerde politicologie en is verslaggever bij BNR Nieuwsradio. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).
Don't just listen to podcasts. Learn from them with transcripts, summaries, and chapters for every episode. Skim, search, and bookmark insights. Learn more
Deze aflevering van Boekesteijn en De Wijk duikt in de geopolitieke onrust rond Venezuela, waar Amerikaanse interventie Poetin's invloed ondermijnt en chaos dreigt. De discussie verkent ook de cruciale rol van kernwapens in Europese afschrikking tegen potentiële Amerikaanse agressie, specifiek rond Groenland, en de bredere implicaties van nucleaire proliferatie. Tot slot wordt de complexiteit van transactionele politiek met Trump geanalyseerd, inclusief een mogelijk ruil van Groenlandse bodemschatten voor veiligheidsgaranties, en de inherente risico's hiervan.
Deze extra nieuwsuitzending behandelt de verrassende Amerikaanse militaire aanval op Venezuela, waarbij president Maduro en zijn vrouw zijn gearresteerd. Donald Trump roemt de actie als een groot succes in de strijd tegen drugsterrorisme en verklaart dat Amerika Venezuela zal "runnen". Echter, internationale rechtsexperts veroordelen de aanval als een schending van de soevereiniteit en waarschuwen voor gevaarlijke precedenten voor de internationale rechtsorde, terwijl de Venezolaanse bevolking zowel opluchting als angst voelt over de onzekere toekomst van hun land en het risico op verdere destabilisatie in de regio.
In deze aflevering kijken we in de glazen bol naar 2026, na een "kanteljaar" 2025. De discussie richt zich op de onopgeloste oorlog in Oekraïne, Poetin's hardnekkigheid, en de binnenlandse en internationale positie van Donald Trump. Europa staat voor immense uitdagingen door mondiale machtsverschuivingen, handelsoorlogen en de afbrokkeling van multilateralisme, maar toont ook veerkracht in aanpassingsvermogen en besluitvorming. Luisteraarsvragen over nucleaire dreigingen, digitale soevereiniteit en geopolitieke allianties worden verkend, met een focus op Europa's noodzakelijke en kwetsbare transitie in dit cruciale jaar.
Jaap Smit, voormalig commissaris van de Koning en predikant, reflecteert op de huidige onzekere wereld en het belang van waakzaamheid. Hij onderscheidt hoop van oppervlakkig optimisme en pleit voor authentiek leiderschap dat verder kijkt dan de korte termijn. De aflevering benadrukt de noodzaak van een moreel kompas en collectieve actie om grote maatschappelijke vraagstukken aan te pakken, en roept op tot samenwerking en het geloof in de "en toch"-mentaliteit.
Deze aflevering analyseert de recente EU-top over Oekraïne, waar 90 miljard euro aan financiering via een EU-lening is geregeld – een "Eurobond" die een precedent schept voor gezamenlijke veiligheidsinvesteringen. Hoewel sommigen optimistisch zijn over deze gezamenlijke aanpak, blijven er zorgen over de ontoereikendheid van het bedrag, de onaantastbaarheid van bevroren Russische tegoeden, en de interne verdeeldheid binnen de EU. De discussie belicht ook de complexiteit van EU-besluitvorming, inclusief "coalities van de bereidwilligen" en de lobby-inspanningen rondom Euroclear, en concludeert dat de oorlog waarschijnlijk voortduurt zonder beweging van Rusland.
Deze aflevering analyseert de laatste ontwikkelingen in de oorlog in Oekraïne, inclusief Russische territoriale claims en recente aanvallen, en bespreekt bredere Europese veiligheidsproblemen zoals cyberaanvallen en defensietekorten. Ook komen de EU-beslissing over een gezamenlijke lening voor Oekraïne en de controversiële boerenprotesten die het Mercosur-handelsverdrag blokkeren aan bod. De rol van de Amerikaanse politiek, met name rond Trump en de verdedigingsbegroting, wordt belicht, evenals de aanhoudende conflicten in Jemen, de ontwapening van Hezbollah en de onhoudbare situatie in Gaza.
De aflevering behandelt de geïntensiveerde oorlog in Oekraïne, met Russische infrastructuuraanvallen en een dreigende black-out. Het duikt in de complexe vredesvoorstellen en veiligheidsgaranties voor Oekraïne, die op een ferme afwijzing van Rusland stuiten, ondanks hernieuwde Amerikaanse sancties. Europa worstelt met interne meningsverschillen over militaire steun en het gebruik van bevroren Russische tegoeden. De discussie belicht ook de chaotische interne politiek van de VS, de blokkade van Venezuela met geopolitieke implicaties, en groeiende trans-Atlantische tech- en handelsconflicten, wat een gebrek aan wereldwijde eenheid onderstreept.
De podcast onderzoekt waarom president Zelensky de oorlog in Oekraïne niet alleen kan oplossen en de cruciale rol van internationale steun. Verder wordt de analyse van Timothy Snyder over Amerikaanse kleptocratie en de bewuste verzwakking van Europa besproken, inclusief de invloed van big tech op het beleid. Ten slotte worden de kracht en zwaktes van de NAVO behandeld, evenals tactieken om alternatieve wereldbeelden en complottheorieën effectief te adresseren tijdens sociale bijeenkomsten.
Het Plakkaat van Verlatinghe dient als metafoor voor de noodzaak van Europese autonomie nu de Amerikaanse nationale veiligheidsstrategie zich vijandig opstelt. De discussie balanceert tussen een harde breuk met de VS en het beheren van afhankelijkheden, terwijl tegelijkertijd strategische stappen worden ondernomen op het gebied van defensie, technologie en grondstoffen. Er wordt gepleit voor Europese eenheid om economische leverage te creëren en de eigen defensie-industrie te versterken, vooral met het oog op de situatie in Oekraïne en de dreiging van een terugkerende Trump.
De oorlog in Oekraïne intensiveert met escalerende drone- en cyberaanvallen op energie-infrastructuur en openbare voorzieningen. Er heerst grote chaos rond vredesbesprekingen, waarbij Trumps economische benadering botst met de realiteit en Europa zich wapent met een slimme strategie voor bevroren Russische activa. Ondertussen ondermijnt het Amerikaanse Congres Trumps beleid, terwijl zijn controversiële voorstellen voor visa, chipsexport naar China en een nieuw Gaza-plan de wereldorde verder ontwrichten.
Deze aflevering analyseert de vermeende militaire superioriteit van Europa ten opzichte van Rusland, waarbij de realiteit van Ruslands oorlogseconomie en hybride dreigingen worden benadrukt. Daarnaast wordt de zorgwekkende opkomst van rechtspopulistische partijen in Europa besproken en hun potentiële impact op de Europese eenheid en steun voor Oekraïne. Ten slotte duikt de podcast in de achterliggende Amerikaanse strategie, inclusief de complexe relatie met Rusland en Europa, en de groeiende invloed van ideologie op cruciale politieke beslissingen.
De podcast duikt diep in de oorlog in Oekraïne, waarbij de effectiviteit van drone-oorlogvoering, de troepenproblematiek en de enorme Russische verliezen worden belicht. Een herzien Oekraïens vredesplan, beïnvloed door Trump's eisen en Europese leiders, staat centraal in de discussie, naast de financiële en militaire steun van Europa, inclusief het gebruik van bevroren Russische tegoeden. De aflevering analyseert ook de recente retoriek van Donald Trump, zijn aanvallen op Europa, en de impact daarvan op radicale rechtse bewegingen, evenals de Amerikaanse binnenlandse strijd over economie en sociale kwesties. Tot slot wordt de humanitaire situatie in Gaza en andere ontwikkelingen in het Midden-Oosten besproken, waaronder het Iraanse raketprogramma en de destabilisatie in Jemen.
In deze aflevering onderzoeken Jan en Rob waarom de VS aandringt op hogere Europese defensie-uitgaven, ondanks een groeiende Amerikaanse afstand. Ze bespreken de ethische en praktische overwegingen van Europa's relatie met China, inclusief de mogelijkheid van wapenaankopen en het gebruik van economische macht. Verder wordt kritiek geleverd op oppervlakkige analyses van de Europese militaire sterkte en de vooruitgang op het gebied van onafhankelijkheid in kritieke grondstoffen en technologie.
In het vervolg van De Alliantie praten we over hoe Europa moet reageren, want de nieuwe Nationale Veiligheidsstrategie van de Amerikaanse regering is spijkerhard. In wat nu al de 'Trump Doctrine' wordt genoemd, staat dat Amerika de speciale relatie met Europa in twee jaar wil beëindigen. Nadien zoekt Europa het zelf maar verder uit. Als argumenten noemt het Witte Huis 'de Europese democratie en onze beschaving die ten onder gaan door censuur, een dalend geboortecijfer en migratie. Voor BNR de ge...
De podcast analyseert de spijkerharde Amerikaanse veiligheidsstrategie, de "Trump Doctrine," die stelt dat Amerika de banden met Europa in twee jaar wil verbreken. De doctrine, gekenmerkt door ideologie en Monroe Doctrine 2.0, ziet Europa als decadent en ondersteunt radicaal-rechtse partijen om soevereiniteit te ondermijnen en Rusland een invloedssfeer te gunnen. Hoewel Europa in ontkenning verkeert, dwingt Trumps beleid Brussel tot actie om autonomer te worden, terwijl politici "slijmen" om tijd te rekken vanwege Europa's huidige kwetsbaarheid. Intern in de VS groeit echter de twijfel over de inconsistenties van deze strategie.
Deze aflevering onderzoekt de uitdagingen en kansen voor Europa om een "groene supermacht" te worden, met Diederik Samsom als gast. De discussie richt zich op het versnellen van de energietransitie door gezamenlijke investeringen, het aanpakken van maatschappelijke ongelijkheid en het strategisch omgaan met geopolitieke druk van de VS en China. Er wordt betoogd dat Europa zijn economische macht moet benutten, nieuwe bondgenootschappen moet aangaan met landen als Oekraïne en Noord-Afrika, en leiderschap moet tonen om zowel klimaatdoelen als veiligheid te versterken.
Het episode analyseert de voortdurende drone-aanvallen en grondgevechten in Oekraïne, samen met de diplomatieke spanningen rond Zelensky's vlucht en geheime onderhandelingen met Rusland. Een cruciaal debat binnen Europa richt zich op het inzetten van bevroren Russische tegoeden voor Oekraïne, terwijl de nieuwe Amerikaanse veiligheidsstrategie Europa oproept tot intern verzet en een verschuiving in buitenlandse prioriteiten aangeeft. De aflevering sluit af met een blik op de EU's Critical Raw Materials Act en de interne chaos in Gaza.
De hosts analyseren Ruslands huidige minimale oorlogsdoelen in de Donbas en de complexe onderhandelingsruimte, inclusief de kwestie van de jure versus de facto erkenning van bezette gebieden. Ze bespreken Europa's groeiende behoefte aan strategische autonomie ten opzichte van de Verenigde Staten, vooral gezien de veranderende Amerikaanse prioriteiten en de hypothetische gevolgen van een snelle Russische overwinning in Oekraïne. Tot slot wordt de inherente traagheid van democratische besluitvorming in Europa onder de loep genomen en hoe dit te verenigen met de noodzaak van snelle actie tegen externe bedreigingen, ondanks bestaande mechanismen binnen de NAVO.
Deze aflevering analyseert de nieuwste ontwikkelingen in de oorlog in Oekraïne, inclusief drone-aanvallen en de stagnatie aan het front, en de recente, onsuccesvolle vredesgesprekken in Moskou die Poetin gebruikt om Europa de schuld te geven. Daarnaast wordt de precaire staat van de Russische economie belicht en Poetins strategie om via economische deals met een toekomstige Trump-regering de westerse sancties te omzeilen. Tegelijkertijd worden de toenemende Europese defensie-uitgaven en de verontrustende ondermijning van de internationale rechtsorde door Amerikaanse acties en Trump's beleid kritisch bekeken.
De discussie verkent diverse strategieën voor Europa tegen Rusland, zoals het controleren van de "schaduwvloot" en de hypothetische ruil van Kaliningrad voor de Krim. Er wordt kritisch gekeken naar Europa's militaire zwakte en de morele implicaties van wapengebruik. Verder behandelen de sprekers de complexe geopolitieke dynamiek tussen de VS, Rusland en China, inclusief de mogelijkheid van een "reverse Kissinger" scenario en de implicaties van China's groeiende steun aan Rusland voor de oorlog in Oekraïne.
Deze aflevering bespreekt de voortdurende oorlog in Oekraïne, inclusief militaire situaties, Russische economische tegenslagen en de hoge kosten van niet-ingrijpen voor Europa. Daarnaast wordt ingegaan op Amerikaanse geheime onderhandelingen, politieke ontwikkelingen in Oekraïne en de controversiële Amerikaanse interventie in Venezuela, met aandacht voor illegale operaties en de afnemende Amerikaanse steun voor Israël. De rol van Europese inlichtingendiensten en interne spanningen binnen Europa komen ook aan bod.
De podcast duikt diep in de ingewikkelde gesprekken over de toekomst van Oekraïne, waarbij de impulsiviteit van Trump en de interne machtsstrijd in het Witte Huis centraal staan. Peter Weininga bespreekt hoe Europa en Oekraïne omgaan met Trumps pro-Poetin-houding en de Russische opmars aan het front. Verder wordt de rol van China belicht en de dringende behoefte aan Europese eenheid en militaire versterking om een antwoord te bieden op de complexe geopolitieke dynamiek.
De podcast analyseert de militaire ontwikkelingen in Oekraïne, inclusief Russische terreinwinst en de uitdagingen voor Oekraïense verdediging. Er wordt dieper ingegaan op mislukte vredesonderhandelingen, waarbij Poetin deals afwijst en Europa buitenspel wordt gezet. Daarnaast wordt de veranderende Europese houding ten opzichte van Russische agressie en de interne en externe politieke strubbelingen van Donald Trump in de VS behandeld, inclusief de situatie in Venezuela en het Midden-Oosten.
