Rok 2026 został ogłoszony nie tylko rokiem Polskiego Radia. To także rok Mieczysława Fogga, bez którego trudno wyobrazić sobie radiową antenę i historię polskiej piosenki. W Odrodzonej nieznanej przypominamy postać Śpiewaka z Warszawy: wielkiego artysty, skromnego człowieka i odważnego patrioty.
Maj 1926, od pierwszego wystrzału, przez starcie na bagnety, kapitulację prezydenta i nowe porządki, druga cześć odrodzonej nieznanej o przewrocie którego 100 lat temu dokonał marszałek Piłsudski, przebieg walk, ich konsekwencje i spadek który pozostawiły po sobie majowe dni.
W tym roku obchodzimy stulecie tragicznego wydarzenia w naszej historii - Przewrotu Majowego, czyli zbrojnego przejęcia władzy przez Marszałka Józefa Piłsudskiego i wiernych mu, a zbuntowanych żołnierzy Wojska Polskiego. Zapraszamy do wysłuchania pierwszej z dwu części Odrodzonej Nieznanej w której odtwarzając i analizując "Wypadki Majowe" zatrzymamy się, niczym Marszałek i jego żołnierze, na Moście Poniatowskiego dnia 12 maja 1926. Jeszcze nie padły pierwsze strzały, jeszcze nie umarła nadzieja...
Oddział II sztabu głównego czyli Dwójka - polski wywiad wojskowy. O jego sukcesach i porażkach mówią będą pisarz i emerytowany oficer wywiadu płk Marcin Faliński oraz historyk Michał Wójcik.
"Litwo Ojczyzno moja". Te słowa zna każdy Polak, choć były momenty w historii, gdy słowo Litwa bardziej oznaczało wrogie państwo niż Ojczyznę Wieszcza i Marszałka. W Odrodzonej-nieznanej o skomplikowanych, niełatwych, grożących wybuchem międzywojennych stosunkach polsko-litewskich.
Stulecie Polskiego Radia i urodziny PR1 w specjalnym wydaniu "Odrodzonej Nieznanej". W jubileuszowej audycji opowiemy o Jedynce - o jej historii: pięknej i momentami mrocznej, bohaterskiej, ale też naznaczonej polityczną propagandą. Pojawią się legendy - od głosów towarzyszących słuchaczom od 100 lat po tajemniczą warszawską siedzibę Radia. Przypomnimy audycje i historyczne momenty, opowiemy, jak to się robi dziś i jak robiono to kiedyś, a także zastanowimy się, jak radio będzie wyglądać w przys...
Odrodzona-Nieznana w pięknym i nieznanym, bo idealizowanym Lwowie. Czy mówienie prawdy jest zdradą, czy może lepszym, bo krytycznym patriotyzmem? Gościem Grzegorza Kalinowskiego jest Grzegorz Gauden, autor książek Polska sprawa Dreyfusa oraz Lwów. Kres iluzji, słowem wstępnym i posłowiem opatrzył dr Roland Zarzycki.
"Boże Igrzysko", "Powstanie '44", "Serce Europy", "Igrzyska dziejów. Zapasy historyka z historią" - to tytuły zaledwie części dzieł naszego Gościa. W świątecznym wydaniu Odrodzonej Nieznanej szczególny gość, który sam mówi, że to nie on wybrał Polskę, a Polska wybrała jego! Profesor Norman Davies w wywiadzie na wyłączność powie o swojej perspektywie i ocenie II Rzeczpospolitej. Audycja z Oxfordu i Warszawy. Zapraszają Grzegorz Kalinowski, Maciej Walecki i Profesor Norman Davies.
Od wyborów czerwcowych minęło niemal 37 lat, nasz rozdział historii Polski, jest niemal dwa razy dłuższy od trwania przedwojennej Polski, a z każdym rokiem w nasze życie wkraczają zmiany, techniczne i społeczne... Nasi przodkowie również żyli w czasie przełomu technologicznego i obyczajowego. O tym jak zmieniało się życie mieszkańców II Rzeczpospolitej w najnowszym wydaniu Odrodzonej-nieznanej.
Wielki Kryzys lat 30. XX wieku kojarzy się przede wszystkim z masowymi bankructwami i załamaniem produkcji. Rzadziej – z konkretnymi ludźmi. Tymczasem był to jeden z najdramatyczniejszych momentów w dziejach II Rzeczypospolitej. Czas masowego bezrobocia, głodu i głębokiego poczucia degradacji społecznej. Dla setek tysięcy osób kryzys nie był abstrakcyjnym „załamaniem koniunktury”. Był doświadczeniem utraty pracy, godności i wiary w jutro. Audycja w oparciu o debatę zorganizowaną przez Muzeum His...
Choć formalnie Konstytucja marcowa z roku 1921 ostatecznie zlikwidowała stan szlachecki w Polsce oraz przywileje rodowe i stanowe, to stara arystokracja miała się bardzo dobrze. Zrodziła się też nowa - piłsudczykowska elita, która choć miała często socjalistyczne korzenie sama kreowała się na nową "kastę" oraz garnęła się do tej "starej". Od lat 20 wprowadzano reformę rolną rozparcelowując częściowo większe majątki ziemskie, ale jak w rzeczywistości przebiegała, skoro wciąż w rękach kilku zacnie...
Polska międzywojenna - czy była tylko Piekłem Kobiet, które opisywali Boy Żeleński i Irena Krzywicka? Emancypacja, osiągnięcia, przebijanie szklanego sufitu przez Polki, jakie były osiągnięcia, a jakie porażki. Gościem Grzegorza Kalinowskiego jest dr Anna Nowakowska Wierzchoś z Instytutu Myśli Politycznej im. Gabriela Narutowicza, autorka książki "Historię swą piszecie same".
Stulecie praw miejskich Gdyni - w Odrodzonej nieznanej nie tylko o jubilatce, ale także o innych miastach - symbolach modernizacji opowiada prof. Rafał Matyja, autor książki "Miejski grunt. 250 lat polskiej gry z nowoczesnością".
Opowiadamy o zimowych Igrzyskach Olimpijskich. Ale nie o XXV., a o tych przedwojennych, w których Polacy brali udział oraz oczywiście odnosili sukcesy! Odwiedzamy Muzeum Sportu i Turystyki w Warszawie, gdzie prof. Robert Gawkowski i kustosze wystawy "Biało-Czerwoni na białych arenach" przypominają dokonania naszych sportowców okresu międzywojennego.
O dwudziestoleciu międzywojennym Grzegorz Kalinowski rozmawia z Michałem Komarem - eseistą, pisarzem i scenarzystą, który od najmłodszych lat, w swoim otoczeniu miał dwóch generałów - przedwojennego działacza komunistycznego i przedwojennego "sanacyjnego" oficera. Co zapamiętał z rozmów tych dwóch weteranów?
Legenda o legendzie. Wspominamy twórcę polskiego żeglarstwa, Tatrzańskiego Ochotniczego Pogotowia Ratowniczego, współtwórcę polskiego alpinizmu i narciarstwa, konspiratora, zesłańca, legionistę, generała wojska polskiego. Michał Sumiński opowiada o generale Mariuszu Zaruskim - niepublikowany wcześniej w całości wywiad Grzegorza Kalinowskiego.
Sprawa Gorgonowej Post Scriptum – kim byli ludzie, których nazwiska przypomina się najczęściej przy omawianiu procesu, profesorowie Jan Olbrycht i Ludwik Hirszfeld, jakie były losy wspierającej Ritę Gorgon Stanisławy Przybyszewskiej, autorki słynnej Sprawy Dantona, czy wtedy była osobą cieszącą się sławą i życiem gwiazdy?
Sprawa Gorgonowej Post Scriptum – kim byli ludzie, których nazwiska przypomina się najczęściej przy omawianiu procesu, profesorowie Jan Olbrychta i Ludwik Hirszeflda, jakie były losy wspierającej Ritę Gorgon Stanisławy Przybyszewskiej, autorki słynnej Sprawy Dantona, czy wtedy była osobą cieszącą się sławą i życiem gwiazdy?
Święta, Nowy Rok, Trzech Króli idealny czas na przedwojenne, zimowe wakacje. Do wyboru mamy Tatry, gdzie tak jak dzisiaj dochodziło do groźnych wypadków, spotykamy białego misia i tak jak w kryminalnej powieści Gombrowicza "Opętani" spędzamy czas w dworku, na ziemiańskiej agroturystyce. Na pokładzie Batorego udajemy się natomiast w ciepłe kraje.
Twórczość Tadeusza Dołęgi Mostowicza na dużym ekranie. "Znachor", "Profesor Wilczur" i zaginiony "Testament Profesora Wilczura". Który z filmów zdobył największe uznanie? Dlaczego akurat ostatnia część trylogii zaginęła, w dodatku już po wojnie?
Tadeusz Dołęga-Mostowicz i jego ponadczasowe dzieło. Jaki wpływ na powstanie powieści miały doświadczenia własne pisarza? Czy zetknął się z prawdziwym znachorem? A dlaczego do dziś tak chętnie wracamy do tej powieści? W Odrodzonej Nieznanej rozmawiamy o tym wraz z Miłką Skalską, Pawłem Rzewuskim, oraz twórcami i aktorami radiowego słuchowiska "Znachor", którego premiera w Jedynce już 25 grudnia!
Nasi dziadkowie i pradziadkowie mieli swoje stany wyjątkowe, wielkie demonstracje, wielkie wystąpienia społeczne, o których historia zapomina, bo wydarzyły się rzeczy straszniejsze: II wojna światowa i stalinizm. Nie można jednak zapominać, że II RP nie była państwem łagodnym, a policja nadużywała siły i władzy. O brutalnych metodach robienia polityki w przedwojennej Polsce mówią m.in. historyk policji profesor Andrzej Misiak i doktor Michał Przeperski.
W Odrodzonej-nieznanej wraz z gośćmi przyglądamy się postaci Gabriela Narutowicza. Kim był, zanim został wybrany Prezydentem? Dlaczego zginął? I jak wyglądał pogrzeb?
Marszałek i jego ludzie od specjalnych poruczeń. Kim byli najwierniejsi żołnierze Józefa Piłsudskiego i jak daleko posuwali się w swych czynach by chronić wodza? Gośćmi Odrodzonej Nieznanej byli Krzysztof Drozdowski, autor biografii "Wacław Kostek–Biernacki. Człowiek do zadań specjalnych" oraz autor książki "Bereza" Wojciech Lada.
W Odrodzonej Nieznanej o cudzoziemcach, którzy wybrali II RP jako swoje miejsce na ziemi. Wielu z nich wniosło swój wkład w życie kulturalne i artystyczne Przedwojennej Polski. A naszym gościem jest artysta, który od pół wieku jest z nami – John Porter wybrał Polskę jako swój dom, a dziś także świętuje 45 lecie swojego albumu Helikopters.
Gwiazda Polski – największy na świecie tradycyjny balon stratosferyczny, Lwowska Szkoła Matematyczna, Przemysł Filmowy, Polskie Radio i wiele, wiele więcej. Gośćmi audycji są redaktor Krzysztof Michalski i profesor Robert Gawkowski. Zaprasza Maciej Walecki.
Ostatnie drogi Gabriela Narutowicza, Juliusza Słowackiego, lotników Franciszka Żwirki i Stanisława Wigury oraz Józefa Piłsudskiego i Romana Dmowskiego, a także prywatne ceremonie pogrzebowe, ojców Jerzego Waldorffa i Stanisława Grzesiuka. Poza tym skandal jakim była demonstracja siły świata przestępczego podczas pochówku słynnego bandyty.
Tajemnica Gwiaździstej Eskadry to tytuł jak z filmu o Trójkącie Bermudzkim, tymczasem to historia poszukiwań taśmy z superprodukcją polskiej, przedwojennej kinematografii. O losie Gwiaździstej Eskadry mówić będą J. Borowiec, G. Rogowski i M. Wójcik. Zaprasza Grzegorz Kalinowski
Czym były Manewry jesienne, jak doszło do wprowadzenia getta ławkowego i numerus clausus, o antysemityzmie na polskich uczelniach w Odrodzonej nieznanej mówili goście Grzegorza Kalinowskiego: Jarosław Szczepański oraz Izabela Mrzygłód.
Pierwszy Konkurs Chopinowski odbył się 98 lat temu. O tym jak idea sportowej rywalizacji między artystami pozwoliły muzyce odzyskać pozycje stracone na rzecz gry w brydża i sportu, o pierwszych gwiazdach, wielkich rozczarowaniach i ratowania się przed gniewem publiczności w "Odrodzonej nieznanej". Opowieściom Jerzego Waldorffa przysłuchiwali się Przemysław Psikuta i Grzegorz Kalinowski.
