Według nowych wyników badań, dawka promieniowania, na którą mieszkańców Polinezji byli wystawieni w wyniku francuskich testów nuklearnych, jest ponad dwukrotnie wyższa, niż do tej pory twierdzono. Kilkadziesiąt lat obecności wojskowej zmieniło jednak nie tylko warunki zdrowotne wyspiarzy, ale też ich rynek pracy, czy sposób odżywiania się. O życiu w cieniu atomu na Polinezji Francuskiej opowiada dr Małgorzata Owczarska: autorka książki "Teoria rekonekcji. Ścieżki tahitańskiego aktywizmu". Nagran...
Mar 25, 2021•48 min•Season 3Ep. 12
Czemu Barbados zrywa z Elżbietą II (Dział Zagraniczny Podcast#070) Z 16 państw, których głową jest formalnie brytyjska królowa, 8 znajduje się na Karaibach. Jedno z nich, Barbados, w listopadzie przegłosuje zastąpienie Elżbiety II prezydentem - a podobne pomysły zgłaszają politycy z sąsiednich wysp, np. Jamajki. Dlaczego monarchia ma w regionie coraz niższe notowania? O zmieniających się relacjach Karaibów z Wielką Brytanią opowiada Bartosz Wójcik: członek Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury, aut...
Mar 18, 2021•53 min•Season 3Ep. 11
Wschód Rumunii jest jest najbardziej aktywnym sejsmiczne regionem w Europie. Według prognoz statystyków, kraj wkroczył właśnie w okres, w którym powinno go nawiedzić trzęsienie równie potężne, co to z 1977 r., które spustoszyło Bukareszt. Czy miasto odrobiło jednak lekcję z tamtej katastrofy? O problemach mieszkalnictwa w rumuńskiej stolicy opowiada Kamil Całus z Ośrodka Studiów Wschodnich. Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplikacjach: Spotify, iTunes, ...
Mar 11, 2021•39 min•Season 3Ep. 10
Do 2030 r. Wielka Brytania ma wygasić 6 z 7 działających w tym kraju reaktorów jądrowych. A równocześnie Rolls-Royce zapowiada, że w tym samym czasie uruchomi kilkanaście małych reaktorów modułowych, produkowanych taśmowo w fabryce, które będą mogły być składane jak klocki Lego. O zmianach, jakie w sektorze energetycznym ma przynieść ta coraz głośniejsza technologia, opowiada Jakub Wiech z portalu Energetyka24. Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplikacja...
Mar 04, 2021•41 min•Season 3Ep. 9
Radni z partii prawicowych i lewicowych wspólnie poparli projekt wyrzucenia z historycznego centrum miasta lokali, w których uprawia się seks za pieniądze. Choć dzielnica czerwonych latarni była częścią starówki od kilkuset lat, to jest to efekt zmian, jakie na niderlandzkiej stolicy odciska masowa turystyka. O sporach wokół sektora usług seksualnych w Amsterdamie opowiada Kamil Bałuk: reporter i niderlandysta, autor książki "Wszystkie dzieci Louisa". Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http:/...
Feb 25, 2021•52 min•Season 3Ep. 8
Stolica Etiopii w dwie dekady zmieniła się z niemal wsi w Dubaj Afryki. Do lśniących drapaczy chmur dołączyły właśnie parki i ścieżki rowerowe, ale ten błyskawiczny rozwój wiąże się ze zwiększaniem rozwarstwienia społecznego oraz konfliktów, z których jeden skończył się ostatnio wojną domową. O tym, jak zmienia się Addis Abeba opowiada dr hab. Hanna Rubinkowska-Anioł z Katedry Języków i Kultur Afryki Wydziału Orientalistycznego UW. Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczn...
Feb 18, 2021•37 min•Season 3Ep. 7
W styczniu Egipt zaostrzył kary za usuwanie łechtaczki: dopuszczającym się takiego zabiegu grozi teraz do 20 lat więzienia. Choć jest to już kolejna próba wyeliminowania tej praktyki, to według statystyk wciąż poddawanych jest jej niemal 90% miejscowych dziewczynek. O przyczynach trwania tej zbrodni opowiada dr. Magdalena Pinker z Katedry Arabistyki i Islamistyki Wydziału Orientalistycznego UW. Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplikacjach: Spotify, iTun...
Feb 11, 2021•27 min•Season 3Ep. 6
UWAGA: odcinek zawiera opisy przemocy seksualnej. W kirgiskim popie wybijają się feministyczne treści, a Kirgiski nawet w siarczysty mróz urządzają demonstracje w obronie swoich praw. Ale równocześnie władzę zdobywa z przytłaczającym poparciem polityk, który chce umacniania tradycyjnych wartości. O wyzwaniach stojących przed kirgiskimi kobietami opowiada dr Ludwika Włodek: kierowniczka specjalizacji Azja Środkowa w Studium Europy Wschodniej i Azji Środkowej Uniwersytetu Warszawskiego, oraz autor...
Feb 04, 2021•42 min•Season 3Ep. 5
Jedyny kraj świata, który we fladze narodowej ma kałasznikow, nie jest w stanie zakończyć trawiącego go konfliktu zbrojnego. Ani odbudować się po uderzeniach kolejnych cyklonów. I to mimo, że dzięki swoim zasobom powinien być jednym z najszybciej bogacących się państw na kontynencie. O trudach mieszkańców Mozambiku opowiada Iza Klementowska, autorka książki "Szkielet białego słonia". Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplikacjach: Spotify, iTunes, Google ...
Jan 28, 2021•26 min•Season 3Ep. 4
Emocje japońskich internautów rozgrzała reklama na YouTube, której bohaterki nie wpisują się w stereotyp typowego mieszkańca kraju. Dlaczego tak silne jest w nim przeświadczenie, że prawdziwy Japończyk nie może mieć mieszanego pochodzenia, choć w przestrzeni publicznej jest coraz więcej takich osób, na czele z najwybitniejszą postacią japońskiego sportu, czarnoskórą Naomi Osaką? O etnicznej homogeniczności Japonii opowiada Karolina Bednarz: założycielka księgarni i wydawnictwa Tajfuny, specjaliz...
Jan 21, 2021•49 min•Season 3Ep. 3
Wyspa przechodzi największy kryzys gospodarczy od katastrofalnych dla niej lat 90. i pierwszy raz od tamtej pory, w Hawanie odbył się kilkusetosobowy protest. Z poprzedniego zachowało się tylko kilka niewyraźnych zdjęć, a obecny był transmitowany na żywo w Internecie. O tym, jak smartfony i komunikatory zmieniają tamtejsze życie społeczne, opowiada Joanna Szyndler: autorka książki "Kuba-Miami. Ucieczki i powroty". Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplika...
Jan 14, 2021•46 min•Season 3Ep. 2
Co roku o tej porze, Dżakartę zalewają katastrofalne powodzie. To śmiertelne zagrożenie dla mieszkańców miasta, które już za dekadę ma być najludniejszym na świecie. Czy rozwiązaniem może być mająca się zacząć za kilka miesięcy przeprowadzka stolicy na inną wyspę? O problemach Indonezji z nadmiarem (a równocześnie brakiem) wody opowiada Paweł Cywiński z Wydziału Geografii i Studiów Regionalnych Uniwersytetu Warszawskiego. Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub ...
Jan 07, 2021•35 min•Season 3Ep. 1
Ćwierć wieku po referendum, w którym mieszkańcy Quebecu dosłownie o włos zadecydowali, że nie chcą niepodległości od reszty Kanady, miejscowa partia secesjonistyczna zapowiada powtórkę głosowania. Ale poparcie dla tej idei wyraźnie spadło, od kiedy prowincja zapewniła lokalną dominację językowi francuskiemu. O wpływie tej mowy na kształtowanie się miejscowej tożsamości opowiada prof. Józef Kwaterko: kierownik pracowni badań nad kulturą francuską-kanadyjską i literaturą quebecką w Instytucie Roma...
Dec 31, 2020•39 min•Season 2Ep. 51
Według badań Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju, w żadnym z 37 krajów członkowskich zaufanie obywateli do władzy nie jest tak niskie, jak w Grecji. Zdaniem Nikosa Dimou, jednego z najwybitniejszych lokalnych pisarzy, "nędzny grecki establishment ratuje jedynie, że antyestablishment ma się jeszcze gorzej". O źródłach tego braku zaufania do własnego państwa opowiada dr hab. Przemysław Kordos z Pracowni Studiów Helleńskich Uniwersytetu Warszawskiego. Nagrania możesz odsłuchać na stronie:...
Dec 23, 2020•47 min•Season 2Ep. 49
Po latach zapomnienia, wśród Maorysów do łask wraca moko: tradycyjny tatuaż pokrywający twarz. Czy to znak odradzania się kultury, która w XX wieku została porzucona przez rdzennych mieszkańców Nowej Zelandii? O sytuacji społecznej Maorysów oraz sztuce ta moko opowiada reporterka Aleksandra Gałka-Reczko. Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplikacjach: Spotify, iTunes, Google Podcasts, Pocket Casts, Stitcher, Overcast, Podplayer i Podkasty.info Jeżeli podo...
Dec 17, 2020•50 min•Season 2Ep. 49
Po raz pierwszy od prawie pół wieku można się przejść zamkniętą dotąd za wojskowymi zasiekami plażą na północy Cypru. To decyzja nowego prezydenta tej części wyspy, który takim gestem pokazuje, że chce trwałego rozdziału z jej południem. O specyfice nieuznawanej na świecie Tureckiej Republiki Cypru Północnego opowiada Adam Balcer z Kolegium Europy Wschodniej. Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplikacjach: Spotify, iTunes, Google Podcasts, Pocket Casts, S...
Dec 10, 2020•29 min•Season 2Ep. 48
Ćwierć wieku po zakończeniu poprzedniej wojny, w Górskim Karabachu rozgorzała nowa. A jej przebieg oraz zakończenie wskazują, w którym kierunku zmierzają przyszłe konflikty zbrojne. O tym, jak walka w powietrzu zastępuje tę na ziemi (choć nie do końca), opowiada reporter wojenny Paweł Pieniążek. Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplikacjach: Spotify, iTunes, Google Podcasts, Pocket Casts, Stitcher, Overcast, Podplayer i Podkasty.info Jeżeli podoba Ci się...
Dec 03, 2020•57 min•Season 2Ep. 47
W 10. rocznicę rozpoczęcia tego projektu opowiadam o reporterskim zadaniu, które mnie przerosło i przyczyniło się do powstania Działu Zagranicznego. W nagraniu wykorzystałem fragment utworu: Ana Tijoux - Rebelión de Octubre Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplikacjach: Spotify, iTunes, Google Podcasts, Pocket Casts, Stitcher, Overcast, Podplayer i Podkasty.info Jeżeli podoba Ci się ten podcast, to możesz mnie też wesprzeć dobrowolną wpłatą w serwisie Pa...
Nov 28, 2020•26 min•Season 2Ep. 46
2020 to rok zmian, również w mediach: praca w redakcji odchodzi do przeszłości, a coraz więcej treści powstaje dzięki crowdfundingowi. Czy ta ewolucja niesie więcej szans, czy zagrożeń? W odcinku specjalnym na 10-lecie Działu Zagranicznego, o dziennikarstwie rozmawiam z Dariuszem Rosiakiem, prowadzącym podcast Raport o Stanie Świata. Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplikacjach: Spotify, iTunes, Google Podcasts, Pocket Casts, Stitcher, Overcast, Podplay...
Nov 26, 2020•55 min•Season 2Ep. 45
W połowie grudnia handel marihuaną zalegalizuje Meksyk: państwo, z którego wywodzi się ta nazwa używki. Na drugim końcu Ameryki Łacińskiej zrobił to już wcześniej Urugwaj. Jak działa ten rynek i co ma z nim wspólnego prezydent, który zastrzelił rywala na boisku piłkarskim? W nagraniu wykorzystałem fragment utworu: Brujeria - Don Quijote Marijuana Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplikacjach: Spotify, iTunes, Google Podcasts, Pocket Casts, Stitcher, Over...
Nov 19, 2020•38 min•Season 2Ep. 44
Isabel dos Santos, córka byłego dyktatora Angoli, jest w ojczyźnie oskarżana o defraudację ponad miliarda dolarów. Dowody znajdują się w w dokumentach ujawnionych dlatego, że wcześniej niedoszłemu absolwentowi historii nie wyszedł szantaż na stacji benzynowej. W nagraniu wykorzystałem fragment utworu: Buraka Som Sistema - Aqui Para Voces Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplikacjach: Spotify, iTunes, Google Podcasts, Pocket Casts, Stitcher, Overcast, Pod...
Nov 12, 2020•39 min•Season 2Ep. 43
Sąd w Nowym Jorku skazał jego brata za przemyt kokainy, a amerykańska prokuratura uważa, że z nim współpracował. Juana Orlando Hernándeza na procesach w USA pogrążają skruszeni narcos, którzy zostali odesłani do Stanów na podstawie umowy ekstradycyjnej, którą polityk sam przeforsował w parlamencie zanim jeszcze został prezydentem Hondurasu. W nagraniu wykorzystałem fragment utworu: John Williams: Los 6 Jinetes - Corrido A Los Cachiros Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagrani...
Nov 05, 2020•33 min•Season 2Ep. 42
W tym samym czasie, gdy Polska zaostrza ustawę antyaborcyjną, Hiszpania zamierza ją zliberalizować i pozwolić nastolatkom na przerywanie ciąży bez zgody rodziców. Choć dziś oba państwa stoją na przeciwnych krańcach ideologicznego spektrum, to doświadczenia Madrytu pokazują, że być może za kilka lat Warszawa podąży jego śladem. W nagraniu wykorzystałem fragment utworu: John Williams - The Imperial March Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplikacjach: Spoti...
Oct 28, 2020•35 min•Season 2Ep. 41
Meksykański wrestling jest często wyszydzany jako udawane walki facetów w kolorowych maskach. Niesłusznie: lucha libre świetnie tłumaczy nie tylko tamtejszą rzeczywistość, ale i ludzką psychikę w sposób sięgający korzeniami do antycznej filozofii. W odcinku wykorzystałem fragment utworu: Magazine 60 - Pancho Villa Nagrania możesz odsłuchać na stronie: http://www.dzialzagraniczny.pl/ Lub w aplikacjach: Spotify, iTunes, Google Podcasts, Pocket Casts, Stitcher, Overcast, Podplayer i Podkasty.info J...
Oct 22, 2020•39 min•Season 2Ep. 40
Sheriff Tyraspol jest hegemonem ligi mołdawskiej: ma na koncie 18 tytułów mistrzowskich, dwukrotnie więcej niż kolejny rywal, w obecnym sezonie nie przegrał żadnego meczu, jego zawodnicy strzelili 38 goli, a stracili jedynie 2. Drużyna stale reprezentuje więc Mołdawię w europejskich pucharach, mimo że... jej właściciele są nieformalnymi szefami regionu, który już trzy dekady temu ogłosił niepodległość i nie uznaje władzy Kiszyniowa. O tym, jak działa ten przedziwny układ, opowiada Michał Kołodzi...
Oct 15, 2020•34 min•Season 2Ep. 39
W Seulu na proces czeka Lee Man-hee, przywódca kontrowersyjnego kościoła, odpowiedzialnego za najwyższy przyrost zachorowań na koronawirusa w Korei Południowej. Podobne grupy religijne od lat zyskują w tym kraju członków i wpływy, mimo że są zamieszane w potężne skandale, które niedawno zaprowadziły głowę państwa do więzienia. A równocześnie tylko niecała połowa obywateli deklaruje się jako wierząca - skąd więc ta niezwykła popularność? O specyfice koreańskiej religijności opowiada Roman Husarsk...
Oct 08, 2020•1 hr 3 min•Season 2Ep. 38
Nigdy w historii nie poławialiśmy tyle ryb, co obecnie: na każdego człowieka to średnio 20 kg rocznie. Niestety, nasze moce przerobowe są większe, niż zdolność stad do odradzania się: według Organizacji Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa, aż 30% światowych zasobów ryb jest przełowionych, a 60% poławianych na najwyższym możliwym poziomie. O zrównoważonym rybołówstwie opowiada Justyna Zajchowska: specjalistka ds. ochrony ekosystemów morskich z fundacji WWF Polska. Nagrania możes...
Oct 01, 2020•38 min•Season 2Ep. 37
Dzieli jest 45-minutowa podróż wodolotem i oba są byłymi europejskimi koloniami, które dwie dekady temu stały się częścią Chin. Ale podczas gdy Hong Kong regularnie się od tamtej pory buntuje, to Makau nie tylko pozostaje spokojne, ale i z własnej inicjatywy wprowadza ustawy, które w drugim regionie budzą powszechny sprzeciw. Skąd te różnice? O światowej stolicy hazardu opowiada prof. Marcin Jacoby: kierownik Zakładu Studiów Azjatyckich Uniwersytetu SWPS. Nagrania możesz odsłuchać na stronie: ht...
Sep 23, 2020•42 min•Season 2Ep. 36
Choć słowo "mafia" kojarzy się z włoskimi przestępcami, to akurat w ich ojczyźnie od jakiegoś czasu używa się go częściej w odniesieniu do działających tam coraz prężniej organizacji nigeryjskich. Dlaczego cosa nostra oddała im Palermo, a camorra małe miasteczko pod Neapolem i jak miejscowy półświatek odbiega w swoich działaniach od stereotypowego wizerunku utrwalonego w popkulturze? O (już nie tylko włoskiej) mafii opowiada Mateusz Mazzini: socjolog z Polskiej Akademii Nauk oraz reporter związa...
Sep 17, 2020•1 hr 5 min•Season 2Ep. 35
W czasie pandemii Czechy jako pierwsze na kontynencie otworzyły swoje studia filmowe, specjalnie dla zagranicznych ekip, które od kilkunastu lat regularnie zwożą do Pragi największe gwiazdy Hollywood. Choć te produkcje zna cały świat, to już powstające w ich cieniu dzieła lokalnych twórców raczej nie wybijają się zagranicą. Co oglądają nasi południowy sąsiedzi i skąd wzięło się określenie "czeski film"? O "słowiańskim Hollywoodzie" opowiada dr Mikołaj Góralik: filmoznawca i autor bloga Praski Łą...
Sep 10, 2020•31 min•Season 2Ep. 34