Wetenschap Vandaag | BNR - podcast cover

Wetenschap Vandaag | BNR

BNR Nieuwsradiowww.bnr.nl
Over diepzeediertjes die broeikasgassen eten, immuuncellen die zichzelf opofferen en de zoektocht naar planeten. Over de nieuwste medicijnen, zonnecellen en sensoren. Kortom: hoe werkt de wereld om ons heen en hoe kunnen we hem nog beter maken?
Last refreshed:
Follow this podcast in the Metacast mobile app to refresh it and see new episodes.
Download Metacast podcast app
Podcasts are better in Metacast mobile app
Don't just listen to podcasts. Learn from them with transcripts, summaries, and chapters for every episode. Skim, search, and bookmark insights. Learn more

Episodes

DDW x BNR: Het huis dat bestaat uit 100 biobased materialen

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Bekijk hier wat er allemaal te vinden is op de Embassy of Circular & Biobased Building . Of breng een bezoekje aan de site van Lucas De Man en Pascal Leboucq: Biobased Creations . Hier vind je alles over het huis dat ze hebben ontworpen: The Exploded View . We liepen natuurlijk ook een rondje door het huis, waar je schimmelmuren vindt, servies van mest en tegels van blauwalg en rioolslib. Je hoort het hier: De Dutch Design Week is nog tot en met zondag 2...

Oct 18, 20216 min

Algen laten kikkervisjes licht omzetten in zuurstof

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick In deze audio hoor je onderzoeker Suzan Özugur. Lees hier meer over het onderzoek: Photosynthesizing algae injected into the blood vessels of tadpoles supply oxygen to their brains . De paper vind je hier: Green oxygen power plants in the brain rescue neuronal activity . See omnystudio.com/listener for privacy information....

Oct 14, 20216 min

3D-geprinte huizen van koeienpoep

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick In deze audio hoor je Doris Hondtong, zij deed samen met twee andere studenten mee aan het project als onderdeel van de minor Makerslab van de Hogeschool van Amsterdam. Hun werk is van 16 tot en met 24 oktober te zien op de Dutch Design Week in Eindhoven. See omnystudio.com/listener for privacy information....

Oct 13, 20215 min

Zware sterren produceren twee keer zoveel koolstof als ze een partner hebben

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Voor we het gaan hebben over waarom er nou specifiek is gekeken naar koolstof, eerst even een minicollege 'daten met sterren'. Sterren zijn, net als wij, niet graag alleen, vertelt Eva Laplace van de Universiteit van Amsterdam. 'De meeste sterren hebben een maatje. Sommige hebben er zelfs meer dan één. En bij zware sterren - die 8 tot 20 keer de massa van onze zon hebben - is de kans op een maatje nog groter.' Maar wat betekent het nou om als ster een maatje...

Oct 12, 20215 min

Computer vertaalt vrijwel direct een woord dat iemand denkt naar spraak

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick In deze audio hoor je neurochirurg Pieter Kubben van het Maastricht UMC en onderzoeker Christian Herff van de Universiteit Maastricht. Lees hier meer over het onderzoek: De laptop laat horen wat jouw hersenen willen zeggen . De paper vind je hier: Real-time synthesis of imagined speech processes from minimally invasive recordings of neural activity . See omnystudio.com/listener for privacy information....

Oct 11, 20215 min

Zwaveltekort zorgt voor vale en kleine bloemen en dat is slecht nieuws

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Voor bloemen is het enorm belangrijk om goed zichtbaar te zijn voor bestuivers. Het komt zelfs voor dat bloemen hun kleur aanpassen aan het soort bestuiver in hun omgeving. Nu blijkt uit nieuw onderzoek dat ook de hoeveelheid pigment een grote rol speelt. Misschien zou je denken: als je gezien wilt worden, dan is zoveel mogelijk het best. Maar dat blijkt niet zo te zijn. Te veel pigment kan er ook voor zorgen dat een bloem niet zichtbaar genoeg is. Daarnaast...

Oct 07, 20215 min

Nobelprijs Scheikunde naar belangrijk instrument voor bouwen moleculen

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Zo'n beetje alles bestaat uit moleculen. Wijzelf, planten, materialen, zonnecellen, medicijnen: noem het maar op. Moleculen ontstaan op natuurlijke wijze, maar ze kunnen ook door mensen worden gemaakt. Daarvoor zijn onder meer bouwsteentjes nodig en chemische reacties. Om die reacties goed te laten verlopen heb je - net als in ons lichaam - katalysatoren nodig: stofjes die de snelheid en het verloop van de chemische reactie sturen. Twee typen katalysatoren w...

Oct 06, 20215 min

Nobelprijs Natuurkunde naar klimaatonderzoek en complexe systemen

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Luister hier naar de reactie van Klaus Hasselmann op de bekendmaking: Lees hier verder: This years Nobel Prize in Physics is awarded with one half jointly to Syukuro Manabe, Klaus Hasselmann and the other half to Giorgio Parisi . Feitjes De Nobelprijs voor Natuurkunde is 114 keer uitgereikt. Hij ging 4 keer naar een vrouw: Marie Curie in 1903, Maria Goeppert-Mayer in 1963, Donna Strickland in 2018 en Andrea Ghez in 2020. De eerste uitreiking was in 1901. Eén...

Oct 05, 20216 min

Nobelprijs Geneeskunde naar ontdekkers receptoren voor temperatuur en aanraking

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Deze ontdekking zorgde ervoor dat we eindelijk meer te weten kwamen over de moleculaire basis voor het voelen van warmte, kou en aanraking. Dankzij het werk van de twee onderzoekers weten we nu precies welke ionenkanaaltjes reageren op deze stimuli. Hoewel het gaat om fundamentele ontdekkingen is er zeker ook een link met behandelingen. Bijvoorbeeld die van chronische pijn. Ook spelen de kanaaltjes een rol in processen als de regulatie van bloeddruk, de werk...

Oct 04, 20216 min

Verhalende geneeskunde en sekseverschillen in hart- en vaatziekten

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Je hoort meer over de verschillen tussen mannen en vrouwen als het aankomt op hart- en vaatziekten. Die verschillen vind je overal: op biologisch vlak (denk aan hormonen en chromosomen), maar ook aan de sociaal-culturele kant. Zo worden vrouwen bijvoorbeeld minder snel gereanimeerd op straat. En dan is het ook nog eens zo dat over vrouwen met hart- en vaatziekten veel minder bekend is. Hoog tijd om daar iets aan te veranderen. Verhalende geneeskunde Een ande...

Sep 30, 20216 min

Klopt het model voor het ontstaan van de menselijke taal wel?

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick *Correctie: het wiskundige model werd twee decennia geleden ontwikkeld. Niet twee eeuwen geleden. Belangrijk verschil. De paper vind je hier: Orangutan information broadcast via consonant-like and vowel-like calls breaches mathematical models of linguistic evolution . Of luister hier naar alle verschillende geluiden van orang-oetangs: Examples of orangutan vocalizations and sounds . Meer over eerder onderzoek naar de taal van orang-oetangs vind je hier: Oran...

Sep 29, 20214 min

Kettingslot moet verspreiden van genetisch aangepaste genen voorkomen

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick In deze audio hoor je Iris Noordermeer van Chanel Naar van team iGEM Leiden 2021. Lees hier meer over het onderzoek, de wedstrijd en de crowdfunding-actie die de studenten zijn gestart: DOPL LOCK: Veilig synthetische biologie inzetten . See omnystudio.com/listener for privacy information.

Sep 28, 20216 min

Hoe jongeren denken over hun opvoeding

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick In de podcast hoor je promovendus Loes Janssen . De studie vind je hier . Wil je meewerken aan RE-PAIR waar dit onderzoek onderdeel van is? Je kunt hier zien of je in aanmerking komt en je vervolgens ook daar aanmelden. See omnystudio.com/listener for privacy information....

Sep 27, 20216 min

Een djembé, een cello, en een marimba

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick In de podcast hoor je Sonja Aalbers. Ze promoveert als buitenpromovendus aan de faculteit Psychologie van de Open Universiteit. Aalbers is docent-onderzoeker, supervisor en muziektherapeut. Je kunt haar promotie op 1 oktober om 13.30 live volgen via ou.nl/live . See omnystudio.com/listener for privacy information....

Sep 23, 20215 min

Je afweersysteem is minstens zo uniek als je DNA

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Dat kan bijvoorbeeld verklaren waarom de één zieker wordt van corona dan de ander. Maar het geeft ook aanknopingspunten voor het behandelen van ziekten, die tot nu toe nog niet te behandelen zijn. In de podcast hoor je prof. dr. Albert Heck van de Universiteit Utrecht. De publicatie van het onderzoek vind je hier . See omnystudio.com/listener for privacy information....

Sep 22, 20215 min

Mannelijke vogels sterven uit door klimaatverandering

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick De kanoet, die jaarlijks foerageert in West-Afrika en broedt in Siberië, neemt de laatste jaren sterk in aantal af. Daarnaast worden er naar verhouding steeds minder mannetjes geboren. Snavel De vogel verandert ook van uiterlijk: de vogels worden kleiner en hun snavel wordt langer. Dat komt door natuurlijke selectie onder druk van het opwarmende klimaat. Te vroeg Normaal gesproken komen er vroeg in het broedseizoen vooral mannetjes uit het ei, maar omdat de ...

Sep 15, 20215 min

Meer opwarming door bosbranden Australië

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Nederlandse onderzoekers van de VU en SRON Netherlands Institute for Space Research bestudeerden de uitstoot van de branden. Dat deden ze met Tropomi, een zeer gevoelig instrument in de ruimte, dat gassen in de atmosfeer nauwkeurig kan meten. Dubbel De hoeveelheid Co2 die de branden veroorzaakten was twee keer de hoeveelheid die Australië normaalgesproken jaarlijks uitstoot. 700 miljard kilo. Dat is net zoveel als de Co2 bijdrage van de complete luchtvaart, ...

Sep 14, 20215 min

Topologische isolatoren maken elektronica zuiniger

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick In de huidige elektronica gaat heel veel energie verloren door warmte. Topologische isolatoren zijn niet geleidend maar ook niet isolerend. Ze bestaan al, maar werken alleen als de materialen zeer extreem gekoeld worden. Bouwstenen Door topologische isolatoren als bouwstenen te gebruiken in bijvoorbeeld telefoons en laptops, kan energieverlies door warmte worden uitgebannen. Wetenschapper Luca Rosa Bouwmeester behaalde afgelopen week haar PhD aan de Twente U...

Sep 13, 20216 min

De wetenschappelijke prijs met een cultstatus

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Meer over het Eindhovense onderzoek vind je op de website van de TU/e hier en hier , en de publicatie van het onderzoek uit 2018 vind je hier . See omnystudio.com/listener for privacy information....

Sep 13, 20215 min

Deze coronavaccins uit planten en bacteriën hoeven niet in de koelkast

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Lees hier meer over het onderzoek: These Fridge-Free COVID-19 Vaccines Are Grown in Plants and Bacteria . De paper vind je hier: Trivalent Subunit Vaccine Candidates for COVID-19 and Their Delivery Devices . See omnystudio.com/listener for privacy information....

Sep 09, 20215 min

Bouwen aan een betere kunstalvleesklier met levende cellen

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick In deze audio hoor je onderzoeker Jeff Karp van Brigham and Womens Hospital en onderzoeker Eoin OCearbhaill , inmiddels werkzaam bij University College in Dublin. Lees hier meer over het onderzoek: Building a Better Bioartificial Pancreas . See omnystudio.com/listener for privacy information....

Sep 08, 20216 min

Waterfilter met nano-poriën kan ionen van dezelfde grootte scheiden

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick In deze audio hoor je onderzoeker Ayse Asatekin van Tufts University . Lees hier meer over het onderzoek: New Filtering Method Promises Safer Drinking Water, Improved Industrial Production . See omnystudio.com/listener for privacy information....

Sep 07, 20216 min

Spinozapremie naar quantumcomputer visionair

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Prof. Dr. Ir. Vandersijpen (1972) is Antoni van Leeuwenhoekprofessor in de quantum-nano-wetenschappen aan de TU Delft. De NWO kent hem de prijs toe omdat hij 'visionair en wereldvermaard pionier' op het gebied van quantum computing is. Qubits Quantum computers werken fundamenteel anders dan 'normale' computers. Quantum Computers werken met deeltjes, quantum bits of Qubits, die niet alleen een 1 of een nul kunnen zijn, maar veel meer 'staten' kunnen hebben. Z...

Sep 05, 20216 min

IJzergehalte in oceanen onverwacht gevarieerd

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Dat blijkt uit onderzoek van marien biogeochemicus Indah Ardiningsih, die vrijdag 3 september promoveert. In de zuidelijke wateren vangen organische moleculen het ijzer uit het smeltende gletsjer-ijs op, in het noorden gaat het ijzer verloren. Liganden Het verschil komt door liganden, organische moleculen die met 'handjes' het ijzer kunnen opvangen. Waarom dat in noordelijke wateren niet gebeurt en in het zuidpoolgebied wel is nog onbekend. Varend Lab Ardini...

Sep 02, 20214 min

Met minuscule kunstmatige trilhaartjes cellen bestuderen

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick In deze audio hoor je onderzoeker Jaap den Toonder van de Technische Universiteit Eindhoven. Lees hier meer over het onderzoek: Kunstmatige 'haartjes' maken de weg vrij voor kleinschalige toepassingen . De paper vind je hier: Highly motile nanoscale magnetic artificial cilia . See omnystudio.com/listener for privacy information....

Sep 01, 20217 min

Bacteriën inzetten om synthetische spiervezels te produceren

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick Het is niet voor het eerst dat we dankbaar gebruikmaken van wat bacteriën produceren. Zo worden bacteriën die kalksteen afzetten al gebruikt in zelfhelend beton . Maar in plaats van de bacteriën selecteren op wat ze zelf kunnen maken, kun je ze ook zo genetisch aanpassen dat ze produceren wat jij graag wilt hebben. Ook dat gebeurt al succesvol in labs. Nu dachten onderzoekers: spieren zijn ongelooflijk interessant, heel veel mensen werken aan het namaken van...

Aug 31, 20217 min

Koraal redden met kanon en bacillen

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick In Science staat een publicatie over pogingen om koraal te injecteren met probiotica. Speciaal gekweekte bacillen veranderen de genetische structuur van het koraal. Daardoor kan het beter tegen stijging van temperatuur. Een ander project om het koraal te redden speelt zich af voor de kust van Australië. Een kanon op een schip sproeit zeewater de lucht in. De zoutkristallen in de waterdamp blokkeren het zonlicht en zorgen zo voor minder opwarming van het kora...

Aug 29, 20215 min

Nieuwe theorie verklaart krachtige radioflitsen

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick De geldende theorie was dat de korte stralingsflitsen werden veroorzaakt door om elkaar heen draaiende objecten in het heelal. De straling van het ene object zou steeds tijdelijk worden afgeblokt door de materie rondom een andere ster, of een zwart gat. Door de radiotelescopen van Westerbork en een andere radiotelescoop, de LOFAR, aan elkaar te koppelen kunnen de onderzoeker van ASTRON een veel beter beeld krijgen van de flitsen tot op heden. Lees ook | Nieu...

Aug 26, 20215 min

Nieuwe biomarkers wijzen de weg naar broeikasgas-etende bodembacteriën

Mede mogelijk gemaakt door: Broadwick In deze audio hoor je organisch geochemicus Nadine Smit . Ze deed haar onderzoek bij het NIOZ en de Universiteit Utrecht. Meer lezen over haar onderzoek kan hier: Promovenda levert methode om methaanuitstoot op land vast te stellen . Meer weten over de promotie van dit onderzoek kan hier: PhD Dissertation: Novel lipid biomarkers for detecting microbial oxidation of methane in the environment . See omnystudio.com/listener for privacy information....

Aug 25, 20216 min
Hosted on Omny Studio
For the best experience, listen in Metacast app for iOS or Android