Corti Media. Thank you. Oekraïne voerde een enorme luchtaanval uit op Moskou en brengt daarmee de oorlog naar de kern van Rusland. Ondertussen blijft Zelensky waarschuwen voor mogelijke militaire dreiging vanuit Belarus, ook richting NAVO-lidstaten. Trump stelde nieuwe aanvallen op Iran toch weer uit vanwege positieve ontwikkelingen in de onderhandelingen. Maar na zijn bezoek aan Xi Jinping in China zette hij wel de veiligheid van Taiwan op het spel.
Dat en meer bespreek ik Jos de Groot met generaals buitendienst Peter van Um en Mart de Kruif. Je luistert naar Veldheren. We nemen op op donderdag 21 mei, is het dagje later dan normaal. Excuus aan de vaste luisteraar die gisteren geen nieuwe aflevering zag verschijnen, maar zo gaat het soms in onze planning.
Ik heb leuk nieuws. Ook voor onze vastluisteraar misschien wel. Want volgende week hebben we een bijzondere gast te weten, de staatssecretaris van Defensie Dirk Boswijk. Die schrijft dan bij ons aan. Maar jij kent hem goed, hè? Ja, al een tijd, denk ik een jaar of vier, vijf, sinds zijn aantreden als Kamerlid. Peter, de staatssecretaris van Defensie, dus te gast volgende week. Wat is nou eigenlijk in taakverdeling het verschil tussen de minister en de staatssecretaris?
Ja, dat kan dus per regering verschillen. Want bij de formatie wordt het eigenlijk bepaald of er wel of niet een staatssecretaris is. En dan worden er uiteindelijk ook afspraken gemaakt over welk werkpakket bij de minister valt en welk werkpakket er bij de staatssecretaris valt. En bij Defensie zie je veelvuldig dat het personeel en materieel bij de staatssecretaris ligt. En ja, de meeste overwege zaken bij een minister. Ja.
Veel vragen te stellen aan hem. Hij heeft een schone taak, zou je kunnen zeggen. Maar we horen ook graag of jij vragen hebt voor de staatssecretaris van Defensie, Dirk Boswijk. Dus mail je vragen naar ons bekende mailadres veldheren-korttimedia.nl En wie weet, houden we hem volgende week voor aan de staatssecretaris. Gaan we nu naar het front in Oekraïne. Peter, wat is de stand van zaken? Ja, ik zou het woord diffuus willen gebruiken. Het is echt lastig om nu echt te bepalen.
Wat er stand precies is. En natuurlijk, beide partijen vinden daar wat van. Want de Russische CDS Kerasimolf heeft weergeroepen dat je Koepjanst toch echt in hun bezit is. Terwijl iedereen, ook alle onafhankelijke volgers, weten dat dat niet zo is. Aan de andere kant zeggen Zelensky en zijn CDS Sierski dat zij terwijl een significant resultaat hebben gehaald en dat ze meer actieve operaties dan de Russen doen. Dan, dan is het lastig om te zien wat nou uiteindelijk de situatie precies is.
Marcelansky zei dat er van 16 tot 17 mei meer Oekraïnse actieve operaties waren dan Russische. En hij zei ook een verandering in de balans van de acties op het slagveld is zichtbaar. Is dat iets wat jij ook ziet? Nou, dat is iets wat wij al eigenlijk maanden roepen. Dat op de grond, langs de frontline, het initiatief bij Oekraïne is. En wat betekent dat nou vrij vertaald, is dat de Russen moeten een beetje reageren op wat Oekraïne doet in plaats van andersom. En dat is veranderd.
Dat uitstond niet een enorme treinwinst. Het is allemaal marginaal. Maar je ziet wel dat Oekraïne op het front toch iets de bovenhand heeft omdat zij het initiatief hebben. Ja, de Economist onderkent dat ook. Die schrijft op basis van hun analyses dat Rusland voor het eerst sinds oktober 2023, dat is dus echt wel even geleden, territoriale verliezen leidt. Ja, Peter, wordt Rusland dan nu toch echt teruggeduld hè?
Nou, dat is echt teveel hoor, om dat zo te zeggen. Maar het is wel een feit dat de Oekraïense kant momenteel toch wel een beetje de overhand heeft. En hier en daar echt wel terreinbinst boekt. Maar aan de andere kant hebben de Russen met hun infiltraties ook wel plekken waar ze treinwids boeken. Dus veel al heft het elkaar een beetje op of zijn de Oekraïners in het voordeel. Maar dan nog zijn er wel een paar dingen die opvallend zijn, Jos.
En dan wil ik eventjes bij de minister van Defensie van Oekraïne beginnen. Want die man toen hij aantrat, heeft hij hele duidelijke lijnen uitgezetten. Hij ging 95% van de eenkomende projectielen onderscheppen. Nou, zover is hij nog niet. Maar bijvoorbeeld bij de kruisrijk hadden ze diep 88%. Dat is toch al een behoorlijke score. Hij zou het verliezen van de Russen per maand van 35.000 naar 50.000 brengen. En hij ging de Russische economie aanvallen via olie en gas, met name.
En hij heeft een heleboel adepten om zich heen verzameld, lui die met hem eens zijn dat dat moet via de technologische weg, drones en dat soort middelen. En dan heeft een van die adepten, een van zijn adviseurs, die op social media frem afstand genomen van een aantal mannen aan het front. En wat was er nou gebeurd? Bij Prokrovsk waren er een aantal militairen die voorin hulp nodig hadden.
Ze regelen een gemeganiseerde actie. Dus met voertuigen en met mensen. En daar worden ze door de Russen behoorlijk op afgestraft en ze lijden verliezen. En een van die adverseurs, namt Federof, die heeft toen kritiek geuit op social media. En dan zie je dus dat er een discussie gaande is. Tussen de lui die compleet in techniek geloven. En de mensen die denken van.
Ja, maar je hebt wel mensen nodig. En met name de eenheid die daarin werd bekritiseerd, die heeft behoorlijk fel gereageerd en die zei. Als deze adviseur zo goed weet. Dan moet hij maar hier naartoe komen en kan hij meevechten. Want we hadden gewoon collega's die hulp nodig hadden en dan ga je. Dat is een sfeer die Mart en ik begrijpen. Yeah. Yeah. We'll see you next time.
Ja, maar dus natuurlijk wil ik weer erop vertrouwen dat als er hulp nodig is, dat je maat te komen. En het is mooi als dat met drones en technologische middelen kan. Als het niet anders kan, heb je mensen nodig. Martin ik hebben al zo vaak gezegd dat mensen heb je uiteindelijk nodig. En met name om het terrein vast te houden.
Misschien dat er een nieuwe ontwikkeling aan zit te komen in die oor. Bel benieuwd hoe jullie daarnaar kijken. Al een tijdje waarschuwt Zelensky op basis van Oekraïnse inlichtingen. Voerdraging vanuit Belarus. Dat is inmiddels de derde week op rij dat hij dat echt concreet doet. Rusland zou volgens Zelenskij proberen om Belarus over te halen om deel te nemen aan nieuwe agressieve Russische operaties. En dan zou het gaan om een nieuwe aanval op de Kiev en Tschernjev oblast.
Dat ligt ook maar 100 kilometer van de Belarussische grens, of op zelfs misschien een aanval op NAVO-landen die daar dichtbij liggen, zoals Polen, Litauen of Letland. Mart, hoe lees jij die waarschuwingen zijn het, denk ik? Zoals de meeste mensen, één, er zit een consistentie in de waarschuwing, wat je net noemt.
Dus kennelijk is er een reden toe. Het tweede is, ja, Wit-Rusland ligt gewoon belangrijk, net wat jij zegt, tussen tegen een aantal Natlander en tegen Oekraïna en heel dichtbij Kiev. Dus militairen zien. Kan zeker een daarin zijn, alleen, en nu komt De mits, en maar de slagkracht van het leger van Wit-Rusland is buitengewoagd. Is van een leger dat is gebouwd om de eigen bevolking te onderdrukken. En het tweede is het terrein. is niet in het voordeel van Wit-Rusland.
Als je bij Kie wilt komen, dan moet je door een enorm moeilijk gebied. Veel moerassen, weinig wegen. Dus ik hoor wat Selenski zegt, maar in militair opzicht achter die dreiging niet al te groot. Dus er zijn vooral. Politiek strategische redenen die hij gebruikt om te zeggen: let op, Poetin gebruikt alles wat hij heeft, ook onder het druk zetten van zijn broeder in Wit Rusland. om deze oorlog voor te zetten. En dat zegt hij op het moment, en dat vreet hij wel eens.
Dat deze oorlog nu net zo lang bezig is als de Eerste Wereldoorlog in zijn totaliteit. Dus je ziet ook alle vermoeidheidsschijns die je bij de duur van zijn oorlog horen, die zullen nu optreden. Acht jij het denkbaar, Peter? Dat vanuit Belarus wat gebeurt? Rusland probeert natuurlijk toch langzaamhand wit Rusland voor in zijn systeem te krijgen.
We hebben al eerder gemeld dat er militaire afspraken zijn tussen Wit-Rusland en Rusland, dat de Russen onlangs kernwapens naar Wit-Rusland hebben gebracht om ze daar op te slaan. En zo proberen ze die band steeds nauwer aan te halen. Wat lastig is voor Oekraïne, want die moeten rekening blijven houden met een mogelijkheid. Dat er vanuit Rusland toch iets gebeurt. Dus dat kostte troepen die ze niet aan het front kunnen inzetten. Maar aan de andere kant, in mijn ogen niet geheel toevallig.
Is Rusland momenteel met behoorlijk wat wapengekletter bezig. Grote oefeningen, dik 60.000 man. Hij heeft niet splichtig gezat om mee te oefenen, want die mag hij niet inzetten in Oekraïne. Maar ook met zijn nucleaire middelen is hij aan het oefenen.
Niet dat hij ze inzet, maar praatheidsoefeningen, dat soort dingen allemaal. En dat is niet heel toevallig dat het nu is. En ik denk dat daar twee redenen voor zijn. Eén is, hij gaat naar meneer, ik zie op bezoek, dus heeft hem wel even laten zien hoe het goed hij is. Aan de andere kant.
Er is een hoop rumer toch wel in Rusland zelf aan de gang. En hij wil dat gewoon even laten zien dat ze nog steeds heel erg sterk zijn. Maar in die oefening betrekt hij dus ook Wit-Rusland. En wat hebben de Russische leiding nu weer gezegd? Ja, maar maak je niet druk, we gaan er geen rare dingen mee doen en we gaan niet het westen aanvallen. Dat soort termen werden gebruikt door de Wit-Russische leiding. Hoe je dat moet duiden, is altijd lastig, want ze liegen dat ze druk staan natuurlijk.
Maar ze beseffen in ieder geval dat het iets is waar ze rekening mee moeten houden. Ja, en Jos, en daar komt er ook bij dat geraal met kernwapens, dat zie je altijd sinds het begin van de oorlog terugkomen als het niet zo goed gaat met de Russen aan het front. Dus het is ook wel een boodschap naar ons dat plotseling de district in Leningrad en Moskou een zogenaamde kernwapenoefening hebben opgetuigd. Het is ook wel een boodschap van houden vooral buiten. Want wij gaan het zelf wel fixen.
Maar is het moment om als NAVO waakzamer te zijn, Mart, of zeg je van nou ja, er is eigenlijk niet zoveel veranderd sinds vorige week of vorige maand? Ik denk dat de NAV en zeker de landen naar het oosten toe, die zijn uitermate waakzaam. Dan maakt dit heel weinig fout. Ja. In de mailbox hadden we een vraag van luisteraar Voppe Liklama.
Ik hoop dat ik het goed uitspreek. Vraag is als volgt: Wordt er binnen Defensiekingen wel eens gepraat over een blokkade voor Russische schepen of schaduwvloot bij de Oostzee, ten hoogte van Denemarken bijvoorbeeld? Het kan natuurlijk. Tot een confrontatie leiden, maar dan is dat meer op ons initiatief en in ons gebied. De Russische luchtmacht en marine kunnen we in Europa nog wel opvangen. Duitse onderzeeërs zijn toegerust op de Baltische Zee, Zweedse voor de Oostzee. Nederland meer blue water.
De Russische marine kent een aaneenschakeling van nederlagen. Ze kunnen ook nooit goed hun floten samenbrengen. We kunnen ook wachten tot we de Baltische Staten binnenvallen en een uittende grondoorlog beginnen. Daar zitten we niet op te wachten. Is dit niet een idee om Rusland tot de onderhandelingstafel te dwingen? Ja. Kamen ook andere landen al meer beginnen op te treden tegen die schaduwvloot? Ja, Samer in Engeland, die moet ook veel metalen uitspreken momenteel, maar die.
Die heeft al eerder gezegd dat ze die schepen gaan aanvallen. Macron heeft er iets over gezegd. Je ziet dat dat soort schepen ook geënderd worden, omdat het zo maar zeggen, aangesproken worden. Dus er is al een hardere lijn dan een aantal maanden terug. Ik heb nog niets gehoord over een planning voor een blokkade in de Oostzee. Ja, ze houden wel rekening mee, want in de gesprekken tussen...
Poetin en Chi is een aanleg van een pijplijn ter sprake gekomen van Rusland naar China toe. Zodat ze olie en gas direct erheen kunnen pompen. En het tweede is, als je een blokkade zou uitvoeren in de buurt. Van de OC, dan weet ik zeker dat je de reactie krijgt dat er nog harder wordt gerammeld met het kernwapen. Aan de Russische kant. Dus je moet je afvragen of die escalatie in deze fase nodig is. Omdat je ook andere middelen hebt om die schaduwvloot aan banden trekken.
Peter, er zijn natuurlijk veel positieve berichten als het gaat om de Oekraïnse kant van de strijd de afgelopen weken. Vandaag ook weer. Maar er is wel degelijk ook een andere kant. BBC had daar een groot stuk over, over een Oekraïnse soldaat. In een loopgraaf aan het front. En die zat daar al 225 dagen. Ja. Ja, want wij praten hier vanuit de lunstoel over. Maar we moeten blijven beseffen hoe hard, hoe gruwelijk die oorlog is, zeker aan het front.
En ja, dan komt dan zo'n verhaal wordt naar buiten gebracht. De man heeft als militaire roepnaam Kenia, dat is ook wel bijzonder. Hij ziet er niet echt uit als een Kenian overigens. Maar die man is dus naar voren gestuurd met een maatje. Om in een gat in de grond, een soort zelfgemaakte bunkertje onder de grond, om daar waar te nemen en te waarschuwen als de Russen eraan komen en eventueel ze ook de Russen aan te grijpen.
Ja, de bedoeling was dat hij daar voor een paar weken naartoe ging. En hij zou bevoorraad worden met Smaatje via drones. Nou, die makkers gaan weg en het is nog geen winter. Dus die hebben soepele spulletjes bij ze. Wat moet je allemaal meeschouwen. Tientallen kilometers vaak naar het front. Want ja, je kunt niet meer met auto's helemaal naar voren komen. Dus die hebben een rustzakje wat niet geschikt is voor de wit een eh een slaapzak die niet geschikt is voor de winter.
En uiteindelijk blijkt dat ze maar niet terug kunnen komen en ze maar sporadisch bevoad kunnen worden met drones. Hij heeft bijvoorbeeld bekendgesteld in zijn verhaal dat hij soms dagen zonder water zat. Nou, daar word je niet vrolijk van. Uiteindelijk bleven ze dus de hele winter zitten en werd het nog langer, uiteindelijk 225 dagen, waarin op een gegeven moment zijn maatje van pure ellende, niet van gevechtshandelingen, maar van pure ellende is omgekomen.
En ochtends niet meer wakker werd in zijn krikkenmakige slaapzakje. En hij heeft meermaals een gevechtshandeling moeten uitvoeren. En dan uiteindelijk hebben ze hem toch kunnen aflossen. Ja, maar even 225 dagen, drie kwart jaar. Ik kan me er geen voorstelling van maken. Ja, ik denk jullie. Nee, en dan dus op het laatste gewoon in zijn uppie zitten. Het is overigens wel een van de redenen geweest dat Duitsland de Eerste Wereldoorlog verloor.
Want Duitsland had zo weinig troepen dat ze niet meer konden roeleren in de frontlijn in loopgaven. En de Fransen en Britten veralden de komst van de Amerikanen wel. Dus het heeft wel degelijk invloed uiteindelijk op je gevechtschap. Maar bij hem was het niet dat er geen mensen waren die hem zouden kunnen aflossen. Ja, ze kwamen er nog niet bij. Het was gewoon te riskant om naar voren te gaan. Dus heeft hij maar waarin moeten blijven zitten.
Nee, maar het gaat mij meer om het als zo'n oorlog zo lang duurt met deze intensiteit, dan zie je dat de menselijke factor een enorme rol gaat spelen. Ja, maar je ziet ook dat van de Oekraïnse kant, daar moeten we voorzichtig in zijn, die roepen dat de Russen het eerste kwartaal lang niet aan hun recruteringscijfers zijn gekomen en dus de verliezen absoluut niet hebben kunnen compenseren.
Als je het een strijd kan noemen eigenlijk. Maar letterlijk hoe dat dan in de loop gaat. Ondertussen gaan de diepteaanvallen over en weer die blijven doorgaan. Rusland vuurde van vorige week woensdag tot en met vrijdag een van de zwaarste dronaanvallen af. Op Oekraïne ging in drie dagen tijd om 1500 drones. Maar Oekraïne slaat ook hard terug, Mart. En te weten, ze raken Moskou. Hoe doen ze dat? Nou ja, moeten we even terug naar vorige uitzendingen. Daarom we zagen dat.
Oekraïne heel veel effort heeft gestopt in de suppression of enemy air defense, de onderdrukking en de uitschaking van de Russe luchtverdediging. Dat heeft ertoe geleid dat Rusland de luchtdeven heeft geconcentreerd rond Moskou. En nu zijn ze ook bezig om die lucht te degraderen. Dat hebben ze gedaan met een grootschalige aanval. De inschattingen variëren, maar we praten over honderden drones.
En die haal je nooit allemaal neer. Dus ze hebben zel kwetsbare Russische militair-industriële complexen aangevallen. En daar praat je over fabriek waarin satellietnavigatieapparatuur wordt gemaakt die je nodig hebt, in kruisraketten en dat soort dingen. Maar je praat ook over olieproductie, maar je praat ook over, af en toe worden ook burgerdoelen geraakt. Misschien niets met opzet, maar het effect daarvan is.
Dat de Moskowieten, de bevolking van Moskou, nu het gevoel hebben dat de oorlog ook naar hen toe wordt gebracht. En dat is wel een psycholoogse werk, natuurlijk, op Moskou, dat na vier jaar. De oorlog kennelijk niet beter wordt, maar dat ook Moskou door die grote afstand van drones van Oekraïne ook in de frontlijn eigenlijk zit. En dat is een beetje shock en all uitgevoerd door Oekraïne tegen Moskou.
Maar er zit daar wel een groot verschil. Want ja, ik snap maar dat je zegt dat er soms pronkelijk een civiel doel wordt geraakt. Maar Oekraïne richt zich echt op militair en militair gerelateerde doelen. Oder auf der olie- und gasindustrie. Aber es ist... Kun je toch, Peter, hoe zeg je dat met zoveel zekerheid? Moet ik wel toch graag aannemen, maar waar baseer je dat op?
Nou ja, als wij kijken naar alles wat er beschikbaar is, wat wij kunnen lezen, dan zie je dat ze echt aan het front en vlak daarachter sowieso met militaire doelen bezig zijn. Wat meer in de diepte zijn ze ook met de logistiek bezig en pakken ze soms ook infrastructuur aan, bruggen of spoorwegen.
Maar ga je dieper het land in, daar pakken ze ook fabrieken aan die leveren voor de krijgsmacht. En zo kun je dus zien dat zij, met name dat ze doelen bezig zijn, en soms zullen ze best wel eens een keer de plank mislaan. Maar je ziet dat er ook relatief weinig burgers slachtoffers vallen. Nu in Moskou toevallig een paar, maar relatief weinig burgers slachtoffers.
Kijk je naar de andere kant, dan zie je dat Rusland eigenlijk niet discriminerend aanvalt. En behoorlijk wat slachtoffers ook aan de burgerkant maakt. We hebben de vorige keer volgens mij ook cijfers daarvan genoemd. Maar je ziet dat de Russen af te de plank volledig mislaan. En soms nog bewust ook. Ze hebben nu afgelopen week een Chinees vrachtschip in de Zwarte Zee aangevallen. Het zou zomaar kunnen zijn dat meneer Xier heeft gezegd tegen Poetin bij zijn bezoek van dat vind ik niet zo leuk.
Maar ze hebben ook gewoon in Gerson een VN-hulpconvoi aangevallen. En dat was afgestemd door de VN met de Russen en de Oekraïners. Iedereen wist dat ze daar zaten en dat ze daar hulp kwamen brengen en dat het allemaal civiele hulp was. En toch hebben twee Russische drones dat convoy aangevallen. Dat is al heel erg. Maar daarnaast hebben de Russen ook zelf de beelden de wereld ingestuurd. Want dat interesseert ze gewoon.
We kregen over die Oekraïense aanval op Moskou een luistartsvraag van Gijs: die schrijft: het lijkt erop dat Oekraïne momenteel het initiatief heeft in de oorlog en Rusland zelfs in het hart Moskou kan treffen. In hoeverre kan het zo benauwd voor Rusland worden dat ze overgaan tot bijvoorbeeld een beperkte kernaanval of andere vergelijkbare wapens? Is een dictator als Poetin, als hij in het nauw komt, in staat en bereid om zoiets te doen?
En zo ja, is dat een rode lijnoverschrijding voor het Westen Amerika? En hoe wordt er dan gereageerd of opgetreden? Want ja, ik snap de vraag: wat Oekraïne nu doet, Mart, dat is. Ja, brutaal, kun je het zo noemen? Om in dat goed verdedigde Moskou zo aan te vallen. Nee, dat is niet brutaal dat ze een oorlog proberen te winnen. Dat is iets anders. Maar het is wel zo dat als Rusland deze oorlog niet gaat winnen, of dreigt te gaan winnen, dan neemt de interne oppositie toe.
En dan is de kans groot dat Poetin moet gaan zoeken naar een uitweg. En dan bestaat er altijd een procentuele kans dat er ook kernwapens daarbij worden meegenomen in die oplossing. En dat wil je natuurlijk niet. Dus Dat betekent dat je op diplomatiek vlak als Europa vooral nu moet gaan nadenken wat er gebeurt er als die oorlog blijft kanten. En hoe kunnen we met z'n allen in overleg met Oekraïne.
De Russen toch min of meer een soort gracious way out bieden. Daar moet je nu over gaan nadenken, anders ben je te laat. Dus dat betekent dat je toch uiteindelijk aan de onderhandelingstafel zult moeten eindigen. En het tweede wat je moet doen, is landen als China en India die aan het begin van de oorlog hebben gezegd. Poetin van Kerwabels blijf je af om die nog even fijntjes aan die afspraken te herinneren.
Er kwam ook nog een opvallend verhaal uit Rusland, Peter, van een Britse ex-militair die voor Oekraïne volgt, maar door Rusland krijgsgevangen is genomen. Wat is daar gebeurd? Ja, hij had twaalf jaar in de Britse krijgsmacht verdiend. Was weg uit de Britse krijgsmacht. En heeft dus besloten naar Oekraïne te gaan. En daar waarschijnlijk bij die eenheid van buitenlandse militairen om daarin te gaan dienen. Nou, hij is uiteindelijk gewond geraakt.
Kon eigenlijk niet veel meer. Is uiteindelijk in een kelder gekropen, had daar nog wat te eten gevonden, en heeft blijkbaar twee maanden in die kelder volgehouden. In ieder geval een open botbreuk, als ik het verhaal goed mag lezen. En uiteindelijk is hij door de Russen gevangen genomen. Die hebben precies erkend wat het is. Jij bent geen broekraine, je komt ergens anders vandaan.
En dan wordt hij ja dan zit hij, laat maar zeggen, onderaan de pikkorde. Want de Russen hebben een baal van Oekraïners, maar die hebben nog een grotere baal van buitenlanders die de Oekraïners komen helpen. En hij heeft de hele tijd alleen in een cel gezeten, konden ze ook helemaal niets. Niemand wist waar hij was. Uiteindelijk hebben ze hem in een cel gezet met de Oekraïners. En die hebben het bericht naar buiten gebracht dat hij daar zat.
En zo kwam Engeland en de familie erachter waar die zat. Deze kerel geeft nu via al die berichten aan dat de Britse overheid niets voor hem doet. En dat is ook heel lastig voor de Britse overheid. Want de Russen staan niet toe dat er contact met hem wordt opgenomen of dat hij bezocht wordt. Dus dat is ook heel erg lastig.
Dus daar zit de Britse overheid een beetje klem. Er zijn wel inmiddels een paar Britse militairen die gevangen waren genomen door de Russen. Die zijn terug. Die zijn met een krijgsgevangene uitruil. Zijn die vrijgekomen en die hebben aangegeven dat de Britse overheid in ieder geval heel goed hun familie op de hoofd heeft gehouden en voor een familie heeft gezorgd. Maar dat het heel erg lastig is: want als de Russen niks willen, kun je ook niet naar die gevangenen toe. No
Ik wil met jullie naar China. Het is al een paar keer gevallen. We gaan even boekers staan in de wijken, zal ik maar zeggen. Trump was op reis naar China. En dan weet je natuurlijk maar nooit wat er gaat gebeuren. Hij werd Mart met alle egaars ontvangen. Pracht, praal, militair vertoon. Wat vond je ervan? Ik bereik het in een iets bredere context. Eerst kwam Trump en daarna kwam Poetin. Het is alsof de heren op audiën mochten beici. En
Als ik de nadronk mag bespeuren van het bezoek van Trump, is dat geen succesvol bezoek geweest. Zeker als je praat over de positie van Taiwan. We zijn natuurlijk niet bij geweest, niemand is dat. Maar het schijnt dat Trump zijn invloedssfeer heeft bepaald en gezegd dat Taiwan daar niet direct ondervalt. Het heeft natuurlijk grote consequenties. Wat dat betreft deed mij een beetje terugdenken. Niet in al die openheid en misschien niet in die extremiten aan de conferentie van München in 1938.
Wa want, leg dat heel even uit. Nou, omdat als Trump zijn handen van Taiwan aftrekt, dan geef je eigenlijk alle opties aan China. En die zullen dat echt niet direct militair doen om uiteindelijk Taiwan in te kunnen lijven. Ja, want Trump zei na zijn bezoek aan China bij Fox News, ik zit er niet op te wachten dat iemand onafhankelijk wordt en wij vervolgens 9500 mijl moeten reizen om een oorlog uit te vechten. Dat wil ik niet.
Dat zijn duidelijke bewoordingen. Misschien Peter, even voor het begrip, tot dit bezoek van Trump, hoe was of is de verhouding van de Verenigde Staten tot Taiwan tot nu geweest? Nou, ze hebben Taiwan altijd gesteund, dus diplomatiek, ook militair. Ze hebben het echt aan noodzaver gebracht dat ze China voor de kop hebben gestoten en hebben gezegd dat Taiwan dan maar onafhankelijk moet worden.
Ja, dus dat woord is best wel lastig geweest, denk ik. Dus een beetje ambivalent, maar toch wel pro Taiwan. Dat is in ieder geval mijn beeld. Ik weet niet of dat klopt, maakt, maar. Nee, dat klopt zeker, ja. Yeah. Maar de troefk die Talwan natuurlijk heeft is chipsfabriek, maar daar komen we zo wel op, denk ik. En ja, nu hoor je toch dingen door Trump zeggen die in Taiwan, denk ik, niet echt lekker op de bodem vallen. No.
Er zit ook een wapendeal bij, waarvan het eerste beweging dat hij niet doorgaat. Dus dan gaan er geen wapens uit de Verenigde Staten naar Taiwan of later. Nou, dat is natuurlijk een veegteken. Yeah. En maar Jos, dat is niet alleen een signaal naar Taiwan. Dat is een signaal, ook naar Japan, ook naar de Filipijnen. Noem allemaal maar op. Yeah.
En Mart is Taiwan is natuurlijk bekend om de chiptechnologie die daar wordt ontwikkeld. En jij zegt, die is in dit alles, dat is misschien wel een proefkaart voor Taiwan, om wel die Amerikaanse steun te houden. Jazeker. Want een heel groot percentage van specifieke chips in deze wereld worden gemaakt in Taiwan. En die heeft Amerika dus nodig voor zijn AI-industrie en voor zijn hele high-tech sector.
Dus dat is cruciaal voor hun. Dus dat is dan een van de factoren waardoor China heel tehoud zal zijn om het militair geweld dat te gaan doen. Want ja, het eerste wat er zal gebeuren is dat die fabrieken dan door Taiwan zullen worden gebruikt. Om el wat Nimmer te kunnen produceren voor de Verenigde Staten om de Verenigde Staten naar hun kant te krijgen. Dus daar zit wel een soort rem op, een soort handrem. Ja.
Dus dat is een bezoek van Trump. Peter, dan een paar dagen later komt Poetin. Zit jij dan ook gewoon naar die beelden te kijken van zit er verschil in hoe ze dit laten zien? Zit er verschil in de dingen die ze naar buiten brengen daarna? Hoe kijk jij daarnaar?
Ja, ik kijk daar wel degelijk naar, maar we moeten wel even duidelijk stellen dat Trump was van plan om al veel eerder naar ziek toe te gaan. Dus dat het nu zo kort achter elkaar zit, heeft ook te maken met het verschuiven door Trump van zijn agenda. En daardoor zijn die twee zo vlak achter elkaar gekomen. En valt het heel erg op. En kun je het nog makkelijker vergelijken, om het zo maar te zeggen. Yeah.
Maar het is wat Maarts zegt hè, iedereen mag bij Oomqxie op bezoek komen. Op audiëntie, om het zo maar te zeggen. Ja, Poetin geniet daar natuurlijk ook van. Want het is toch, ja, glorie in het buitenland, dat is ook een beetje steun in het binnenland, om het zomaar te zeggen. En ja, als je ze vergelijkt, dan zie je dat er bij meneer Trump werd er niets getekend aan het eind.
Bij meneer Poetin worden er veertig overeenkomst getekend. Er worden een beetje grijze afspraken gemaakt over die pijplein die Martan noemt. Dat is een grote wens van Rusland. Maar China wil eigenlijk voor een dubbeltje op de eerste rang zitten en Poetin heeft niks te eisen. Dus China trekt hem het wel over de oren. Daarom zijn ze er waarschijnlijk nog niet over uit.
Hoe dat met z'n tweeën moet. Men ziet concrete resultaten bij Poetin, bij Trump, heel veel geluid, maar relatief weinig concrete resultaten. En wel een podium voor Xie. Om zich neer te zetten als de grote. Welddoen voor de wereld, want ik zie, spreekt hele mooie termen. Over een constructieve strategische stabiliteit. De belangrijkste bilaterale relatie ter wereld. Dus Klinkt prachtig Peter.
Klinkt fantastisch. Ik zie probeert de wereld bij elkaar te houden. Voor het oog. Ja? Dus ja, we zullen even zien. Maar er is natuurlijk gesproken over. Levert China nou wapens aan Rusland? Yeah. And um Zou je daarmee willen stoppen? Nou, in ieder geval weten we dat er componenten, Chinese componenten, gevonden zijn aan wapens. En net en Jaro mengt zich ook nog een keer in dit dispuut. Want die heeft gewoon geroepen. China levert gewoon componenten aan die.
Aan die lui, maar dan wel aan Iran. Dus China doet snel te dingen die Amerika eigenlijk niet wil hebben. En zo zie je dat het nog een beetje blijken wat er uiteindelijk allemaal uitkomt. Want ik kan me niet voorstellen dat Trump uiteindelijk blij is dat hij maar met 200 boeings op een contract moet. En wat rundvlees, om het maar zo te zeggen, wat vanuit Amerika naar China wacht, dat hij daar nou zo blij mee wordt.
Nee. En dan toch even de definitieve afdelonk, Mart, ook met die uitspraken van Trump. Staat nou de poort naar Taiwan open voor China? Ja, maar nooit volledig. En we zijn wel los van de chips en de chipsindustrie in Taiwan, heeft China wel een probleem. Dat is namelijk een leger, maar een onervaren leger. Wat zo'n complexe operatie met militaire middelen is, is geen sinecuur. En de vraag is of ze dat überhaupt kunnen.
Je ziet ook spanning binnen de Chinese militaire top en Chi zelf. Van de team topgeneraals zijn nog maar twee over de rest is inmiddels ontslagen en vooral berecht. Dus er zijn nog voldoende spanningen om het militair te kunnen doen. Aan de andere kant is China geen haast. En als ze in staat zijn om het politieke omveld, zoals het Duits zo moet zeggen, zo te marseren dat ze het uiteindelijk kunnen doen zonder consequenties.
Ja, dus als die kans ook niet laten liggen, zodra ze daartoe klaar zijn. En Chi heeft altijd gezegd dat aan het eind van dit decennium het Chinese leger klaar moet zijn om met militaire middelen Taiwan te verhoven. Dan gaan we naar het Midden-Oosten en wel naar Iran. Vorige week waren er geluiden dat de Verenigde Staten weer eventueel verder zouden gaan met het aanvallen van Iran. Maar Trump zei maandagavond dat geplande aanvallen op dinsdag werden opgeschort vanwege, en dat is een quote,
Serieuze onderhandelingen die zouden plaatsvinden. Qatar, Saudi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten zouden hem dat hebben gevraagd. Ja Peter, er wordt dus gesproken, durf ik te zeggen. Ja, ik denk dat er continu gesproken wordt. Op welke niveaus en in welke achterkamertjes, dat kan ik allemaal niet volgen. Maar er wordt natuurlijk voortdurend gesproken en er gaan voorstellen over en weer. Dat is duidelijk.
Maar het opmerkelijke is dat Trump iedere keer dreigt en dan toch weer terugneemt. En zo komt er wel naar buiten. Dat inmiddels de mening over hoe ze met Iran verder moeten, tussen Trumpen en Net en Yahoo. Behoorlijk uit elkaar begint te lopen. Yeah.
Over Iran zei Trump vanochtend. We bevinden ons in de eindfase wat Iran betreft. Nou goed, dat soort dingen hebben we al vaker gehoord. Ik zie jullie allebei lachen. We zullen zien, zegt Trump, wat er gebeurt. Ofwel er komt een akkoord, ofwel gaan we enkele dingen doen die niet bepaald prettig zijn. Maar hopelijk komt het niet zover. We geven dit één kans. Ik heb geen haast, idealiter zie ik liever weinig doden dan veel. Juist, ja Mart, kun jij die uitspraak eens even voor ons duiden?
Nee, eigenlijk niet. Want het is niet de zoveelste fase waarin Trump zegt: ik heb een deadline. En volgens wordt een deadline weer verschoven. En als je dat patroon van het allemaal achter elkaar legt, dan moet je zeggen. ja, wie heeft hier nu eigenlijk de regie in handen? En zelfs het fosstel wat nu op tafel ligt.
Dat zal de Straat van Home's ook niet open houden. Dat is nog 30 dagen, en dan gaan we nog onderhandelen en dan kijken of we de Straat van Homees open kunnen krijgen. Dus je ziet dat in deze onderhandeling, ik mij ernstig afvraag of het initiatief nu bij Trump ligt. En van zijn goede tieren hij ten opzichte van Iran. Of dat hij moet reageren op de eisen die Iran stelt. En dat is best wel een opmerkelijk constatering.
Ja en Peter, wat jij net zegt, dat is ook interessant over Israël Trump en net in jou zouden volgens de Wall Street Journal en Axios Gisteren een verhit telefoongesprek hebben gehad. Trump zouden onderhandelingen een kans willen geven, net in jou, was volgens Amerikaanse bronnen woedend en wilde aanvallen juist voortzetten. Ja, trouble in paradise, zou je denken?
Nou ja, ik kan me een tijd herinneren dat er vriendelijk lachende, gouden beelden van een Riviera met een proce in de Trump en net in jou worden gedeeld. En dan is dit een andere wereld, denk ik. Maar ook hier, we horen alleen maar wat er naar buiten komt. Maar één ding is duidelijk: net enjaar en Trump zijn het niet eens. Netanja wil doorpakken, militair doorpakken en Trump buist iedere keer weer terug.
Naar onderhandelingen en ja, waar Nettenjaar nu mee bezig is, dat is een beetje last te duiden. Want er zijn ook berichten dat Nettenjaar zou in de VAE zijn geweest. Nou, dat wordt onmiddellijk weer ontkend door de VRE. Maar we weten bijvoorbeeld wel dat in het verleden, in het recente verleden, de baas van de Mossaat naar de VHE is geweest. Inmiddels is via de Amerikaanse ambassadeur in Israël naar buiten gekomen dat het Israëlische leger luchtafweer aan de VAE heeft gegeven.
Dus die zijn ook op een andere manier een spel aan het spelen. En of dat nou met de Amerikanen allemaal is of zonder de Amerikanen, dat is een beetje ondoorzichtig. En ik denk dat Trump gewoon ja, die wil gewoon de touwtjes in de hand houden. En hij heeft. Dus gisteren blijkbaar weer geroepen. Trump, zeg ik even uit, over eind 13 jaar. Hij doet uiteindelijk wat ik hem vraag. Nou, dat is een heerlijke, evenwichtige verhouding.
Onderaan de streep, Mart, ik denk dat Trump de laatste periode het duidelijks heeft geroepen. Ik wil dat Iran dat nucleaire arsenaal niet heeft of niet krijgt. Zijn we daar nou afgelopen week weer een stap dichterbij gekomen? Ik denk niet, hè? Ik heb geen idee. En als even uitzoomd, dan verkette hij Obama. Dat Obama via onderhandelingen de ontwikkeling van nucleaire wapens door Iran aan banden wilde leggen. En kijk in wat voor situatie hij nu zelf zit.
Israël liet ook op militaire wijze van zich horen afgelopen week. De Israëlische Marine enterde deze week. Vijftig schepen van activisten die onderweg waren met hulpgoeren naar Gaza. De Global Summout Flotilla heet dat. Waar ook Nederlandse activisten en journalisten aan boord beelden gingen online. Vailwel belangrijk daarbij is op te merken dat die schepen op 200 kilometer van de kust van Gaza zijn geënterd in internationale wateren. Peter, wat maak jij eruit op?
Nou, ze hebben al eerder zo'n floot met de voeren tegengehouden. Dus de mensen die op die boten zaten wisten wat ze konden verwachten. Ze waren allemaal zonder wapens. Ze zijn door de Israëlische krijgsmacht in internationale wateren van hun schepen afgehaald, zijn meegenomen naar Israël en daar eigenlijk gevangen gezet. Ik begreep dat vanochtend.
Bekend werd dat er een aantal van de Nederlanders in ieder geval in Turkije zouden zijn. Maar dit is gewoon een illegale actie. En Israël plaatst zich hier wederom buiten de internationale rechtsorde. En dan, ja, tot grote schrik van iedereen en verbazing van iedereen denk ik, komt dan ook nog eens een keer de minister van Nationale Veiligheid, Ben Gevier. Even met wat beelden van de. De mensen die van de boten zijn gehaald, en ja, dat is natuurlijk ronduis schandalig wat daar gebeurt.
Handen op de rug gebonden, hij loopt er als een soort overwinnaar. Tussendoor te baneren. Marts, wat dacht jij toen je het zag? Ik dacht dat als dit de attitude is van leidende Israëlische politici tegens een legitieme internationale actie. Dan zijn we heel ver verwijderd van een tastbare en duurzame vrede in het Midden-Oosten. Yeah. Ja, en er is nog een voorbeeld, Jos, van dat ze zich aan, ik zou willen zeggen, god nog gebod houden momenteel.
Want de Wall Street Journal en New York Times zijn naar buiten gekomen met een verhaal dat de Israëlië's in het zuidwesten van Irak in de woestijn al twee jaar lang militaire kampen hebben. En dat ze daar gewoon gebruik maken om vliegtuigen bij te tanken. Hun C-Saar-capiteit, al onze luisteraars weten inmiddels wat dat is. Combat search en rescue capaciteit neer te zetten.
En dus dat ligt ongeveer midden tussen Tel Aviv en Teheran. En dat is al twee jaar. Dus toen bij de operaties in juni vorig jaar hebben ze dat ook al gebruikt. En dan zitten ze dus in een ander land, compleet illegaal. En bivakeren daar, nog sterker. Er zijn verhalen dan een herder. Dus een beetje, ik moet die twee kranten even geloven, hè?
Maar dat dan herder het heeft gezien, die heeft het gemeld. De Irakese verkenningen zijn uitgevoerd en die zijn gewoon uitgeschakeld door toen nog onbekende. Irak heeft in de VN daarop aangeslagen, zegt van wat is dit? Dit kan niet. En de hele wereld slaapt gewoon door. We laten Israël maar zijn gang gaan. Volgende week, dan gaan wij verder praten. En dat doen we dus met de staatssecretaris van Defensie. Martin, heb jij gek al een vraag voor hem?
Ik heb een heleboel vragen voor, maar de eerste vraag die ik aan hem zou willen stellen is: Derek, wanneer is de krijgsmacht gevuld? Goeie vraag. Is er verder iets Martin waar je volgende week op gaat letten? Nou ja, natuurlijk, zat. Ik bedoel, er gebeurt van alles. De diepe operatie aan het Oekraïnse front waar we het net uitgebreid over hebben gehad. De onderhandel tussen Iran en de Verenigde Staten, en kijk op mijn inschatting, klopt dat de Verenigde Staten niet het initiatief hebben.
En in eigen land ga ik me heel goed voorbereiden op, en ik kijk ook wel naar uit om met Dirk Boswijk in discussie te gaan over hoe hij de toekomst van de Defensie ziet, wat hij eraan doet. En wanneer we weer klaar zijn om ook op defensiegebied volledig weerbaar te zijn. Peter, aan jou dezelfde vraag? Eigenlijk. Wat zou je nou? Dat ga ik eens even aan hem voorhouden aan de staatssecretaris? Nou, ik zou eerst wel zelf willen vragen van, hoe is het met je?
Maar waar ik op zou letten, kijk, we zeiden vorige week al dat zolang Trump BXie is, gebeurt er niks. Zolang Poetin bij Xie is, gebeurt er ook nog niks. We zullen dus even moeten afwachten wat er de komende week gaat gebeuren als de grote regeringsleiders, zoals ze zichzelf denk ik zien, weer allemaal op hun stoeltje zitten en er dan besluiten gaan worden genomen.
Dat is allemaal volgende week. Heb je een vraag voor staatssecretaris Dirk Boswijk? Mail hem dan naar veldteren.korttimedia.nl. Wie weet, hoor je hem volgende week terug. Dit was Veldheren voor nu. Mijn naam is Joster Groot. En als altijd hoorde je generaals buitendienst Peter van Um en Mart de Kruif.
Je kan ook nog luisteren naar onze extra aflevering via vriendvandeshow.nl/slash vel. Daarin beantwoorden we elke week meer vragen van luisteraars. Deze week bijvoorbeeld een vraag over de gevolgen. Als je het leiderschap van de tegenstander uitschakelt. Ben je benieuwd wat de veld tegen daarover te zeggen hebben? Luister dan via vriendvandeshow.nl
Volgende week zijn we er weer. Ook dan zijn we overigens ietsje later. Waarschijnlijk wordt de aflevering dan woensdagavond of donderdag in de loop van de dag geüpload. Dan weet je dat alvast. Hoe dan ook, tot volgende week. Er zijn ook een heleboel andere afleveringen van Veldher Historisch voor jou klaar om nu te luisteren. Tom en Marte Kruijf nemen je mee naar de Nederlandse Grebbenberg tijdens de Tweede Wereldoorlog. Maar ook naar de stranden van Normandië tijdens die.
Of naar de Falklandoorlog in de jaren 80 tussen de Britten en de Arbeid. Luister nu naar Veldheren Historisch Expert. Bodymo en krijgt de eerste derde. Gratis. Via podimo.nl slash