Herkese merhabalar yeni bir yayına daha hoş geldiniz. Bugün dünyanın en başarılı firmalarından Netflix'in sahip olduğu çalışma kültüründen ve Netflix'in yarattığı kuralsız ve acımasız yönetim biçiminden konuşacağız. İsterseniz hiç beklemeden buyurun hemen yayına geçelim. Bu arada tüm yayınları ve istediğiniz kategörleri seçerek okuyabileceğiniz ve dinleyebileceğiniz içeriklere haftalık olarak paylaştığımız blog sayfamızda yayında göz atmak isterseniz linkini açıklamalar bölümüne bıraktım.
Öncelikle gelin Netflix'in dünden bu güne tarihine kısaca bir bakalım. Red Hastings ve Mark Randolph Netflix'i ilk kurduklarında fiziksel film DVD'lerini, müşterilerinin adreslerini fiziksel olarak bayağı yolluyorlardı. Tabii ki şirketin kurulduğu yılın 1997 olduğu düşünün önce o dönem için aylık ödemeyle fiziksel DVD'leri kapınıza kadar teslim eden bir hizmetin bulunması sanırım oldukça ilgi görüyordu.
Fakat Netflix 2000'li yıllarda teknolojinin çok hızlı giden yükselişinin farkına varıyor ve verdikleri hizmetin çok da sürdürülebilir bir strateji olmadığını düşünmeye başlıyorlar. 2007 yılında Netflix ingilizcede streaming olarak geçen yani şu anki iş modeline geçiş yapıyor ve fiziksel DVD dağıtım işini tamamen bırakmaya karar alıyorlar.
2007 yılında hızlı bir şekilde bu sektöre Netflix giriş yapıyor fakat kullanıcılara o yıllarda sağladıkları film ve dizilerin pek çoğu büyük yapım şirketlerinin hazırladıkları filmlerden ibaret bu yüzden Netflix'in buradaki yükselişi aslında farklı rakiplerinde birer birer boy göstermesine sebep oluyor.
Ama Netflix bu tabii ki hiç durur mu ilk defa 2012 yılında kendi içeriklerini üretme kararını alıyorlar çünkü rekabet ettikleri diğer firmalar Netflix'te en çok izlenen içerikleri kendi platformlarında da yayınlamaya başlıyor. Netflix bu rekabette öne geçebilmek için Lily Hammer adında ilk komedi serisini kendi başına hazırlamaya karar veriyor. Peki nedir bu Netflix çalışma kültürü biraz da buna bakmamız lazım öyle değil mi?
Netflix'in bu kadar hızlı şekilde kararlar alıp sürekli olarak kendini geliştirmesini ve diğer firmalara açık ara fark atmasını sağlayan şey tam olarak kendi yaratıkları çalışma kültürü diyebiliriz. Bu kadar hızlı aksiyon almalarını sağlayan temel olgu kurallar olmadan bir şirket yönetim sistemine sahip olmaları.
2020 yılında yayınlanan Norus Rus kitabında şirket içi çalışma kültürünü şirketin kurucu Surreyd Hastings detaylıca açıklamış kitabı okumak isterseniz linkini bıraktım fakat bahsetmeden geçemeyeceğim. Kitabın yazılıç amacı biraz da Netflix'e kaliteli elemanları çekebilmek amaçlı gibi geldi bana tabi ki okuduktan sonra siz de buna karar verebilirsiniz.
Netflix çalışanlarına %100 özgürlük sunuyor, şirketçi kuralları kaldırıp tüm çalışanlara %100 özgürlük ve %100 sorumluluk vermiş durumda şirketin yönetiminde ise belli temel taşları var gelin bunları tek tek bakalım. İlk olarak şirkette sadece en yetenekli insanları tutmak geliyor. Netflix Amerika'da tüm firmaları sarsan inanılmaz bir ekonomik krizde çok büyük bir darbe alıyor ve şirketten oldukça fazla miktarda insanı çıkarmak zorunda kalıyorlar.
O dönem 120 kişilik ve ekibe sahip olan Netflix 3 te 1 oranında küçülmeye gitmek zorunda kalıyor. Şirket yöneticileri şirkette sadece olmazsa olmaz denecek insanları tutup geri kalan insanları evlerine yollama kararı veriyorlar. İlk başta bu böyle çok üzücü bir durum gibi dursa da Netflix firma içerisinde inanılmaz bir performans yükselişi görüyor ve oluşturdukları ekiplerin başındaki kişilere ekipte sadece olmazsa çok büyük kayıp hissedecekleri kişileri tutmalarını söylüyor yöneticiler.
Örneğin ortalama seviyede işler yapıyorsanız veya sadece size verilen görevleri yapıyorsanız bu Netflix için yetersiz bir çalışma performansı demek oluyor ve hiç bekletmeden sizi anında firmanın dışına çıkarıyorlar. Netflix bu performans artışının sebebini daha detaylıca araştırmaya başlıyor ilerleyen zamanda ve görüyorlar ki ortalama seviyede iş çıkaran kişiler üstün performans sergileyenleri negatif etkiliyor
ve belli performans düşüşlerine sebep oluyorlar fakat sürekli olarak üst düzey performans gösteren kişileri bir arada tutunca bunlar bu insanlar birbirlerine çok daha olumlu bir biçimde etkiliyor ve daha iyi sonuçlar yaratmaya başlıyor ve bu yüzden Netflix şirkette sadece ama sadece en yetenekli insanları tutma kararını alıyor.
Netflix'in uyguladığı ikinci yöntem ise A sınıf çalışana her zaman A sınıf maaş vermesi Netflix ekibinde bulundurduğu bu kişilere market değerlerinin her zaman daha üstünde bir maaş ödemeyi tercih ediyor.
Eğer ki yeni birini de işe alacaklarsa kendisine market değerini araştırıp öyle gelmesini söylüyorlar çalıştığınız alanda piyasada ödenen maaş miktarını sizin bulmanız isteniyor ve ardından Netflix size bu değerin kat ve kat üstünde maaş ödemeyi kabul ediyor bunun da sebebi ekibinde sadece A sınıf insanları sürekli olarak bir arada tutabilme çabası tabi ki. Üçüncü yöntem ise biz bir aile değiliz ve duygularla asla hareket etmeyiz diyorlar oldukça acımasız gözükebilir.
Netflix bu konulasına çok açık bir firma ve çoğu firmanın çalışanlarına bir aile edası ile yaklaşmasını Netflix çok saçma bulduğunu söylüyor çünkü kendileri asla duygularla hareket etmiyormuş. Bunun yerine kendilerini bir sport takımına benzetiyorlar sport takımı aile bağı gibi bağlarla değil sadece gösterilen performans ile yönetildiği için Netflix de aynı yönetim biçimini kendileri için benimsemiş.
Ve firma içerisine uygulanan bir test var buna the keeper test deniyor firma içerisinde bunu çalışanlar kendi aralarında sürekli olarak bu metodu uyguluyormuş. Şu şekilde bu metod aynı takım içerisinde diğer insanlar için her gün işe geldiğinizde o kişi için yani ekip arkadaşınız için savaşıp savaşmayacağınızı test etmenizi istiyor.
Eğer ki bu kişi sizin için savaşmaya değmeyecekse de Netflix'teki yöneticilere bunu bildirmeniz gerekli eğer bunu yapmazsanız Netflix'e ihanet etmiş derecesinde bakılıyormuşsunuz. Dördüncü yöntem ise aklından geçeni direkt paylaş tüm çalışanların ekibindeki kişilere yöneticilere veya üst düze yöneticilere karşı dürüst olması ve aklından ne geçiyorsa direkt söylemesi Netflix'in diğer bir yapı taşıymış.
Örneğin ekip lideri size bir görev verdi ve siz bu görevi bir sebepten ötürü mantıksız bulduysanız bunu direkt olarak paylaşmanızı istiyor Netflix. Eğer ki bu tarz geri bildirimler yapmıyorsanız fikrinizi direkt olarak paylaşmıyorsanız yine Netflix'e ihanet etmiş olarak değerlendiriliyormuşsunuz.
Hatta şirketin finans bölümünde çalışanlar finansal anlamda tüm olup biteni dahi çalışanlarla paylaşıyormuş. Firmanın finansal durumunun iyi gidip gitmediğini çalışanlar açık ve net bir şekilde görebiliyormuş. Şirketin bu tutumuyla alakolarahta Wall Streetten kendilerine bazı uyarılar bile gelmiş çünkü şirket içinde olan birinin çevresine yatırım tavsiyeleri verme şansı olduğunu ve haksız kazanç elde etme durumunun olabileceğini firmaya bildirmiş.
Fakat buna rağmen Netflix hala bu yöntemi şirket içerisinde uyguluyor. Eğer böyle bir şey yaparsanız da tabii ki işten atılıyorsunuz ve Netflix bu riski tamamen almış durumda. 5. yönetim biçimi ise bence herkesin hoşuna gidecek bir yönetim biçimi diye düşünüyorum. Sınırsız tatil süresi ve harcama bütçesi Netflix tatil sürelerinde bir şirket harcamalarında hiçbir kurala sahip değil. Her çalışanına işini en üst düzeyde yaptığı sürece sınırsız tatil süresi sunuyor.
Tabii ki önceden tatile çıkacağın sürederi bildirmeniz gerekiyor firmaya ayrıca şirket harcamalarında da kendi çıkaranınıza kullanmadığınız sürece sınırsız bütçe sunuyor. Kimseden izin almanıza veya birilerine açıklama yapmanıza da gerek yok. Fakat firma bu olanı tabii ki Netflix'in yararına değil kendi çıkarınıza göre kullandığınızı fark ederse kovuluyorsunuz. Yani her konuda kontrol tamamen çalışanların elinde.
Netflix'in siyusu şunu değerlendirmiş. Bunu her firma uygulayabilir mi? Bu yönetim biçiminin sadece en üst düzey performans gösteren çalışanları bünyesinde tutan firmaların başarabileceğini söylüyor.
Diğer türlü her çalışanın sınırsız özgürlüğü olduğu ve hiçbir kural kaide olmadan adımlar atabildiği bir firma kültürünün oluşmasının çok zor olduğunu belirtiyor. Üretim veya sağlık sektör gibi alanlar da bunun uygulanmasının çok zor olduğunu ancak inovasyon odaklı teknoloji firmalarının bu kültürü kendilerine adapte edebileceğini RedHastank bu kitapta paylaşmış.
Firmanın web sitesinde de tüm bu detayları açıkça anlatan bir sunum ve güzel bir içerikte bulunuyor. Şirketli görüşmeye gelmeden önce bu sunumu detaylıca okuyup anlamanız isteniyor.
Bu sunumların linklerini de açıklamalar bölümünde bıraktım. Eğer kincelimek isterseniz oradan ulaşabilirsiniz. Umarım sizlere bugün de faydalı bilgiler sunabilmişimdir. Bu arada tüm yayının yazılım etine ve kullandığım kaynaklara açıklamalar bölümündeki linkten ulaşabilirsiniz. En kısa sürede yeni yayınlarda görüşmek üzere kendinize çok iyi bakın. Hoşçakalın.