Herkese merhabalar yeni bir yayına daha hoş geldiniz. Elektronik sigaralar her geçen gün daha da popüler hale geliyorlar. Özellikle Z-Generasyonunun çok fazla ilgi gösterdiği bu cihazlar artık zararsız hale gelebilmeyi gerçekten başardılar mı? İsterseniz daha fazla beklemeden buyurun hemen konunun detaylarına geçelim.
Bu arada yaptığım yayınları beğeniyor ve yeni yayınları kaçırmak istemiyorsanız dinlediğiniz platformlardan abone olarak tüm yayınlara anında olayabilir veya patroen üzerinden bana destek olabilirsiniz. Teknoloji her geçen gün hayatımızdaki problemleri bir bir çözmeye devam ediyor. Eskiden böyle çok basit işlemler için dahi bankaya gidip bütün günümüzü sırada bekleyerek harcamamız gerekiyordu.
Şimdi ise teknolojin yardımıyla bütün bir günümüzü alacak işlemleri telefonumuzdaki sadece birkaç ufak uygulama ile saniyeler içerisinde çözebiliyoruz. Teknoloji hayatımızı kolaylaştırmak için sürekli yardımımıza koşuyor. Ancak bazen inanılmaz yararlar sağlarken bazen de inanılmaz zararlara yol açabiliyor. Sigara bağımlılığından kurtulmak isteyenler genellikle teknolojinin sunduğu bu araçlardan yararlanmaya çalışırlar.
Ben benim hatırladığım bildiğim Nikotin Bantları, işte bu sigara içmeyi önleyen sakızlar. Son yıllarda çok popular hale gelen elektronik sigaralar. Geçenlerde Netflix'te yayınlanan Big Vape adında bir belgesel izledim. Elektronik sigara alanında bu en popüler olan cihazlar hakkında da benim çok fazla bir fikrim yoktu açıkçası. Bu belgeselde silikon vadisinde kurulan Jule adı verilen bir girişim anlatılıyor, ele alınıyor.
2000 yılı ve sonrasında doğan kişiler eğer fark ettiyseniz doya karşı çok daha duyardılar, iklim değişimine önem veren topluma etkileyen pek çok konuda eski nesillere göre gerçekten çok daha fazla oranda duyardılar. Sigara kullanımında pek çok genç benim gördüğüm kadarıyla desteklemiyor. Ve bunun arkasında Nikotin ürünlerinin pazarlanmasını ilişkin alınan önlemlerin oldukça büyük bir katkızı kesinlikle var.
Örneğin kapalı ortamlara getirilen sigara içme yasakları, sigara paketlerine konan bu görseller, kamu spotları, genç generasyonun sigara kullanımına olan bakışını oldukça değiştirdi. Şu an itibariyle hiçbir sigara firması televizyonda veya büyük medya platformlarında reklamlar yapamıyorlar. Ancak elektronik sigaralar bu oyuna çok daha sonradan dahil oldukları için pek çoğunun böyle katı kuralları takip etmesi zorunduluğu yok.
Keza Joule firması da bundan oldukça büyük avantaj elde ederek milyar dolarlık reklam kampanyaları ile kendi ürünlerini bütün medya platformlarında pazarlamayı başardılar. Yeni nesil elektronik sigaraların dizaynı Joule firması sayesinde çok daha estetik bir hale geldi. Hatta Pekto Kinsan Joule firmasını elektronik sigaraların Apple'ı olarak atlandırıyormuş. Çünkü tasarladıkları sigara, elektronik sigara Apple'ın iPod tasarımına oldukça benziyor.
Bu filmanın yola çıkış amacı sigara bağımlı olan yetişkinlerin bu cihazları kullanarak sigara kullanımlarını azaltmaları ve en sonunda da sigarayı tamamen bırakmalarıymış. Fakat kullandıkları pazarlama metotlarının genç nesilleri direkt olarak hedef alması işin rengini tamamen değiştirmiş.
Reklamlarda kullandıkları kişiler ve ürünleri gönderdikleri ünlü isimlerin genellikle toplum tarafından en tarz görünen bu İngilizce'de cool olarak tanımlanan bireylerin bu elektronik sigarayı kullanması lise ve üniversite çağında olan kişilerin bu ürünleri inanılmaz şekilde ilgi göstermesine neden olmuş. Pazarlımıyla ilgili yaptığım yayınlarda aslında ben bu konuya hep değiniyorum. Pazarlama firmaların elindeki en ama en güçlü silahtır.
Elinizdeki ürünün topluma yararlıya da zararlı olmasının önemi olmadan pazarlama stratejileri ile bu negatif yönder çok kolay bir şekilde üstü örtülüp geçilir. Keza, alkol ve nicotin ürünlerinde kullanılan pazarlamalar tam da bu şekilde bu belgeselde yaralan röportajların birinde lise öğrencileri bu ürünü bir nevi parti aksesuarı olarak gördüklerinden bahsediyorlardı. Yani daha cool gözükmek için bu ürün olmazsa olmazlar arasına girmiş durumda.
Alkol ve tütün ürünleri bu tarz taktikleri yıllardır kullanırlar. Yani direkt pazarlama yapamadıkları için bu yasak olduğu için indirek pazarlama yapmayı tercih eder. Filmlerde, dizilerde, sosyal medyada her zaman en tarz olan kişiler alkol kullanır ve sigara içerler. Bu harekette karizmalarına daha da karizma katar. Bilinç altımız ister istemez bundan etkilenir. Yani alkoli ilk defa tüketen hiç kimse alkolun tadını sevmez.
Aynı şekilde ilk defa tütün ürünlerini deneyen kişiler de bu ister nargile olsun, ister normal bir sigara veya da elektronik sigara olsun. Hiç fark etmek sizin. Hiçbir birey bu ürünlerin tadını ilk denemede beğenmez. Ama kullanmaya devam eder. Çünkü biz insanlar bulunduğumuz ortama her zaman ayı kuydurmak isteriz. Doğamız gereği çevremiz tarafından onaylanmak ve sırada işe olmak istemeyiz.
Ama öyle bir yemeği ilk defa denediğinizde ve tadını beğenmediğinizde kolay kolay gidip aynı yemeği tekrardan sipariş etmezsiniz. Alkol ve tütün ürünlerinde ise insanlar duygu bazlı bu ürünleri kullanırlar. İşte eğlenmeye gidince alkol içmek. Fark ettiyseniz eğer otobüste seyahat edenler sigara tiriyakileri bu molalarda hemen bir sigara yakarlar. Stres hissedince, üzülünce bazen çok mutlu hissedince bu ürünleri kullanma.
İsteyi tetiklenir ve bu duygular bizim hayatımızın sonuna kadar boy gösterecek olan duygular. Yani hiçbir zaman bunlar yok olmayacaklar. Bu yüzden de bu ürünlerin kullanımından vazgeçmek hiç de kolay olmuyor. Elektronik sigaraların tamamı Nikut'un içeriyor ve kullanan her bir bireye geri dönüşü olmayacak şekilde zararlar veriyor. Ciğerlerimize hava dışında hiçbir maddenin girmemesi gerekli. Bunun şu an için başka bir olur, asla yok.
Bu belgeselde Jun Markets'ının piyasaya çıkması ile elektronik sigara kullanmaya başlayan lise çağındaki gençlerin akciğer ameliyatı olmak zorunda kaldıkları sahneleri görünce Yani gerçekten bu cihazlara olan bakışınız eminim tamamen farklı bir boyta geçecektir. Aslında bunların da fotoğrafında ben ekleyecektim ama çok kanlı ve dehşet verici görüntüler olduğu için bu yerinde kullanmak istemedim.
2017 senesinde elektronik sigara marketinin patlama yaşaması ile okul çağında bu cihazları kullanmaya başlayan bireylerin sayısında da resmen bir patlama yaşanmış. Amerika'da yer alan N.I.H yani National Institute on Drug Abuse yaptığı bir araştırmaya göre 8. sınıfta e-sigara kullanmaya başlayanların sayısı %17.6 oranında artmış. Yani üstünü yeniden çizmek istiyorum. 8. sınıf. Nikotin kullanımının başladığı yaşların bu derece gerilemesi gerçekten duda kucuklatıyor.
10. sınıflarda ise bu rakam %32.3. 12. sınıflarda ise %37.3 oranında artmış. Çocuk yaşta Nikotin kullanmaya başlamanın arkasındaki en büyük etkilerden bir tanesi ise elektronik sigaraların bazı aromalar ile pazarlanması. Aynı nargiledeki gibi bedelli aromalar karıştırıldığında üstünüze sigara daki gibi böyle kötü kokular geçmiyor ve oldukça o koku bütün gün taşımak zorunda kalmıyorsunuz. Bunun yerine aromalar aldığında sanki söz konusu yan etkiler ortadan kalkıyormuş gibi algılanıyor.
Ancak bu ürünler sigaradan dahi daha zararlı. Çünkü sigarayı bir adet içtiğimizde bitiyor ve yenisini yakıncaya kadar bir süre zarfı geçmesi gerekiyor. Fakat elektronik sigaraları herkes uykuya dalmadan önce şarjıda takıyormuş. Yani resmen cep telefonu gibi. Ve bu sayede tüm gün aralıksız olarak bu gençler özellikle gençler bu cihazları kullanmaya devam ediyorlar. Elektronik sigara kullananların normal sigara içen insanlara göre kıyaslaması yapılmış. Bu da bir günde üç pakete denk geliyormuş.
Peki elektronik sigara karşı alınan herhangi bir önlem var mı? Yani şu an için pek çok alandı sigara yasağı bulunsa da elektronik sigara yasağı henüz yeni uygulanmaya başladı. Pek çok uçakta fark ettiyseniz sadece sigara içilmez logosu var. Ama elektronik sigara içilmez logosu diye bir şey şu an için yok. Uçuştan önce hostess elektronik sigaraların da yasak olduğunu sadece ufak bir anons geçiyor. Ve bazen bu anons dahi geçilmiyor.
Çoğu kaffetarya, restoran, sinema ve tiyatro alanlarında henüz elektronik sigara kullanımına ilişkin bir düzenleme mevcut değil. Amerika'da yaralan FDA Food and Drug Administration, Jule firmasının bu marketi domine etmesinden sonra daha henüz yeni düzenlemeler getirmeye başladı ve bu düzenlemelerin pek çoğu bütün işletmeler tarafından henüz hayata geçirilmedi.
Elektronik sigaralar tam olarak tütün kategorisinde değerlendirilmediği için tütün firmalarının pazarlama yasaklarına şu an itibariyle uymak zorunda değiller. Durum böyle olunca henüz ortaokulçalında olan çocuklar, gençler bu ürünleri sigara olarak algılamayıp denemek isteyebiliyorlar. Şu an Jule firmasının da dünyanın en büyük tütün üreticisi olan Malbora firması satın aldığı açıkçası işler şu an için daha iyiye gidebilecek gibi durmuyor.
Fakat en azından bu ürünlerin ne kadar bağımlılık yapıcı kansere direkt olarak yol açan bir insan sağlığını çok önemli ölçüde tehdit eden ürünler olduğunu ben bu yayında herkesiyle paylaşmak istedim. Ben 1990 doğumluyum ve benim liseye gittiğim dönemde tüm lisede sigara kullanan ben açıkçası 5 ya da 6 kişi dışında kimseyi tanımıyordum. Ve sigara kullanma alışkanlığı genellikle üniversite çağında başlayan bir alışkanlıktı.
Fakat artık teknolojinin bu işe adım atması ile güzel bir tasarım, aramalı kimyasallar ve bilinç altını hedef alan reklamlar ile çok erken çağlarındaki bireyler bu ürünlerin bağımlılığı olmaya başladılar. Bugün ki konuyu toparlayacak olursak ne yazık ki her zaman teknoloji hayatımıza güzellikleri getirmiyor. Nikotin içeren bütün ürünler sizlere zarar verir.
Hele ki elektronik sigaralar daha yüksek bağımlılığa sahip oldukları için 4-5 sene içerisinde akciğerinizin rahatsızlanmasına ve ameliyata ihtiyaç duyacak seviyeye gelmenize sebep olabilirler. Lütfen bu ürünleri kullanmaya başlamadan önce tekrardan bu bir gözden geçirin. Bu bölümde elektronik sigaraların ne gibi zararları olduğunu ve teknoloji sayesinde bu ürünlerin nasıl zirve yaptığını konuştuk. Umarım sizlere faydalı bilgiler sunabilmişimdir.
Bu arada tüm yayının yazılı metnine ve yayında kullandığım kaynaklara açıklamalar bölümündeki link üzerinden ulaşabilirsiniz. En kısa sürede yeni yayınlarda görüşmek üzere kendinize çok iyi bakın hoşçakalın.