#tayson #baanhemnhatayson #legiobimatbaanhemnhatayson Triều đại Tây Sơn rực rỡ nhưng ngắn ngủi. Khi vua Quang Trung - Nguyễn Huệ đột ngột mất sớm, triều đại Tây Sơn (tính chung cả triều vua Thái Đức - Nguyễn Nhạc) nhanh chóng suy yếu và sụp đổ. Triều Nguyễn được mở ra, đã tìm mọi cách “xóa” tất cả dấu tích của nhà Tây Sơn, lăng tẩm bị san bằng, sách vở bị đốt hủy. Vì thế, có những chuyện về nhà Tây Sơn đã chìm vào sự mờ ảo của dã sử.
Nov 10, 2021•4 min
#hộitamđiểm #biểutượngthấttruyền #hộikínquyềnlực Những ai đã từng đọc tiểu thuyết “Biểu tượng thất truyền” của nhà văn nổi tiếng Dan Brown thì khó mà quên được các chi tiết con số 13 và “con mắt Thông huyền” - những thứ tượng trưng cho hội kín Hội Tam điểm cùng những câu chuyện nhuốm màu kỳ bí. Trong số Từ điển lịch sử này, hãy cùng chúng tôi tìm hiểu hội tam điểm: quyền lực trong bóng tối và những điều bí ẩn. Từ gốc của Hội Tam Điểm bắt nguồn từ chữ MASON có nghĩa là thợ nề. Một số tài liệu cho...
Nov 08, 2021•11 min
#hoangsa #truongsa #quandaohoangsatruongsa Thời chúa Nguyễn, chứng cứ lịch sử có giá trị pháp lý chứng minh việc chiếm hữu và thực thi chủ quyền của Việt Nam đối với quần đảo Hoàng Sa và quần đảo Trường Sa, là việc nhà nước lập ra đội Hoàng Sa và hoạt động thường xuyên, liên tục để quản lý, bảo vệ, khai thác hai quần đảo này. Về sau, Đội Hoàng Sa lập thêm và kiêm quản đội Bắc Hải, hoạt động theo lệnh của 7 đời chúa, từ chúa Nguyễn Phúc Lan hay Nguyễn Phúc Tần cho đến khi phong trào Tây Sơn nổi d...
Nov 08, 2021•7 min
#lêquýđôn #thóiquenđọcsáchcủalêquýđôn #tamnguyênbảngnhãn Tên tuổi Lê Quý Đôn (1726-1784) để lại cho hậu thế không chỉ ở khoa cử ghi danh với vị trí tam nguyên bảng nhãn khoa thi năm Nhâm Thân 1752 (không có trạng nguyên). Theo Việt Nam nhân vật chí vựng biên, sự thông minh, trí nhớ siêu phàm của ông, ngoài thiên tư ra, còn phần nhiều liên quan thói quen đọc sách. Mới 5 tuổi, Lê Quý Đôn đã biết đọc sách; 12 tuổi học hết Kinh, Truyện, Tử, Sử, đều thông suốt, làm văn đã nhanh lại hay. Trước khi ông...
Nov 08, 2021•6 min
#Trungquoc #Trungquocdanapmongco #noimong Chủ trương bắt buộc dùng tiếng Hán trong giáo dục Song song với việc biến Nội Mông thành đất của người Hán, Bắc Kinh cũng tiến hành môt chính sách đồng hóa, xóa nhòa bản sắc văn hóa của người Mông Cổ, đặc biệt là trong lãnh vực ngôn ngữ. Số ghế trong các lớp học song ngữ Mông Cổ-Hán đã giảm mạnh, từ 190.000 xuống còn 17.000, thay thế bắng những lớp dành cho con em người Hán. Kết quả nói trên vẫn chưa la...
Nov 08, 2021•8 min
#alibaba, #jackma, #alipay, #antgroup Còng lưng xây dựng suốt 20 năm, chỉ mất chưa tới 1 giờ cùng 1 bài phát biểu để Jack Ma phá huỷ Alibaba. Tờ CNN đưa tin, giá cổ phiếu của Alibaba lại tiếp tục sụt giảm vào thứ hai sau khi Financial Times đưa tin rằng Bắc Kinh đang có kế hoạch chia tách Alipay,
Nov 08, 2021•6 min
#noimong #trungquoc #noimongkhongthesapnhaptrungquoc Năm 1931, Nhật Bản tiến hành cuộc xâm lược toàn diện vào Đông Bắc Trung Quốc, sau lập nên chính quyền tay sai Mãn Châu Quốc do cựu hoàng đế Phổ Nghi đứng đầu. Tiếp đó, để mở rộng lãnh thổ chiếm đóng của mình, cho đến khi bắt đầu cuộc chiến tranh Trung-Nhật lần 2 năm 1937, quân Nhật Bản phối hợp với Mãn Châu đã từng bước tiến hành các chiến dịch quân sự nhằm từng bước thôn tính các vùng đất ở miền Bắc Trung Hoa. Trọng điểm xâm chiếm lúc đó là t...
Nov 06, 2021•9 min
#đảođàiloan, #taiwan, #DoesTaiwanhaveChinese? Chào mừng các bạn đã quay trở lại với Từ điển lịch sử! Với số đầu tiên khi quay trở lại này, hãy cùng tìm hiểu Lịch sử hình thành bán đảo Đài Loan, Trung Quốc sẽ thảm bại nếu dùng vũ lực tấn công Đài Loan. Nào, hãy cùng tìm hiểu ngay thôi! Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình hôm 2/1 tuyên bố không từ bỏ biện pháp dùng vũ lực để thống nhất Đài Loan. Chỉ vài ngày sau, ông Tập tiếp tục yêu cầu quân đội Trung Quốc chuẩn bị cho một cuộc chiến tranh tổng lực,...
Nov 06, 2021•11 min
#tamngubia #vuatuduc #biadavuatuduc Đó là tấm bia đá vua Tự Đức ca ngợi công đức của ông ngoại mình - ông Phạm Đăng Hưng do Phan Thanh Giản và Trương Quốc Dụng biên soạn vào năm 1857. Nhưng phải mất đến… 140 năm, nó mới được đặt ở đúng vị trí mà người ta định đặt từ ngày đầu. Đầu năm 1858, tấm bia đá của vua Tự Đức được đưa xuống thuyền từ Huế vào Nam để dựng tại khu mộ ông Phạm Đăng Hưng ở Gò Công (Tiền Giang). Tuy nhiên, thật trớ trêu là phải mất đến… 140 năm, nó mới được đặt ở đúng vị trí mà ...
Nov 06, 2021•4 min
#uongsidoan #ore #changtraingheodotiensi Bị vợ lột sạch quần áo, đuổi ra khỏi nhà, nhờ một người xa lạ, ông thi đỗ tiến sĩ mở đường cho con cháu vinh hiển. Đó là chuyện đời của Uông Sĩ Đoan. Dù là người khai khoa của một dòng họ đại khoa bảng, thuở hàn vi, Uông Sĩ Đoan phải trải qua quãng đời đầy đắng cay, éo le, tủi nhục. Theo sách Tang thương ngẫu lục, vì gia cảnh cơ hàn, sau khi lấy vợ, Uông Sĩ Đoan phải ở rể tại làng Du Lâm (Từ Sơn, Bắc Ninh ngày nay). Cùng người vợ này, hai người đã sinh hạ...
Nov 06, 2021•5 min
#ngườimaya #kimtựtháp #vănminhmayaMỗi khi nói về kim tự tháp, người ta thường nghĩ đến kim tự tháp Ai Cập, một trong “7 kỳ quan lớn của thế giới cổ đại”. Thế nhưng trong thực tế, kim tự tháp châu Mỹ cổ đại không những có số lượng nhiều hơn Ai Cập mà còn mang những nét rất riêng và đặc sắc. Kim tự tháp Ai Cập chủ yếu là lăng mộ của các Pharaon, còn kim tự tháp của người Maya ở châu Mỹ không hoàn toàn là lăng mộ của các đế vương, mà phần nhiều là các đàn tế. Trong số Từ điển lịch sử ngày hôm nay, ...
Nov 06, 2021•9 min
#nhadinh #lichsunhadinh #dinhbolinh Đinh Bộ Lĩnh khôi phục cuộc thống nhất Những khu vực cát cứ trong cuộc loạn Thập nhị sứ quân không có điều kiện trở thành những khu vực kinh tế độc lập, cho nên chóng hay chầy thế cát cứ cũng phải thất bại. Đinh Bộ Lĩnh là người có tài và chí trội hơn hết trong đám thổ hào cát cứ đã lần lượt đánh bại các sứ quân khác mà kết thúc cuộc hỗn chiến Đinh Bộ Lĩnh cùng mấy người bộ hạ thân tín là Nguyễn Bặc, Lưu Cơ, Đinh Điền, Lê Hoàn chiếm cứ miền Hoa Lư. Xương Ngập ...
Nov 05, 2021•8 min
Từ khi nhà Triệu tiêu diệt An Dương Vương và thiết lập quyền cai trị trên lãnh thổ Âu Lạc cũ, chế độ thống trị dừng lại ở cấp quận với đại diện là 2 viên quan sứ ở 2 quận Giao Chỉ và Cửu Chân. Đến khi nhà Tây Hán diệt nhà Triệu (111 trước Công nguyên), cấp độ thống trị vẫn ở cấp quận; chế độ các Lạc hầu, Lạc tướng của người Việt với quyền thế tập trên lãnh thổ Âu Lạc cũ được các chính quyền phương Bắc chấp nhận cho duy trì, nhưng ngày càng suy yếu. Từ khi nhà Đông Hán thành lập, Hán Quang Vũ Đế ...
Oct 29, 2021•10 min
Kỳ tích nhà Thanh: vào thời nhà thanh có một câu chuyện về một người đàn ông nọ bị cướp tài sản. Toán cướp cắt đầu ông lìa khỏi cổ. Sau đó, có một đạo sĩ gắn lại đầu cho ông. Nhờ thế mà ông đã sống trở lại. Từ xưa tới nay, có những điều tưởng chừng như không có thật nhưng vẫn tồn tại. Dưới đây là một câu chuyện về kỳ tích thời nhà Thanh. Người đàn ông giàu có bị cắt đầu lìa khỏi cổ Một ngày vào những năm đầu thời nhà Thanh. Có đám thổ phỉ tìm tới cướp bóc ở ngôi làng nọ. Trong chốc lát khi chúng...
Oct 29, 2021•7 min
Với doanh số 3,5 tỷ liều, vaccine ngừa Covid-19 do hãng dược Pfizer (Mỹ) và BioNTech (Đức) cùng phát triển là một thành công lớn. Theo ước tính, doanh thu từ loại vaccine này sẽ còn có thể gấp đôi trong năm 2022. Thế nhưng, việc các nước mua vaccine Pfizer đã và đang được thực hiện đằng sau một lớp màn bí mật. Sự bí mật ấy khiến công chúng ít có khả năng soi xét quyền lực ngày một lớn trong tay hãng dược khổng lồ của Mỹ, Washington Post viết. Ngày 19/10, Public Citizen - một nhóm hoạt động vì qu...
Oct 29, 2021•8 min
Các nhà khảo cổ đã khai quật xác ướp tại nghĩa địa Saqqara, phía nam Cairo, vào năm 2019. Chữ tượng hình trên tường của ngôi mộ nơi người quá cố được an nghỉ cho thấy việc chôn cất diễn ra trong thời kỳ Vương triều thứ năm thuộc thời Cổ Vương quốc Ai Cập. Xác ướp được bảo quản là một nhà quý tộc cấp cao tên là Khuwy . Dù phát hiện năm 2019 nhưng mãi cho đến nay, sau khi sử dụng kỹ thuật xác định niên đại carbon-14, các nhà nghiên cứu đã nhận định: Xác ướp Khuwy có niên đại hơn 4.000 năm tuổi và ...
Oct 29, 2021•6 min
Cộng hoà Indonesia nằm ở Đông Nam châu Á là nước nhiều quần đảo nhất thế giới, có khoảng 3.700 hòn đảo, nối châu Á với châu Đại Dương, giữa Malaysia và Australia. Diện tích 1.919.443 km2. Dân số 277.245.157 người (tính đến ngày 25/10/2021) - chiếm 3.51% dân số thế giới và đứng thứ 4 trên thế giới trong bảng xếp hạng dân số các nước và vùng lãnh thổ. 70% dân số tập trung ở đảo Giava. Indonesia có 150 dân tộc, chiếm đa số là người Giava, Suda, Madula, người Hoa... Ngôn ngữ chính là tiếng Medalu, n...
Oct 29, 2021•9 min
#thanthu #ruatruongtho #thankimquy Đứng đầu trong các linh vật được người Việt tôn vinh là "tứ linh" gồm: long (rồng) - lân (kỳ lân) - quy (rùa) - phụng (chim phượng). Theo quan niệm của người xưa, loài vật trong tự nhiên được phân thành 5 loài: lông trần (đứng đầu là con người), lông vũ (đứng đầu là chim phượng), lông phủ (đứng đầu là kỳ lân), giống có vảy (đứng đầu là con rồng) và giống có mai (đứng đầu là con rùa). Rùa là con vật duy nhất trong tứ linh có thật được nâng lên thành con vật "vũ ...
Aug 31, 2021•9 min
#tamngubia #vuatuduc #biadavuatuduc Đó là tấm bia đá vua Tự Đức ca ngợi công đức của ông ngoại mình - ông Phạm Đăng Hưng do Phan Thanh Giản và Trương Quốc Dụng biên soạn vào năm 1857. Nhưng phải mất đến… 140 năm, nó mới được đặt ở đúng vị trí mà người ta định đặt từ ngày đầu. Đầu năm 1858, tấm bia đá của vua Tự Đức được đưa xuống thuyền từ Huế vào Nam để dựng tại khu mộ ông Phạm Đăng Hưng ở Gò Công (Tiền Giang). Tuy nhiên, thật trớ trêu là phải mất đến… 140 năm, nó mới được đặt ở đúng vị trí mà ...
Aug 31, 2021•4 min
#uongsidoan #ore #changtraingheodotiensi Bị vợ lột sạch quần áo, đuổi ra khỏi nhà, nhờ một người xa lạ, ông thi đỗ tiến sĩ mở đường cho con cháu vinh hiển. Đó là chuyện đời của Uông Sĩ Đoan. Dù là người khai khoa của một dòng họ đại khoa bảng, thuở hàn vi, Uông Sĩ Đoan phải trải qua quãng đời đầy đắng cay, éo le, tủi nhục. Theo sách Tang thương ngẫu lục, vì gia cảnh cơ hàn, sau khi lấy vợ, Uông Sĩ Đoan phải ở rể tại làng Du Lâm (Từ Sơn, Bắc Ninh ngày nay). Cùng người vợ này, hai người đã sinh hạ...
Aug 31, 2021•5 min
#nuphotongthongmy #kamalaharris #chuyentinhdepcuanuphotongthong Không nhiều người biết rằng, nữ Phó Tổng thống da màu đầu tiên của nước Mỹ Kamala Harris đã có một mối tình lãng mạn hệt trong phim với chồng bà là ông Douglas Emhoff. Bà Kamala Harris - một người Mỹ mang hai dòng máu Ấn Độ và Jamaica đã làm nên lịch sử khi trở thành người phụ nữ đầu tiên, người da màu đầu tiên đồng thời cũng là người phụ nữ gốc Nam Á đầu tiên được bầu làm Phó Tổng thống Mỹ. Cùng với những kỷ lục này, chồng của bà K...
Aug 30, 2021•3 min
#tuongvietnaolamquanlonduoi4doivuatran #vuatran #truonghansieu Cho tới nay không có tư liệu về năm sinh của tướng Trương Hán Siêu, chỉ biết rằng quê ông là làng Phúc Am, huyện Yên Ninh, lộ Trường Yên (nay là phường Phúc Thành, thành phố Ninh Bình). Lịch sử đánh giá tướng Trương Hán Siêu là một người tính tình cương nghị, học vấn uyên thâm, văn võ toàn toàn, tài văn chương và chính sự đều giỏi. Lúc còn trẻ, ông đã vào học trong trường do Chiêu Quốc Vương Trần Ích Tắc (con vua Trần Thái Tông) mở v...
Aug 30, 2021•4 min
#thanhdiamafia #italia #italiaanchuabimatgi Dịch vụ “du lịch mafia” từng bùng nổ trên đảo Sicily, Italia khi nơi đây được chọn làm bối cảnh quay cho bộ phim về mafia kinh điển - Bố già (Godfather). Du khách khi tới "thánh địa Mafia" này sẽ được ghé thăm những địa điểm từng được chọn làm bối cảnh chính trong phim. Sau thành công của bộ phim kinh điển Bố già, đảo Sicily trở thành điểm tham quan nổi tiếng được hàng triệu du khách đặt chân tới. Những địa điểm từng được chọn làm bối cảnh trong phim đ...
Aug 30, 2021•4 min
#tuthu #sachdanloinguoichet #langmoaicap Với ý nghĩa là cuốn cẩm nang dẫn lối người chết tới thiên đường, tử thư Ai Cập được chôn theo quá trình ướp xác nói lên nhiều điều về đức tin của người cổ đại. Ai Cập là quê hương của một trong những nền văn minh rực rỡ nhất thế giới cổ đại. Họ để lại rất nhiều bằng chứng về lối sống từ những kim tự tháp bí ẩn tới những văn bản tôn giáo. Lăng mộ đồ sộ của họ không chỉ chứa đầy vàng ngọc, mà còn có các văn bản nói lên tín ngưỡng của họ. Người Ai Cập tin rằ...
Aug 30, 2021•5 min
#tra #douongphobienhatthegioi #douongthuhaithegioi Sau nước, trà là đồ uống phổ biến nhất trên thế giới - phổ biến hơn cả cà phê, nước ngọt và rượu cộng lại. 84% người Anh thưởng thức một ly trà hàng ngày, nhiều người uống trung bình ba đến bốn cốc mỗi ngày. Ngành công nghiệp chế biến chè thế giới đạt doanh số 200 tỷ USD và dự kiến sẽ tăng thêm 50% vào năm 2025. Trà là một phần quan trọng của nhiều nền văn hóa, đến nỗi nó thậm chí còn có nguồn gốc thần thoại. Chẳng hạn, có một truyền thuyết kể...
Aug 30, 2021•8 min
#phunu #quyenbinhdang #phunuafghanistan Sau khi Taliban sụp đổ vào năm 2001, phụ nữ Afghanistan tận hưởng tự do trong 20 năm. Theo đó, họ không cần mặc burqa khi đi ra ngoài, có thể đi học, đi làm trong các ngành nghề, cơ quan chính phủ và tận hưởng cuộc sống vui vẻ, thoải mái. Taliban từng kiểm soát hầu hết Afghanistan trong giai đoạn 1996 - 2001. Khi ấy, phụ nữ Afghanistan bị cấm học hành và làm việc. Họ cũng bị ép kết hôn khi còn nhỏ, hoàn toàn chịu sự quản lý của chồng và con cái. Họ không...
Aug 27, 2021•3 min
#photongthongmy #kamalaharris #nhungnguoiquantrongvoiphotongthongmy Bà Kamala Harris đã làm nên lịch sử khi trở thành người phụ nữ da đen gốc Nam Á đầu tiên được bầu làm Phó Tổng thống Mỹ. Để có được thành công như vậy, không thể không kể đến những người có vai trò quan trọng trong cuộc đời của bà. Người đầu tiên là nền tảng cho thành công của nữ Phó Tổng thống Mỹ Kamala Harris chính là mẹ ruột - Bà Shyamala Gopalan Harris, một chuyên gia nghiên cứu ung thư người Ấn Độ. Bà Shyamala, sinh năm 193...
Aug 27, 2021•3 min
#khoandung #thoithinhtran #vanhoakhoandung Khoan dung là khái niệm xuất hiện khá sớm trong văn hóa Á Đông. Theo một số tài liệu, thuật ngữ này được bàn đến trong Kinh Thư, có nghĩa là bao dung, độ lượng, rộng lòng tha thứ. Ngày nay, khái niệm khoan dung được hiểu theo nghĩa rộng hơn. Khoan dung trở thành một vấn đề mang tính thời sự toàn cầu, trong bối cảnh tính đa dạng ở từng quốc gia và trên toàn thế giới đang bị xâm hại nghiêm trọng kéo theo nguy cơ xung đột văn hóa, kinh tế, chính trị, xã hộ...
Aug 27, 2021•13 min
#holy #nguoiholy #guongdongholy Từ gương đồng họ Lý ở Giao châu Bằng chứng khảo cổ đã phát hiện được từ thế kỷ 2 sau CN, họ Lý đúc gương đồng (Lý thị tác kính). Thảo luận về những gương Lý thị tác kính, có người phản biện rằng liệu những gương đó được đúc ở Trung Nguyên rồi đem lưu hành ở Việt Nam, chứ chưa chắc họ Lý đã thực sự ở Việt Nam từ thời đó. Tuy nhiên, chúng tôi dự đoán rằng khả năng có một trung tâm đúc gương riêng ở Giao Châu. Gương Lĩnh Nam đào được khá nhiều ở Giao Châu. So với nhữ...
Aug 25, 2021•8 min
#taliban #talibanngoitrendongvang #xedientoancau Nằm tại khu vực giao lộ của Trung và Nam Á, Afghanistan giờ đây được đặt dưới sự kiểm soát của Taliban - sự kiện này trở thành tâm điểm chú ý nhất của thế giới trong suốt những ngày qua. Ở một góc độ khác đằng sau sự kiện này - về tiềm năng khoáng sản của Afghanistan, một số tờ báo nhận định sau cuộc lật đổ này, Taliban "ngồi trên đống vàng" trị giá vài nghìn tỷ USD. Quốc gia có diện tích hơn 650.000km2 này là nơi chứa số khoáng sản có giá trị rất...
Aug 25, 2021•3 min
