¶ Intro / Opening
Hardlopen, highrocks, haiken, padel, Crossfit, yoga. We trainen meer dan ooit, maar train je ook je zelfvertrouwen, je persoonlijke kracht en je werkgeluk? Daar heb je op je werk iets aan en thuis. Schouten en Nelen ze. Trainingen voor je leven. Kijk op sn.nl
18 plus speelbewid. De wereld heeft optimisme nodig, samenwerking, begrip.
Hope.
Maar waar begin je? In je eentje dele wereld verbeteren kan natuurlijk niet. Met meer mensen kun je meer bereiken. En dat kan ook nog eens heel leuk zijn. en geef steun aan 150 organisaties die werken aan een rechtvaardige, groene en gezonde wereld. Welkom bij de postcode loterij.
🎵 Music
NRC
🎵 Music
¶ De Humanitaire Crisis in Cuba
Vanaf de redactie van NRC het verhaal van vandaag. Mijn naam is Bram Endeijk.
🎵 Music
Al maanden laten de Verenigde Staten...
🎵 Music
Op die manier hoopt de regering Trump het...
🎵 Music
Ja, Dina, goed dat je er bent hier in Amsterdam.
Yeah look.
Normaal gesproken zit je vanuit Brazilië waar je woont, hè, waar je werkt als... Correspondent voor NRC in Latijns-Amerika. Maar vandaag even terug in Nederland, omdat we het gaan hebben over de crisis in Cuba. En dat is een land wat jij al heel lang volgt, waar je recent bent geweest. Wat ging je er doen?
Nou, ik ben er naartoe gegaan omdat Cuba al maanden geen olie krijgt. Dat wordt tegengehouden door de Verenigde Staten. Er komt geen druppel olie binnen. En ja, er is daar dus een enorme crisis uitgebroken.
All eyes are on Cuba as the world waits.
Yeah.
A new report says U.S. oil restrictions affecting the island have paralyzed the distribution of tons of food.
Maar het is heel moeilijk om een visum te krijgen voor Cuba. Maar ik vond het wel steeds belangrijker om daar echt zelf naartoe te gaan. Want je kunt steeds op afstand mensen spreken, maar je wil gewoon zelf eigenlijk ervaren wat er dan aan de hand is als journalist. Dus uiteindelijk ging er een groot hulpconvoi naar Cuba vanuit allemaal verschillende Latijns-Amerikaanse landen. En toen ben ik eigenlijk als toerist daar naartoe gegaan en toen heb ik me.
Ja, een beetje in het kielzocht van dat hulpconvooi. En heb je zelf eigenlijk gezien wat voor drama zich daar afspeelt.
Ja, want wat zag je in Cuba?
Allereerst ik zag verlaten straten, want er is een enorme brandstofcrisis. Bergen met afval en vuilnis op de straten, omdat er ook geen vuilnis wordt opgehaald. En dat verspreidt natuurlijk ook ziektes. Je ziet ratten. Het is heel erg smerig. Het geeft je zo'n deprimerend gevoel.
Nou ja, goed, om mij voor te bewegen in een land waar ik praktisch geen auto's rijden, heb ik op een gegeven moment maar een fiets gehuurd. En fietste ik echt letterlijk over verlaten straten. Het was gewoon heel surrealistisch. Op een gegeven moment ben ik toch ook een stukje verder buiten het centrum wel met een taxi gegaan. Omdat ik daar een taxifur aan trof, Roger Echi. En met hem ben ik op een gegeven moment meegegaan. Hay mucho menos carros,¿no? En la calle.
Hay mucho menos carros en el problema de combustible.
Heel kostbaar, want nu is een liter benzine 6000 pesos. Nou, dat is ongeveer een maandloon. En hij vertelde dus ook dat er gewoon helemaal geen werk voor hem is, want er zijn geen toeristen.
ahora mismo la situación del turismo
Voor mij was het echt zo'n rare gewaarwording, omdat ik Cuba al heel lang ken. Ik ben er echt heel vaak geweest. Maar dit heb ik nog nooit meegemaakt. Ik zag eigenlijk een land in stilstand, kun je zeggen, niks functioneert meer.
🎵 Music
¶ Trumps Versterking van Sancties
Ja, en dit gebeurt dus niet na op Cuba. Er is crisis. En dat past volgens mij in een patroon op jouw continent, in Latijns-Amerika. Laten we nog even op Cuba blijven. Wat is hier nou aan vooraf gegaan? Aan deze. Ja, totale verwoesting van dat ooit zo trotse eiland.
Allereerst is al heel lang een handelsembargo, opgelegd vanuit de Verenigde Staten op Cuba. Dus daar zijn al sancties. Je kunt niet zomaar handel drijven met Cuba. Maar alles is eigenlijk op scherp gesteld. Begin dit jaar na de invasie van Trump in Venezuela. Daar is op 3 januari een invasie gepleegd. Maduro is toen weggehaald. En Venezuela dat was eigenlijk altijd de grote toeleverancier van olie naar Cuba.
Dus vanaf dat moment werd de olie toevoerd naar Cuba stopgezet door Trump en hij dreigde toen ook van iedereen die ook maar één druppel olie aan Cuba verkoopt, krijgt sanctie. Vervolgens zei hij ook nog, ik ga Cuba innemen.
Taking Jupiter. I mean, whether I free it, take it, think I could do anything I want with it.
Ik kan alles met het land doen wat ik wil. Daarna begon hij Raoul Castro, de oud-president, de broer van Fidel Castro. Raoul is 94, die wordt binnenkort 95, aan te vallen met een proces. Vervolgens zien we dat Rubio, de minister van Buitenlandse Zaken, Marco Rubio.
Cuba's in a lot of trouble because unfortunately for them it's run by a bunch of incompetent communists.
And Trump.
Well we're gonna see it's a failing nation. You see that it's falling apart. They have no oil, they have no mu they it's a failing nation, so I just can't tell you
Eigenlijk dagelijks bezig zijn om Cuba aan te vallen. Het is een failed steeds. Het land stelt niks meer voor. Het land staat op de rand van de afgrond.
While the Cuban people face ongoing blackouts and shortages of basic necessities, President Trump is rolling out a new round of sanctions. The sanctions target Cuba's leader Miguel Diaz Canal, his wife and stepson.
You know, we have to get rid of the the regime was was very tough, very nasty. Uh but we're gonna take care of you.
Mr. President,
And they you know what? They want us to the people want us there so badly.
Dus die zijn dagelijks, uh ja, Cuba eigenlijk verbaal aan het aanvallen.
Ja, dus we horen hoe Cuba de nieuwste target is van president Trump. Waarom is dat? Ik bedoel, wat willen ze ermee?
¶ Historische Oorsprong VS-Cuba Conflict
Daarvoor moeten we eigenlijk toch de geschiedenis even in.
🎵 Music
Cuba was voor 1959 een eiland waar Amerika heel veel invloed had. De mafia zat daar, er waren allemaal Amerikaanse bezittingen. Er was een dictator Batista die samenwerkte met Amerika. Vanuit Miami kan je het bijna praktisch zien liggen. Dus het was echt een speelparadijs voor de rijke Amerikanen. En toen kwam in 1959 een revolutie onder leiding van Fidel Castro, Raul Castro en Che Guevara. En
Die hebben eigenlijk uiteindelijk de dictator Batista verjaagd met hun manschappen, met de guerilla. Die is gevlucht naar Amerika. En met hem een hele groep rijke Kubanen zijn ook allemaal gevlucht naar Amerika. Allerlei Amerikaanse bezittingen werden ook genationaliseerd. We krijgen dan ook de Koude Oorlog, waarbij Rusland ook, dus of de Sovjet-Unie toen nog, Cuba eigenlijk strategisch gebruikt of wil gebruiken om daar op een gegeven moment ook te gebruiken.
Kernraketten neer te zetten. Die raketten zijn niet doorgegaan, maar het was wel heel duidelijk dat Cuba zit in de invloedssfeer van de Sovjet-Unie. Vlakbij Amerika, die dat natuurlijk heel bedreigend vond. En vanaf het moment dat Fido Castro daar aan de macht is met het communistische regime, zijn er gewoon heel veel mensen gevlucht, met duizenden mensen via bootjes naar de VS. Dus de laatste jaren leek het eigenlijk.
Ja, er was natuurlijk altijd wel een soort van vijandschap, maar het leek een soort van rust. Stand tussen de twee landen. En daar komt Trump. Ja, en het lijkt alsof hij dus alsnog die revolutie van toen en alles wat Amerika toen verloren heeft, wil gaan rechtzetten. Noodabene met een rechtszaak nu.
Tegen Raoul Castro op zijn 94-ste. Voor een zaak uit 1996. Toen was Raoul Castro minister van Defensie. En toen gaf hij opdracht toen er een aantal kleine vliegtuigjes, Amerikaanse vliegtuigjes, naar Cuba gingen. Om vluchtelingen te redden, om die vliegtuigen neer te schieten. En er zijn toen vier doden bij gevallen.
En dan is de vraag natuurlijk Nina, waarom nu? Want dit speelt natuurlijk al jaren, waarom wil Trump dat dan nu allemaal doen?
¶ Rubio's Invloed en Motieven Trump
Ja, ik denk dat het vooral ermee te maken heeft dat de minister van Buitenlandse Zaken, Marco Rubio, iemand die afstamt van Cubaanse ouders. Hij is opgegroeid in de Cubaans-Amerikaanse gemeenschap in Florida, waar heel veel vluchtelingen zitten. Dat waren ooit rijke Cubanen die heel veel bezittingen verloren hebben vanwege de castro's. En die willen af van dat regime van de castro's. Van dat communistische regime. En dat is dus ook eigenlijk.
Paradepaardje van Rubio. En daarin krijgt hij eigenlijk ja Trump mee. Want Trump wil natuurlijk heel graag geschiedenis schrijven. Die zegt ook van: ik hoor mijn hele leven al over Cuba en Amerika en wanneer Amerika het doen. De Cubanen, de het regime daar weghalen. Misschien moet ik het wel doen.
have so many Cuban friends, mostly in Miami and Florida, and they're un unbelievable people, they're unbelievable entrepreneurs and that like to go back, we'll see what happens, but uh we're freeing up Cuba.
It's a bright.
Dus Cuba teruggeven aan de verdreven Cubanen.
Ja, eigenlijk wel een regimechange dus ook.
🎵 Music
¶ Trumps Brede Latijns-Amerika Plan
Ja, want dit is iets wat we de laatste tijd vaker horen, toch, Nina? Dat de Verenigde Staten zich aan het bemoeien zijn met landen in Latijns-Amerika. Wat zie jij daar nou gebeuren op jouw continent?
Ik zie heel duidelijk dat dit een onderdeel is van een groter plan. Eigenlijk vrijwel aan het begin van het tweede termijn van Trump door hem zelf is aangekondigd.
Under our new national security strategy, American dominance in the Western Hemisphere. Will never be questioned again. Won't happen.
Amerika moet weer zeggenschap krijgen over het westelijk halfront. De afgelopen jaren heeft Amerika die invloed in Latijns-Amerika verloren. Ze hebben er eigenlijk niet echt meer mee bemoeid. Heel veel landen doen goede zaken met China. Door leningen te verstrekken, door grote infrastructurele werken te doen, veel te bouwen in Latijns-Amerika. Er is bijvoorbeeld een haven in.
Peru. Waar soja ook vanuit Brazilië naar China gaat in 21 dagen. En die haven is helemaal betaald door China. En dat zijn dooren in het oog van Trump. Hij wil dus die landen in zijn invloed sfeer. Hij wil zowel militair, maar ook economisch. En ideologisch wil hij eigenlijk invloed in Latijns-Amerika. Er zitten allemaal bijzondere grondstoffen in Latijns-Amerika. Handel vindt hij heel belangrijk dat hij weer als Amerika de grootste handelspartner wordt en niet China.
En hoe moet ik me dat dan voorstellen, Lina? Wat gebeurt er in dat dat palet aan landen wat Latijns-Amerika natuurlijk rijken?
¶ Regimeverandering en Lokale Reacties
Allereerst zorgt hij dat de Trump-gezinde regeringen aan de macht komen. Ook met geld. We hebben bijvoorbeeld in Argentinië Javier Millet, de president. In oktober hele belangrijke midterms daar. Trump heeft letterlijk gezegd, ik ga Argentinië met 40 miljard steunen, maar dan moeten jullie wel Milei weer kiezen.
Zo heeft hij dat ook gedaan met de president van Honduras. Heeft hij ook geld beloofd? Maar Amerika is ook gewoon militaire macht in die landen aan het uitoefenen. In Paraguay bijvoorbeeld. Zijn Amerikaanse militairen gestationeerd? In Ecuador zit ook een Trumpgezinde president. Daar is een Amerikaanse basis die was gesloten, die is weer heropend.
Argentinië, ik noemde het al, die zijn bezig op zee met de Amerikaanse marine. Nou ja, Venezuela is natuurlijk eigenlijk praktisch in handen, kun je zeggen, van Amerika.
🎵 Music
goed begrijp ik
Trump-gezinde president aan de macht te krijgen. En als dat is gelukt, wil die grondstoffen, wil die militaire aanwezigheid gewoon controle. Terwijl ik me ook kan voorstellen dat veel inwoners van Latijnse-Amerikaanse landen denken van weg wezen Donald Trump, dit is ons land. Hoe valt dit op jouw continent?
Wat slim wordt gespeeld, is natuurlijk dat de leiders waar hij mee samenwerkt, die wel een hele nationalistische boodschap hebben in de landen. Waar ook echt een veiligheidsprobleem is. Ik ben net in Columbia geweest, waar ook echt heel veel drugskartels, guerilla, strijders, ook echt een onveilige situatie creëren voor de mensen. Alleen links heeft daar een ander antwoord op dan dat ultra rechts, die dus van
Keihard aanpakken, mega-gevangenis en iedereen opsluiten. Maar ook wel met een nationalistisch tintje. En met bijvoorbeeld de president in El Salvador. Die bouwt mega-gevangenissen. President van Costa Rica doet dat nu ook. In Ecuador hebben we een president die zegt van ik ga keihard de drugskartels aanpakken en en daar beginnen mensen nu te verdwijnen.
En er zijn nu verkiezingen in Columbia geweest, waar de kans ook heel groot is dat daar binnenkort dus ook een hele radicaal rechtse president, ook een Trumpist zit. Die ook heeft gezegd van ik ga mega gevangenissen in de jungle bouwen. Dus deze leiders die brengen het als: van dit is het beste voor het land, ik maak het veilig. En we hebben de steun van de Amerikanen. Ja, en voor veel kiezers is vooral dat veiligheidsaspect gewoon heel erg belangrijk. En daarom stemmen zij op die leiders.
Né, terwijl Trump uiteindelijk dus gaat om gewoon invloed op Latijns-Amerika.
Ja, absoluut. En dat lijkt dus op heel veel landen nu te lukken. Steeds meer landen die raken ook in zijn invloedssfeer. Daar komen ook echt radicaal rechtse regeringen. Maar ja, in Cuba dat is. Echt nog puur communistisch. En daarin lukt het hem toch nog niet op dit moment.
🎵 Music
¶ Cubaanse Bevolking onder Druk
Dus wat je nu ziet, is dat ze rechtstreeks bezig zijn vanuit de Verenigde Staten om de Cubaanse bevolking te beïnvloeden. Marco Rubio heeft laatst bijvoorbeeld een speech in het Spaans gegeven. Waarin hij zich echt rechtstreeks richt. ...tot de kubatse bevolking.
Hoy quiero compartirles la verdad sobre el motivo de su sufrimiento.
En daarin ook zegt van ja, wij willen een nieuw Cuba voor jullie. We willen een relatie met jullie opbouwen. En willen jullie eigenlijk bevrijden van dit regime.
El presidente Trump ofrece una nueva relación entre Estados Unidos y Cuba. Pero tiene que ser directamente con ustedes, el pueblo cubano.
Wij doen dit niet, de olie boycott om jullie dwars te zitten, maar om het regime eigenlijk op de knieën te krijgen. Want jullie zijn gevangen, jullie moeten bevrijd worden en daar willen we jullie bij helpen. Dat is zijn boodschap.
Lo único que se interpone en el camino hacia un mejor futuro. quienes controlan.
🎵 Music
En dan denk ik ook van, hoe ver kan dit nog escaleren? Wil Donald Trump uiteindelijk, overweegt Donald Trump uiteindelijk militair ingrijpen, denk je? Of zijn de belangen daar te groot voor?
Ik denk dat het heel riskant gaat worden als hij... Militair ingrijpt en er echt doden zullen vallen. Ik denk dat dat heel slecht voor de Amerikanen is, voor het imago, voor alles. Hij wil een scenario van la Venezuela, waar het allemaal heel vlekloos is gegaan. Ik verwacht niet dat dat in Cuba het geval zou zijn. Het is echt een andere bevolking. Het is een hele andere geschiedenis met een revolutie waar mensen zich niet zo snel en ook het leger, denk ik niet.
zo snel gewonnen zal geven. Dus ik denk dat Trump zich daar nog wel eens op kan verkijken.
En in de tussentijd leverden dus mensen in de straten van Havana en al die andere Cubaanse steden ja in de totale ellende. Wat kunnen zij nu doen? Of is het gewoon overlevend?
Het is overleven en de ellende die wordt steeds erger, ook in ziekenhuizen waar op een gegeven moment echt helemaal niks meer is, geen stroom meer. Ja, waar op een gegeven moment baby's ook misschien wel doodgaan. Dus dat wordt steeds erger. Er is echt een humanitaire ramp gaande. Maar zelfs in die ellende.
Hoorde ik ook nog iemand zeggen van ja, hoe erg het nu ook is en hoe onderdrukkend dit regime ook voor onszelf is, het is wel een regime waar wij dan vanaf willen komen. En we willen niet dat het buitenland hier komt. Om in te grijpen en ons een kolonie maakt. Dat willen we absoluut niet. Dus de Kubanen willen wel verandering. Maar niet dat een buitenlandse mogendheid hun ja dan komt zeggen wat zij moeten doen of het land overneemt. Dat willen ze niet.
🎵 Music
Je luisterde naar vandaag een podcast van NRC: 1 verhaal elke dag. Deze aflevering werd gemaakt door Felicia Alberding en Andy Clark. Dit was vandaag. Tot morgen.
🎵 Music