Wiedzieliście, że w Lidzbarku Warmińskim można przejechać się po świecącej w ciemności ścieżce rowerowej? Jej świecenie oparte jest na zjawisku fosforescencji, ale jak się okazuje, to nie jedyna dająca światło “scencja”. Czym jest luminescencja, fosforescencja, bioluminescencja oraz czy wykorzystujące je algi zastąpią nam żarówki? - na te pytania w arcyciekawy sposób odpowiada Stanisław Łoboziak: biolog molekularny, autor książki popularnonaukowej “Laboratorium w szufladzie – biologia”, w Centru...
Feb 15, 2023•37 min
Przeczytała_eś ekscytującego newsa i chcesz go udostępnić? Zaczekaj. Weź 10 głębokich oddechów. I pamiętając, że fałszywe informacje rozprzestrzeniają się 6x szybciej od prawdziwych, poświęć chwilę, żeby sprawdzić, czy ta konkretna jest wiarygodna, a stojąca za nią osoba ma kompetencje, by ją formułować. Dlaczego social media tak ułatwiają szerzenie nieprawdziwych informacji? Czym jest dezinformacja klimatyczna? Jak ją rozpoznać i jak się przed nią bronić? O to pytam Aleksego Szymkiewicza, antro...
Feb 08, 2023•1 hr 1 min
Żywność modyfikowana genetycznie to zjawisko niezwykle polaryzujące społeczeństwo. Nie ma badań, które jednoznacznie wskazywałyby, że GMO nam szkodzi. Mimo to często nadal patrzymy na nie sceptycznie, jeśli nie ze strachem. Dlaczego tak się dzieje? Co o GMO (i jego potencjalnej szkodliwości) mówi nauka? I dlaczego tak rzadko wspomina się o tym, że bez GMO, problem mielibyśmy dziś chociażby z insuliną? Albo o tym, że żywność GMO jest najbezpieczniejsza do spożycia, bo żadna inna nie jest tak dokł...
Feb 01, 2023•58 min
Mimo niemal 80% poparcia dla zmiany prawa i rozwoju energetyki wiatrowej, same wiatraki ciągle budzą w nas obawy. Boimy się, że będą głośne, oszpecą krajobraz, zabiją ptaki i nietoperze. Tymczasem wiatraki potrafią nie tylko komunikować się między sobą, ale i wykryć nadlatujące ptaki i automatycznie się wyłączyć, pozwalając im spokojnie przelecieć. „Wyją jak startujący samolot”, „sprawiają, że dżdżownice przestają spulchniać glebę”, „zimą strzelają soplami lodu” - to tylko kilka z funkcjonującyc...
Jan 25, 2023•1 hr 13 min
Według wiceministra rolnictwa, w Polsce funkcjonuje obecnie 285 wielkotowarowych ferm świń i 1391 ferm drobiu, w tym 878 ferm utrzymujących brojlery, 313 ferm utrzymujących indyki i 200 ferm kur niosek. Czy bez wegańskiego świata nie ma już przyszłości? Czy w XXI wieku naprawdę nadal musimy na skalę przemysłową wykorzystywać zwierzęta? Z dr Sylwią Spurek, radczynią prawną, posłanką do Parlamentu Europejskiego, weganką od lat działającą jako obrończyni praw człowieka i zwierząt i autorką publikac...
Jan 18, 2023•42 min
Trwa nagranie mojego podcastu "Lepszy Klimat". I pierwsze sekundy, w których przedstawiam gościa i zadaję pytanie: - Zacznę od osobistej historii. Mam dwie córki, jedna ma 6 lat, a druga prawie 3. Wciąż chorują, mają kaszel, powracające infekcje. I ostatnio zaczęłam zadawać sobie pytanie, jaki wpływ na ich zdrowie może mieć smog? - pytam - A ja zacznę od pytania, w jakim miesiącu się urodziły? - odpowiada mój gość. Zaskoczyło mnie to pytanie. Bo jaki to miałoby mieć wpływ na ich zdrowie? A jedna...
Jan 11, 2023•37 min
Rynek produkcji wegańskich „serów” do 2030 roku ma być wart 7 mld USD (z 2,5 mld w 2020 r.). Podobne prognozy dotyczą jogurtów czy sektora zamienników ryb i owoców morza, który ma być najprężniej rozwijającym się na przestrzeni kolejnych lat. Do tego dochodzi zielone światło dla mięsa z probówki w Stanach i coraz bogatsza oferta wege zamienników także w naszych polskich dyskontach. Aż trudno nie zapytać: czy przyszłość będzie roślinna? Na to i wiele innych okołowegańskich pytań odpowiada Marcin ...
Jan 03, 2023•36 min
Wielu ludzi cierpi na nietolerancje i alergie pokarmowe - dolegliwości, których “kiedyś nie było”. Ich przyczyn doszukujemy się w jakości spożywanej przez nas żywności, co do której mamy już pewność, że nie dorównuje tej, którą jedli nasi dziadkowie. Kolejne badania ujawniają zaś nawet kilkudziesięcioprocentowe spadki wartości odżywczych w uprawianych konwencjonalnie warzywach i owocach. Czy żywność ekologiczna rozwiązuje ten problem? Czy jest wolna od toksyn? Czy byłaby w stanie wyżywić rosnącą...
Dec 21, 2022•44 min
O ryzykach, korzyściach, obawach oraz o tym, dlaczego musimy uwzględniać energetykę jądrową w planach klimatycznych rozmawiam z Jakubem Wiechem, dziennikarzem, prawnikiem, komentatorem, zastępcą redaktora naczelnego serwisu Energetyka24, prowadzącym podcast Elektryfikacja i popularyzującym wiedzę o energetyce - nie tylko (choć w dużym stopniu) atomowej. Z odcinka dowiesz się: czy atom jest dzisiaj bezpieczny? gdzie (i jak szybko) buduje się najwięcej elektrowni atomowych? jak popkultura kształtu...
Dec 14, 2022•54 min
W tym odcinku rozmawiam z Jackiem Siadkowskim - „seryjnym” przedsiębiorcą społecznym, współzałożycielem i CEO Tech To the Rescue, fundacji, która (cytując Jacka) „nakłania firmy do robienia rzeczy, które nie przynoszą żadnych pieniędzy”. Rozmawiamy o balansowaniu między tym, co etyczne, a tym, co opłacalne, zastanawiamy się, czy zrównoważony biznes jest faktycznie możliwy a także o tym, jak branża technologiczna może pomóc budować lepszy świat. Z rozmowy dowiesz się: jak „głupia tabelka” w exelu...
Dec 07, 2022•37 min
W rozmowie z dr Aleksandrą Kardaś - fizyczką atmosfery z wydziału fizyki UW, redaktorką Nauki o Klimacie, autorką "Książki o wodzie" i współautorką "Nauki o klimacie" i "Klimatycznego ABC", rozprawiamy się z najpopularniejszymi mitami, które narosły wokół tematu globalnego ocieplenia. Z odcinka dowiesz się: czy globalne ocieplenie jest jak lek, na który ktoś niedługo znajdzie lekarstwo? jakimi technologiami do walki z globalnym ociepleniem dysponujemy? trochę o wpływie jednostki, czyli czy zielo...
Nov 30, 2022•41 min
Wojna w Ukrainie obnażyła niestabilność współczesnego systemu produkcji i dystrybucji żywności. Wiemy, że konieczna jest transformacja, ale jak miałaby wyglądać? Gościnią dzisiejszego odcinka jest Kasia Pala, współzałożycielka i prezeska firmy Food for Future Technologies i Instytutu Wodnego. Rozmawiamy o najważniejszych trendach i „fantastycznych” cechach nowoczesnego systemu żywnościowego; o tym, dlaczego uprawy w zamkniętym obiegu to przyszłość, a także o powstającej we Wrocławiu miejskiej fa...
Nov 23, 2022•34 min
Wokół tematu samochodów elektrycznych krąży wiele mitów. Często słyszymy na przykład, że: są drogie i nieopłacalne; mają niewielki zasięg, a ładowanie trwa wieki; akumulatory trzeba często wymieniać, a zatem wkrótce utoniemy w nierecyklingowalnych bateriach litowo-jonowych; przy wydobyciu litu pracują dzieci; wcale nie są niskoemisyjne, bo jeżdżą na prądzie produkowanym z paliw kopalnych. Czy w takim razie samochody elektryczne można uznać za ekologiczne? Aby znaleźć odpowiedzieć na to pytanie, ...
Nov 15, 2022•48 min
Spółdzielnie energetyczne - temat w Polsce nieodkryty i niszowy. Aż trudno w to uwierzyć, bo spółdzielnie energetyczne proponują wiele korzyści w kontekście tworzenia społeczności, niezależności energetycznej od wielkich korporacji, redukcji emisji, mogą też być odpowiedzią na rosnące ceny energii. W tym odcinku moim gościem jest Bartłomiej Kupiec, prawnik, analityk polityki klimatycznej, ekspert Stowarzyszenia z Energią o Prawie, z którym łączyłam się telefonicznie z Berlina. Rozmawiamy o tym, ...
Oct 17, 2022•37 min
Zmiany klimatu powodują susze, fale upałów, podnoszenie się poziomu morza, ekstremalne zjawiska pogodowe. Ale nieoczywistym efektem zmian klimatu jest wzrost liczby osób cierpiących na alergie (a już dzisiaj szacuje się, że to 40% Polaków!). Dłuższy sezon pylenia, nowe gatunki pyłków, które "podróżują" setki kilometrów? To już się dzieje. Plus oczywiście zanieczyszczenie powietrza - niedawno polscy naukowcy udowodnili, że alergenem może być nawet smog. To są tematy, o których rozmawiam w tym odc...
May 10, 2022•32 min
Część badaczy wskazuje, że hodowle owadów są pod kątem środowiskowym lepsze od przemysłowych hodowli takich zwierząt, jak krowy czy kury. I faktycznie - potwierdzają to badania. Wg FAO każdego dnia ok. jednej trzeciej ludności Ziemi, czyli ponad 2 mld osób, spożywa owady. I hodowla owadów może być bardziej ekologiczną i zrównoważoną alternatywą dla tradycyjnego mięsa. Z drugiej strony powstaje pytanie o etyczność hodowli owadów na żywność dla ludzi (i zwierząt). Rozmowa z profesorem UW na Wydzia...
Apr 26, 2022•42 min
Wokół liczenia śladu węglowego i zeroemisyjności jest dużo mitów i przekonań. Krytycy mówią, że to taki plasterek na kryzys klimatu, bo liczenie śladu węglowego i kompensacja, np. w postaci sadzenia lasów, zwalnia nas z poczucia odpowiedzialności. Że państwa muszą redukować emisje gazów cieplarnianych, a nie "bawić się" w dążenie do zeroemisyjności. Nawet Greta Thunberg powiedziała niedawno " Zero emisji dwutlenku węgla do 2050 roku, bla , bla , bla ". Ale z drugiej strony EU do 2050 chce zostać...
Apr 04, 2022•46 min
Ten odcinek podcastu nagrałam dwa tygodnie temu, w zupełnie innych okolicznościach, sytuacji politycznej i społecznej. Dzisiaj trwa wojna, Rosja napadła na Ukrainę. Ostatnie dni pokazały, że wojna może mieć dzisiaj zupełnie inny wymiar - że może być toczona również w przestrzeni cyfrowej. Wirusowe rozprzestrzenianie się informacji? Wiadomości od „znajomej z Przemyśla”? Stare zdjęcia sprzed kilku lat opisywane jako „z dzisiaj”? Błędy największych agencji informacyjnych? Minął tydzień od ataku Ros...
Feb 27, 2022•51 min
Jak jeść, aby było to zdrowe dla nas i najlepsze z perspektywy zmian klimatu? To pytanie niezwykle ważne. Kluczowe nawet. Bo w 2050 roku ma nas być 10 mld. To oznacza przede wszystkim, że będziemy musieli produkować o wiele więcej żywności. I przetransformować system żywnościowy. I jakby podskórnie czujemy, że powinniśmy postawić na roślinne jedzenie. Do tego odcinka zaprosiłam lekarkę Alicję Baskę, nauczycielkę akademicką, współzałożycielkę i dyrektorkę Polskiego Towarzystwa Medycyny Stylu Życi...
Feb 17, 2022•52 min
Według WHO, ponad 2 mld ludzi na świecie ma problem z dostępem do czystej wody. Co gorsza, z powodu zmian klimatu przewiduje się, że problem będzie się pogłębiać. Czy można go rozwiązać? Okazuje się, że w Polsce, w Toruniu, dynamicznie rozwija się startup, którego innowacyjna technologia może pomóc w radzeniu sobie z problemem niedoborów czystej wody na świecie. To Nanoseen , który jest współzarządzany przez naukowca Bartosza Kruszkę . Innowacja Nanosen, która polega w skrócie na wykorzystaniu n...
Jan 19, 2022•29 min
W ostatnich latach niektórym bogaczom udało się zrealizować dziecięce marzenia o locie w kosmos. Na przykład Jeffowi Bezosowi czy Richardowi Bransonowi. Są oni jednak krytykowani za to, że te loty wykonują niepotrzebnie. Musk z kolei wyprzedaje swój majątek, aby urzeczywistnić wizję kolonizacji Marsa. Na podbój kosmosu świat wydaje miliardy dolarów. Po co? Przecież mamy do uratowania Ziemię! Czy temat jest jednak tak zerojedynkowy? Co nam daje eksploracja kosmosu, również w walce z kryzysem klim...
Jan 03, 2022•45 min
Odwiedzasz rodzinę? Zaraz będzie wspólna kolacja? Ciocia wita Cię od progu słowami "ale dla Ciebie tylko trawa przed domem, bo ugotowałam samo mięso"? Wychodzisz czy zostajesz? Kłócisz się? Przekonujesz? Z tego odcinka dowiesz się, czy rodzinę da się zmienić, czy spotkanie rodzinne to miejsce, w czasie którego jest sens edukować na temat klimatu i jak stawiać granice, kiedy ktoś bliski notorycznie je przekracza. To krótki kurs "przetrwalnikowy" spotkań rodzinnych. Mam nadzieję, że pomoże Wam, gd...
Dec 11, 2021•34 min
