Ruim twee eeuwen lang was Nederland het enige westerse land dat handel mocht drijven met Japan. Nederlandse handelaren deden dit vanaf Deshima, een speciaal daarvoor opgeworpen eiland in de baai van Nagasaki. Hoe was het om daar te wonen? En was de positie van Nederland echt zo uitzonderlijk als schoolboeken suggereren? Janine Abbring spreekt erover met Hoofd Aziatische kunst, Menno Fitski. Wil je weten hoe deze maquette eruitziet? Kijk dan op: https://www.rijksmuseum.nl/nl/collectie/NG-721 In d...
May 10, 2023•26 min•Ep. 65
Geribde vormen, gewaagde kleuren en abstracte bloemmotieven. Theo Colenbrander was zijn tijd ver vooruit. De kaststellen die hij voor de Haagse plateelfabriek Rozenburg maakte, pasten niet in hokjes, laat staan op elke kast! Wat dreef Colenbrander? Janine Abbring spreekt erover met conservator Europese keramiek en hoofd toegepaste kunst, Femke Diercks. Wil je weten hoe dit kaststel eruitziet? Kijk dan op: https://www.rijksmuseum.nl/nl/collectie/BK-1970-42 In het Rijksmuseum is powered by ING....
Apr 26, 2023•29 min•Ep. 64
Op een schilderij van Nicolaas Pieneman is een sleutelmoment te zien uit onze koloniale geschiedenis: de onderwerping van Diponegoro, de belangrijkste Javaanse leider in de Java-oorlog. Maar was zijn arrestatie echt zo fair als de verbeelding van Nederlandse kant doet vermoeden? Of is dit een klassiek voorbeeld van een verhaal met 2 kanten? Janine Abbring bespreekt het met conservator geschiedenis, Harm Stevens. Wil je weten hoe dit schilderij eruitziet? Kijk dan op: https://www.rijksmuseum.nl/n...
Apr 12, 2023•31 min•Ep. 63
Het slavernijverleden in Suriname is nauw verbonden met de plantage. In de 19e eeuw waren er zo´n 800. Van één van die plantages, koffie- en katoenplantage Zeezigt, staat in het Rijksmuseum een diorama gemaakt door de Surinaamse kunstenaar Gerrit Schouten. Hoe zag een plantage eruit? En waarom zou iemand er eigenlijk een herinnering van willen bewaren? Janine Abbring spreekt erover met conservator geschiedenis Eveline Sint Nicolaas. Wil je weten hoe deze kijkkast eruitziet? Kijk dan op: https://...
Mar 29, 2023•28 min•Ep. 62
Kronkelende zeegoden, monsterlijke vissenkoppen en zilte zeemeerminnen op een vaas van de Franse zilversmid Antoine Vechte. Of is het dan: Véchtè? Wat doet een vaas van een Franse maker in hét museum van Nederlandse kunst en geschiedenis. Janine Abbring spreekt erover met conservator edele en onedele metalen Dirk Jan Biemond. Wil je weten hoe deze zilveren 'vaas' eruitziet? Kijk dan op: https://www.rijksmuseum.nl/nl/collectie/BK-2013-3 In het Rijksmuseum is powered by ING ....
Mar 15, 2023•26 min•Ep. 61
De Amsterdamse impressionist George Hendrik Breitner zag zichzelf als een schilder van de straat. Gewapend met kwast en camera, legde hij aan het einde van de 19de eeuw het alledaagse leven vast in de hoofdstad. Hoe zag dat leven er toen uit? Host Janine Abbring bespreekt het met conservator schilderijen Jenny Reynaerts. Wil je het volledige schilderij van Breitner zien? Kijk dan op: https://www.rijksmuseum.nl/nl/collectie/SK-A-3580 In het Rijksmuseum is powered by ING ....
Mar 01, 2023•29 min•Ep. 60
Het Rijksmuseum heeft schilderijen in alle formaten, van piepklein tot gigantisch groot. Maar slechts één kan er de grootste zijn. Het schilderij ‘De Slag bij Waterloo’ is met zijn 5.5 bij 8 meter haast net zo groot als de gebeurtenis die het verbeeldt. Maar waarom hangt het schilderij eigenlijk in Nederland? Presentator Janine Abbring spreekt erover met conservator geschiedenis Eveline Sint Nicolaas. Wil je weten hoe dit enorme schilderij eruitziet? Kijk dan op: https://www.rijksmuseum.nl/nl/co...
Feb 15, 2023•26 min•Ep. 59
Onze blik op kunst wordt gevormd door onze opvoeding, door wat we weten, en door hoe we naar het leven kijken. Een tekstbordje leidt niet alleen onze blik, maar beïnvloedt ook ons oordeel over een werk. En dan gaat het niet over of we het mooi of lelijk vinden, maar ons oordeel over wat mensen op schilderijen voelen of denken. In deze bonus-aflevering spreekt host Vincent Bijlo met onderzoeker van het Rijksmuseum Marte Sophie Meessen en filmmaker Mari Sanders over de zichtbaarheid van fysieke en...
Jan 24, 2023•35 min
Iedereen kent wel het iconische schilderij 'Meisje met de parel'. Maar wie maakte het? Wat weten we over de maker, Johannes Vermeer? De meeste van zijn schilderijen komen nu van over de hele wereld naar de grote Vermeer-tentoonstelling. Wat maakt zijn werk zo bijzonder? Zijn er nog nieuwe dingen te ontdekken? (Spoiler: ja!) En hoe kwamen zijn schilderijen weer samen? Conservator Pieter Roelofs gaat in gesprek met Janine Abbring. Wil je weten hoe de schilderijen die we bespreken eruit zien? Ga da...
Jan 19, 2023•25 min
Valt er nog iets nieuws te vertellen over Johannes Vermeer, de schilder van het 'Meisje met de parel' en ‘Het melkmeisje’? Ja zeker! Heel wat, zo blijkt. In de aanloop naar de grote Vermeer-tentoonstelling deed Gregor Weber onderzoek naar hoe Vermeers katholieke omgeving van invloed is geweest op zijn leven en schilderwerk. Zo is hij meer te weten gekomen over het gebruik van de camera obscura. Hoe kwam Vermeer hiermee in aanraking? En wat heeft zijn buurman van de orde van de jezuïeten ermee te...
Jan 06, 2023•25 min
Van krioelende kleine beestjes tot een neushoorn uit India die een superster werd in Europa. En van spinnen in de hoofdrol tot 700 mieren die over de muur kruipen. Én: waarom worden de laatste maanden de spinraggen niet meer weggehaald in het museum? Assistent-conservator Julia Kantelberg gaat in gesprek met Janine Abbring over de hedendaagse kunst in de twee dierententoonstellingen die nu in het Rijksmuseum te zien zijn: “Onderkruipsels” en “Clara de neushoorn”. Van drie kunstenaars is werk opg...
Sep 30, 2022•25 min
Kleurrijke vlakken en zwarte contouren vullen het schilderij De Vierkante Man van Karel Appel. Appel schilderde het in 1951, tijdens de hoogtijdagen van de naoorlogse kunstbeweging Cobra. Wat was hun gedachtengoed? Wie waren hun inspiratiebronnen? Presentator Jörgen Raymann spreekt hierover met conservator Ludo van Halem. Bekijk het schilderij hier: https://www.rijksmuseum.nl/nl/collectie/SK-A-5002 In het Rijksmuseum is powered by ING....
Sep 21, 2022•17 min•Ep. 58
In 2021 kocht het Rijksmuseum Meissen porselein uit de collectie Oppenheimer. Een bijzondere aankoop, want de stukken waren eerder al in het Rijksmuseum aanwezig en in 2019 gerestitueerd aan de erven van het echtpaar Franz en Margarethe Oppenheimer. Onder het nazi-regime werden zij gedwongen te vluchten en verkochten zij hun indrukwekkende verzameling Meissen porselein. Hoe ging hun vlucht? Hoe kwam de collectie vervolgens in het Rijksmuseum terecht? En hoe gaat zo'n restitutie naar nabestaanden...
Sep 20, 2022•56 min
In het Rijksmuseum vind je ook objecten die je niet zo snel verwacht. Zoals een schitterende, losse diamant van ruim 36 karaat. Maar niet alles wat schittert is mooi. Deze diamant is namelijk oorlogsbuit. Presentator Jörgen Raymann spreekt hierover met hoofd Geschiedenis Valika Smeulders en vraagt haar hoe het Rijksmuseum omgaat met objecten die daar eigenlijk niet thuishoren. Bekijk het object hier: https://www.rijksmuseum.nl/nl/collectie/NG-C-2000-3 In het Rijksmuseum is powered by ING....
Sep 07, 2022•20 min•Ep. 57
Marie Jeannette de Lange was voorzitter van de Vereeniging voor Verbetering van Vrouwenkleding. Deze vereniging verschafte vrouwen aan het einde van de 19de eeuw letterlijk én figuurlijk meer bewegingsvrijheid. Het portret van Marie Jeannette, geschilderd door Jan Toorop, belichaamt de onvermoeibare zucht van vrouwen naar gelijke rechten. Presentator Jörgen Raymann bespreekt het met senior conservator schilderkunst Jenny Reynaerts. Bekijk dit schilderij op: https://www.rijksmuseum.nl/nl/collecti...
Aug 24, 2022•29 min•Ep. 56
Zie ginds komt de stoomboot uit Spanje weer aan. Hij brengt ons Sint-Nicolaas, ik zie hem… niet staan? Het Sint-Nicolaasfeest van Jan Steen verbeeldt het sinterklaasfeest van vroeger. Maar waarom ontbreken Sinterklaas en Zwarte Piet op dit schilderij? En wat is de oorsprong van deze ogenschijnlijk oer-Hollandse traditie? Presentator Jörgen Raymann en senior conservator Geschiedenis Eveline Sint Nicolaas duiken in de geschiedenis van dit kinderfeest. Bekijk dit schilderij op: https://www.rijksmus...
Aug 10, 2022•25 min•Ep. 55
Op 22 juni 1667 bereikt de Tweede Nederlands-Engelse oorlog een kantelpunt. Hollandse oorlogsschepen bestormen de rivier de Medway en brengen daar de Engelse vloot tot zinken. Het vlaggenschip de Royal Charles wordt als trofee meegesleept naar Nederland. De spiegelversiering hangt nu in het Rijksmuseum, als herinnering aan een roemrijke geschiedenis op zee. Maar was dit kleine landje echt zo’n grootmacht? Of bekijken we de maritieme geschiedenis teveel door een oranje bril? Conservator Maritieme...
Jul 27, 2022•27 min•Ep. 54
Druiven, bramen, citroenen en artisjokken. Aan de balk hangt een kalkoen, fazant en een houtsnip. Een overdaad aan lekkernijen is te zien op het 16de-eeuwse schilderij De welvoorziene keuken van Joachim Beuckelaer. Je kunt wel begrijpen waarom Jörgen hiervan smult. Maar voor wie was dit feestmaal eigenlijk bedoeld? Kon iedereen zich toen deze luxe veroorloven? En waarom heeft de schilder Jezus en Maria toegevoegd aan de achtergrond? Conservator vroeg-Nederlandse en Duitse schilderkunst Matthias ...
Jul 13, 2022•16 min•Ep. 53
In deze bonusaflevering: modern Japans lakwerk, in het bijzonder de schrijfdoos “Het geluid der dingen”. Janine Abbring praat erover met Jan Dees, lakspecialist, verzamelaar en arts in ruste, en Menno Fitski, hoofd Aziatische kunst van het Rijksmuseum. Modern Japans lak. Een fascinerende kunstvorm die je typisch Japans zou kunnen noemen. In een proces dat soms jaren duurt, worden versieringen van tientallen laagjes lak met ongelooflijke aandacht gemaakt. Het resultaat is vaak verbluffend en alti...
Jul 01, 2022•31 min
BONUS! Barbara Hepworth in de Rijksmuseumtuinen In de ban van het Britse landschap De beelden van Barbara Hepworth brengen de natuur weer dichtbij de mens. Ze hebben holtes en gaten, waarin licht verplaatst en het landschap zich openbaart. Op welke andere manieren zien we de natuur terugkomen in haar beelden? Wat vertellen ze over onze huidige relatie met de natuur? En waarom passen de beelden zo goed in de Rijksmuseumtuinen? Expert Ludo van Halem praat hierover met Janine Abbring aan de hand va...
Jun 03, 2022•21 min
Rembrandt was 30 jaar toen hij in 1636 een schilderij van een vaandeldrager maakte. In 2021 werd dat schilderij voor 175 miljoen aangekocht door de Staat der Nederlanden, met steun van de leden van de Vereniging Rembrandt, de VriendenLoterij en het Rijksmuseum Fonds. Vanaf 2023 zal het schilderij permanent te zien zijn in het Rijksmuseum. Host Janine Abbring gaat in deze BONUS-aflevering in gesprek met Rijksmuseum-directeur Taco Dibbits. Wat is een vaandeldrager eigenlijk? Waarom gebruikte Rembr...
Apr 30, 2022•33 min
Ze werd onderscheiden met zilveren medailles van de academies in Parijs en Amsterdam en voor haar werk werden zowel in Nederland als Frankrijk hoge bedragen neergeteld. Met haar bloemstillevens verdiende ze genoeg geld om haarzelf en haar familie te onderhouden. En haar werk is prachtig. En toch kent bijna niemand meer Henriëtte Geertruida Knip. Ten onrechte, vindt Jenny Reynaerts, conservator schilderijen. Aan Janine Abbring vertelt ze waarom. Kijk op de website rijksmuseum.nl/podcast om de tek...
Jan 19, 2022•24 min•Ep. 52
De voet, de el, de duim, de morgen. Vóór het metrieke systeem werd ingevoerd had ieder land en daarin iedere regio een eigen manier om dingen te meten. Aan het eind van de 18de eeuw kwam er in Frankrijk een behoefte om in heel Europa één meetsysteem te hanteren: dat was toch veel eenvoudiger? Hoe men tot de meter kwam en waarom een meter een meter is, vertelt conservator Maria Holtrop in deze aflevering van In het Rijksmuseum. Wil je meer weten? Ga dan naar rijksmuseum.nl/podcast In het Rijksmus...
Jan 05, 2022•22 min•Ep. 51
In het Rijksmuseum hangen heel veel portretten: zelfportretten, familieportretten, kunstenaarsportretten, groepsportretten en nog meer. Er is echter één familieportret waarbij de vrouw des huizes zich liet afbeelden zoals je zelden ziet. Ze laat zich afbeelden terwijl haar ze haar kind de borst geeft. Presentator Janine Abbring spreekt hierover met conservator kostuum Bianca du Mortier. Wil je meer weten? Ga naar Rijksmuseum.nl/podcast De podcastserie In het Rijksmuseum is powered by ING...
Dec 22, 2021•24 min•Ep. 50
In 2021 was de tentoonstelling Slavernij te zien in het Rijksmuseum. Een tentoonstelling waarin het slavernijverleden in voormalig Nederlandse koloniale gebieden centraal stond, en de weerslag van dat verleden op het Nederland van toen en nu. Presentator Jörgen Raymann gaat in gesprek met Hoofd Geschiedenis en conservator van de tentoonstelling Valika Smeulders, en met Gijs Stork, een van de sprekers van de audiotour. Samen kijken ze terug op de tentoonstelling. Wat waren hun ervaringen? Daarnaa...
Dec 10, 2021•26 min
Ze kijkt wat afwezig langs je heen: een vrouw met een kind op haar arm. Een middeleeuws Mariabeeld? Daar lijkt het beetje op, maar ze staat in de vitrine tussen spullen uit Kanton, in een van de zalen gewijd aan de 18de eeuw. Wie is deze vrouw, wat weten we over haar en haar kind? En over dit beeldje? Lydia Randt, conservator in opleiding, ging op zoek naar het verhaal achter dit beeld, en ontdekte dat het anders zit dan we dachten. Ze praat erover met host Janine Abbring. Bekijk de verzameling ...
Dec 08, 2021•28 min•Ep. 49
Tegenwoordig is het heel makkelijk om een kopietje uit de printer te halen, maar als je vroeger een reproductie nodig had dan werd die met de hand gemaakt. De innovaties die in de 18de eeuw door Maria Catharine Prestel en haar man werden doorgevoerd in kleurenprenten, vormen nog steeds de basis voor dat kleurenkopietje uit de printer. Presentator Janine Abbring spreekt met specialist 18de en 19de-eeuwse prentkunst Manon van der Mullen over het werk en leven van Maria Prestel, aan de hand van een...
Nov 24, 2021•28 min•Ep. 48
In een kleine hoekzaal hangen 62 schilderijen waarop we het dagelijks leven in Istanbul zien, maar ook het hofleven van de sultan: dansende derwisjen, geestelijk leiders, een gezicht op de Bosporus en de audiëntie van de Nederlandse ambassadeur Cornelis Calkoen bij de sultan. Via de schilderijen leren we het Istanbul in de 18de eeuw kennen, deze ambassadeur én de geheimzinnige vrouw op het portret boven de deur. Janine Abbring vraagt Eveline Sint Nicolaas, senior conservator van de afdeling Gesc...
Nov 10, 2021•24 min•Ep. 47
Een complete kamer uit een Amsterdams grachtenpand waar je je even in de 18de eeuw waant: de Beuningkamer. Een overrompelend openhaard-stuk van marmer, hout en met een schilderij erop. Spiegels, een bewerkt plafond vol symboliek en bewerkte dubbele houten deuren. Conservator 18de-eeuwse schilderkunst Josephina de Fouw vertelt aan Janine Abbring over deze kamer: waarom zij hem zo mooi vindt, hoe de kamer werd gered, en over degenen die hem lieten bouwen: Matthijs en Catharina Beuning. Zij waren l...
Oct 27, 2021•23 min•Ep. 46
Ze hadden misschien wel de meest intense vriendschap uit de Nederlandse literatuur (of was het meer dan dat?): Betje Wolff en Aagje Deken. Ze woonden samen, schreven samen en waren onafscheidelijk tot aan hun dood. Hun portretten werden op glazen gegraveerd, wat bijna nooit gebeurde bij vrouwen. Het glas met het portret van Aagje Deken was al in het Rijksmuseum, onlangs kwam die van Betje Wolff erbij. Nu zijn ze voor altijd weer samen. Janine Abbring praat erover met Maartje Brattinga, conservat...
Oct 13, 2021•21 min•Ep. 45