Valika Smeulders (Curaçao, 1969) is erfgoedspecialist en werkte als curator aan een belangwekkende tentoonstelling over Slavernij (2020). Sindsdien is zij Hoofd Geschiedenis van het Rijksmuseum. Ze legde bij de tentoonstelling de nadruk op de moed en kracht en weerbaarheid van veel tot slaaf gemaakten, die daarmee een bron van inspiratie kunnen zijn. En ze voegde iets toe wat helpt om de ogen te openen: stemmen. Juist in persoonlijke verhalen kom je dichterbij. Deze podcast is opgenomen in het T...
Oct 08, 2022•1 hr 4 min
In haar grondige studie Papyrus. Een geschiedenis van de wereld in boeken brengt Irene Vallejo (Zaragoza, 1979) een magistrale ode aan de waarde en zeggingskracht van boeken. Als een soort Sheherazade en Penelope ineen weeft ze de verhalen aan elkaar. Verhalen vormen de grondstof van ons bestaan. Ergens halverwege opent ze een luik naar haar jeugd. Als klein meisje werd ze gepest. En erger nog: ze kon en mocht daar niet over praten. De wet van de stilte. Die heeft ze nu met een groots gebaar def...
Oct 01, 2022•38 min
Annelies Huygen geldt als een van de belangrijkste autoriteiten op het gebied van de warmtevoorziening in Nederland. Zij pleit voor een modernisering van de warmtenetten. En voor het terugdraaien van de privatisering. In Nederland is de warmtevoorziening van een klein aantal grote bedrijven, die als doel hebben winst maken en die veel te ver afstaan van de burger. Misschien is de huidige energiecrisis wel een uitgelezen moment om de noodzakelijke veranderingen in de wet door te voeren. In Denema...
Sep 24, 2022•55 min
Imke de Boer is hoogleraar Dieren en Duurzame voedselsystemen in Wageningen. Twee jaar geleden ontwikkelde zij een integraal plan om het voedselsysteem in Nederland volledig op de schop te nemen. In haar nieuwe boek, Past het dier nog op ons bord? beschrijft ze haar worsteling met de vraag of ze nog vlees wil eten. Een innerlijke strijd, een langzame persoonlijke ontwikkeling. Dit is een eerlijk gesprek over het gewetensconflict van een wetenschapper. See omnystudio.com/listener for privacy info...
Sep 17, 2022•58 min
Laurie van der Burg (Lelystad, 1990) werkte jarenlang voor Milieudefensie aan de juridische aanklacht tegen Shell. Inmiddels is ze campagneleider bij Oil Change International. Een internationaal opererende actiegroep die als voornaamste doel heeft het verleggen van subsidiestromen. Want geloof het of niet, de internationale gemeenschap subsidieert de fossiele industrie wereldwijd 7 keer zwaarder dan de alternatieve vormen van energieopwekking. En de Nederlandse overheid doet daar vrolijk aan mee...
Sep 10, 2022•52 min
Wim Sinke is iemand die het extreem goed kan: ingewikkelde materie helder overbrengen met behoud van complexiteit. Hij is van huis uit natuurkundige en al sinds veertig jaar onvermoeibaar voorvechter van het belang en de potentie van zonne-energie. Iemand met profetische gaven zou je kunnen zeggen, want kijk om je heen, hij is bezig gelijk te krijgen. Sinke is dan ook overladen met prijzen en internationale waardering. Inmiddels is hij met pensioen, sinds een paar maanden werkt hij niet meer voo...
Sep 03, 2022•1 hr 1 min
Noelle Aarts is hoogleraar socio-ecologische interacties aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Ze is van huis uit antropoloog en houdt zij zich al decennia bezig met wat er speelt bij de boeren in Nederland. Op 13 juli jongstleden publiceerde zij in de Volkskrant, samen met Cees Leeuwis een opiniestuk in de Volkskrant over de stikstofcrisis. Ze stippelden een route uit die kan helpen om eruit te komen, en dat begint met begrip. Snappen waarom de boeren zo boos zijn, en wat we kunnen doen om hen,...
Aug 27, 2022•58 min
Siward Zomer (Vriezenveen, 1982) zet zich met ziel en zaligheid in voor de energie-coöperaties in Nederland. Als directeur van de koepel Energie Samen, maar ook als mede-eigenaar van een aantal windmolens (bij De Windvogel). Hij gelooft erin dat het de hoogste tijd is om het energie-systeem te democratiseren. Nu is alles nog uitbesteed aan de markt. Dat betekent dat burgers geen enkel inzicht, en geen enkele zeggenschap hebben over zoiets basaals als hun warmte en licht. Via coöperaties kunnen z...
Aug 20, 2022•1 hr 1 min
Mohammed Chahim (Marokko, 1985) geldt als een van de machtigste politici in Brussel op het energiedossier. Hij is vice-president van de Sociaal-Democraten in het parlement en heeft de Green Deal in zijn portefeuille. Hij praat met Republikeinse senatoren in Amerika, mijnwerkers in Polen en boeren in Nederland. Hij is een protégé van Frans Timmermans en is zelf een bevlogen voorvechter van maatregelen om de energietransitie in gang te zetten. See omnystudio.com/listener for privacy information....
Aug 06, 2022•1 hr 2 min
Femke van Zeijl (1971) woont en werkt al tien jaar in Lagos, Nigeria. De miljoenenstad aan de kust is haar standplaats. Ze weet dus hoe het is om te leven in land, nota bene een van de grootste economieën van Afrika, waar de overheid schittert in afwezigheid. Burgers moeten het heft in eigen hand nemen op alle gebieden van het leven, veiligheid, water, energie, gezondheidszorg etc. Is dat een aantrekkelijk ideaal? Ze schreef er een intrigerend boek over: De doe-het-zelfmaatschappij. Over leven i...
Jul 23, 2022•56 min
Over het Neoliberalisme bestaan veel misverstanden. De socioloog Merijn Oudenampsen en historicus Bram Mellink hebben een grondige studie geschreven over de typisch Nederlandse ontwikkeling van het fenomeen. In een klap wordt een aantal misverstanden uit de weg geruimd. Zoals het idee dat het neoliberalisme pas in de jaren '80 uit het buitenland is geïmporteerd. Nederland heeft zijn eigen traditie, en dat verklaart mede waarom er al weer snel een einde is gekomen aan de welvaartsstaat zoals die ...
Jul 09, 2022•58 min
Alexander Nieuwenhuis (1984) studeerde aan het Koninklijk Conservatorium in Antwerpen én hij is wildernisgids. Nu heeft hij zijn eerste roman gepubliceerd: Winterthur. Over een man die zich terugtrekt uit de beschaving en overleeft in de bossen van Zwitserland. Maar het bevat ook een kleine geschiedenis van de Club van Rome. 50 jaar geleden verscheen het geruchtmakende rapport 'Grenzen aan de groei'. Het is razend actueel. En tenslotte volgt Nieuwenhuis nog het spoor van een de grootste wetensch...
Jun 25, 2022•57 min
Danny Kegel is een geboren muzikant. Op zijn derde ontdekte hij een grote trom in huis. En als jongetje speelde hij al mee met de professionals. Maar ergens ging het mis. Toen hij voor de eerste keer een lijntje cocaïne snoof werd het eindelijk rustig in zijn hoofd, hij wist niet wat hem overkwam. Van het een kwam het ander. Uiteindelijk werd hij op het vliegveld van Lima in Peru gesnapt met een koffer met tien kilo. Hij belandde voor tien jaar in de cel. Over dat verblijf schreef hij een zinder...
Jun 11, 2022•1 hr 1 min
Geld maakt niet gelukkig. Zeggen ze. Nee, maar als je het níet hebt word je praktisch buitengesloten van de samenleving. Collectief Kapitaal organiseerde een experiment waarbij honderd burgers op een originele manier gestalte gaven aan solidariteit. Shanayda Triebel (31) deed mee en noemt het 'een godsgeschenk'. Zij is een alleenstaande moeder van twee kinderen en studeert geschiedenis. Omdat ze in een specifiek postcodegebied woont kon ze zich aanmelden. Ze werd uitgekozen door loting en zag ac...
May 28, 2022•1 hr 1 min
Boukje Schweigman maakt performances die tegen het rituele aanschurken. Ze daagt haar dansers uit om voorbij hun grenzen te gaan, en dan blijkt er nog veel meer mogelijk dan ze dachten. Nu heeft ze een voorstelling gemaakt, Eros, over de vrouwelijke sensualiteit. Het lichaam als bron van geweldige sensaties. Het proces was niet gemakkelijk, want vrouwen hebben eeuwenlang geleerd om hun sensuele lichaam onder de duim te houden. Het was voor Schweigman alsof ze de doos van Pandora opende. See omny...
May 21, 2022•56 min
Bas Kosters is een modeontwerper die zich steeds meer manifesteert als beeldend kunstenaar. Zijn werk is exuberant, speels, uitbundig en kleurrijk, maar vergis je niet in de oogverblindende buitenkant: er zitten diepere lagen in. Zoals een sterk betoog over het fluïde karakter van identiteit. Het ambivalente van eenzaamheid. Zelf neemt hij met groot gemak verschillende gedaanten aan: die van het kind, de guru, de verzamelaar. Hij drukt het allemaal uit in de manier waarop hij naar buiten treedt....
May 07, 2022•51 min
Forugh Karimi (1971, Kabul) vluchtte 25 jaar geleden voor het geweld van de burgeroorlog in haar geboorteland Afghanistan naar Nederland. Ze werd psychiater. Schrijven is een oude liefde. Nu heeft ze haar debuutroman gepubliceerd, De moeders van Mahipar, waarin ze haar land, speelbal van grote mogendheden, een gezicht geeft. En dan met name de vrouwen van Afghanistan. See omnystudio.com/listener for privacy information.
Apr 23, 2022•52 min
Lisette Ma Neza (Leiderdorp, 1998) is een zeer talentvolle dichter en performer. Als spoken word artiest maakt ze indruk met haar bezielde voordracht. Haar ouders komen uit Rwanda en vluchtten voor de genocide die daar in 1994 plaatsvond. Ze zwegen over hun ervaringen. Wat dat betekent voor hun dochter, Lisette, heeft zij nu onder woorden gebracht in de voorstelling Hier zijn we koningen, van het Zuidelijk Toneel. Een gesprek over zwijgen en spreken. See omnystudio.com/listener for privacy infor...
Apr 09, 2022•53 min
Het fascisme lijkt bezig aan een miraculeuze comeback. Cabaretier Theo Maassen schreef er een theatermonoloog over: Fascist worden, als een denkoefening, een waarschuwing in de vorm van een pleidooi. Hij heeft de voorstelling echter afgelast. Wat is daar gebeurd? Voor De Correspondent geeft hij tekst en uitleg. See omnystudio.com/listener for privacy information.
Mar 26, 2022•1 hr 5 min
Leonie Heres is sinds drie maanden actief als Bijzonder Hoogleraar in Rotterdam, met als onderwerp Integriteit van Lokaal Bestuur. De gemeentepolitiek staat onder druk. Het is moeilijk om raadsleden te vinden. Het is zwaar werk dat slecht wordt gewaardeerd, en bovendien staat deze vorm van politiek in een kwaad daglicht omdat als er al aandacht voor gemeentepolitiek is, dan toch omdat er ergens een schandaal is. Wethouders die opstappen, verdenkingen van corruptie, vriendjespolitiek, wangedrag, ...
Mar 16, 2022•49 min
Frank Pieke komt al zo'n veertig jaar in China. Soms verblijft hij er langere periodes. Hij kent het land dus als zijn broekzak. In 2016 publiceerde hij een verhelderende studie over het land: 'China. Een gids voor de 21e eeuw'. Hij zoekt naar een antwoord op de vraag wat het streven is van China, onder leiding van Xi Jinping, de baas van de Communistische Partij: streeft het land naar hegemonie in de wereld? En wat betekent dit voor ons? En wat betekent de oorlog in Oekraïne voor China? See omn...
Mar 12, 2022•1 hr 16 min
Op 4 maart 2022 is bekend gemaakt dat aan David Grossman (Jeruzalem, 1954)de Erasmusprijs is toegekend. Dat is een 'oeuvreprijs voor iemand die een buitengewone bijdrage heeft geleverd op het gebied van de geesteswetenschappen, sociale wetenschappen of de kunsten'. Grossman is een briljante schrijver en een buitengewoon mens. Hij leeft en werkt in een land geteisterd door angst, vijandschap, geweld. Hij schrijft verhalen waarbij hij telkens opnieuw door het allerergst onder ogen te zien toch een...
Mar 04, 2022•46 min
Giselle Bosse groeide op in Oost-Duitsland. Ze was negen jaar toen de Muur viel. Ze herinnert zich dus maar al te goed wat het betekent om de overgang te maken van communisme naar een vrije democratie. Tegenwoordig is ze politicoloog, aan de Universiteit Maastricht, waar ze zich bezighoudt met de Buitenlandse betrekkingen van de EU. Wat ze ziet is dat de Oekraïeners europeser zijn dan de westerse Europeanen. Zij zijn bereid hun leven te geven in de strijd voor vrijheid en democratie See omnystud...
Mar 04, 2022•48 min
De nieuwe roman van Otto de Kat, Het uur van de olifant, draait om een van de gruwelijkste oorlogen die Nederland ooit gevoerd heeft: de Atjehoorlog, in het noorden van Sumatra, rond 1900. Twee Nederlandse officieren, lid van het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger (KNIL) worstelen met hun herinneringen. Maar die moeten naar buiten, ook al willen ze niet liever dan erover zwijgen. De Kat brengt het zwijgen onder woorden. In een fijn geciseleerde roman die ook over liefde, ambivalentie, vriendsch...
Feb 26, 2022•52 min
120.000 militairen aan de grens tussen Rusland en Oekraïne. Dat moet uitlopen op oorlog. Dat kan haast niet anders. Volgens André Gerrits zal het zo'n vaart niet lopen. Hij is hoogleraar Internationale studies en Wereldpolitiek in Leiden en geldt als Ruslandkenner bij uitstek. Hij schetst op heldere wijze de machtsbasis van Poetin, het hybride karakter van Rusland als dictatuur én democratie, en de zwakte van Oekraïne zelf. En misschien heeft Poetin wel een andere bedoeling met het wapengeklette...
Feb 19, 2022•50 min
De mineralen die nodig zijn voor allerlei vormen van schone energie, zoals windmolens en batterijen, worden gewonnen met behulp van koloniale structuren. Dat is de scherpe conclusie van politiek activist Raki Ap (37). Zijn ouders komen uit West-Papua, hij is zelf geboren in een vluchtelingenkamp nadat zijn vader door het Indonesische leger was vermoord. Nog steeds schenden Indonesië en westerse multinationals de mensenrechten op West-Papua. En dat heeft verwoestende gevolgen voor de unieke ecolo...
Feb 12, 2022•52 min
Juliette Schraauwers (1987) is met een team van vrijwilligers bezig om een nieuwe school op te zetten, NOWSCHOOL, in Hilversum. Het uitgangspunt is duurzaamheid, op alle niveaus. Het gaat om een andere omgang met de aarde, maar ook met ons eigen innerlijk. Je moet dus al op hele jonge leeftijd leren om te leven binnen de draagkracht van de aarde (en van jezelf). Hoe doe je dat? Spelenderwijs. En buiten. Zoveel mogelijk buiten. Een gesprek aan de oever van de Maarsseveense Plassen. See omnystudio...
Jan 29, 2022•58 min
Bas Mesters zat al eens tien jaar als correspondent in Italië. Nu bedrijft hij constructieve journalistiek. Sterker nog, hij was daar al mee bezig nog voordat De Correspondent het levenslicht zag. Je beschrijft niet alleen de problemen, maar denkt ook na over de mogelijke oplossingen, je dient als journalist perspectief te bieden, een uitweg uit de misère. Dat is niet iedereen met hem eens. Het komt sterk tot uiting in zijn boek Het herstel van Nederland. Een serie van twaalf interviews, oorspro...
Jan 15, 2022•57 min
Peter van der Voort is arts, internist, intensivist, epidemioloog en leidt sinds twee jaar de IC-afdeling van het Groningse Universitair Medisch Centrum. En o ja, hij is ook nog senator in de Eerste Kamer voor D’66. Ondanks alles heeft hij tijd om mij te woord te staan. En op sleeptouw te nemen door het ziekenhuis heen, we zijn op weg naar een van de drie ruimtes waar Covid-patienten kunnen worden opgevangen. Straks. Als een nieuwe golf corona de zorg overspoelt. Het is niet zeker, maar men zet ...
Jan 08, 2022•54 min
Robbert Dijkgraaf (Ridderkerk, 1960) wordt de nieuwe minister van OCW in het kabinet van Rutte IV. Een gedroomde kandidaat die zowel thuis is in de wetenschap als in de kunst. Hij is een wereldvermaarde wetenschapper; als wiskundige en theoretisch natuurkundige is hij vertrouwd met de snaartheorie, het fundament van ons bestaan. Ooit studeerde Dijkgraaf twee jaar aan de Rietveld Academie, omdat hij zijn passie voor de natuurkunde een tijdje kwijt was. Ik sprak met Dijkgraaf in 2016, tijdens een ...
Dec 30, 2021•34 min
