Afl. 550 Een nieuwe taal: Micha Wertheim

Ken jij buiten bereik van kinderen al? Wij zijn Ewald en Elke. En wij maken een podcast met echte veren over het ouderschap. Het verschil is: mijn kinderen staan op en die kiezen voor geweld. Weet je wat het probleem is met smart school? Nee. Dat het bestaat. Ik moet meer voorrang van rechts beginnen. Kendra, en podcast. Teksting av Nicolai Winther 550 jawel van echt gebeurt. eigen waar gebeurde vaak. Zoals jullie misschien horen.

Maar dat weerhoudt meer niet van om met veel genoegen een verhaal aan te kondigen van onze eigen Miga Wertheim. vertelde het in september als inleiding bij een avond die Tell us. verhalenplatform voor mensen die nog maar kort Nederlands

Ik heb mijn hele leven geworsteld met taal. Ik was een van de allereerste dyslectici die er bestonden. Dat wil zeggen, tot ongeveer dat ik in de eerste klas van de lagere school zat. Was je gewoon dom als je niet kon spellen. Dat was gewoon heel duidelijk: dan ben je dom, je kan niet spellen. Jij moet maar kok worden en je bent dom. Er zijn heel veel therapeuten rijk aan geworden. Maar ik had een lerares op de lagere school.

En die zei tegen mijn ouders: ik studeer in de avonduren pedagogiek. En daar hebben wij geleerd over dyslexie. Volgens mij is dat wat Mycha heeft. Dus hij is niet dom. Maar als je leest wat hij schrijft, zou je dat wel kunnen denken. En nu bof ik dat mijn ouders allebei psychologie hadden gestudeerd, dus die gingen zich daar ook in verdiepen. En vanaf dat moment werd ieder jaar als ik overging naar een andere klas gezegd: nou, Miga, komt bij jullie in de klas, hij is niet dom.

Maar als hij schrijft, maakt hij nogal veel spelfout. Dit is allemaal voor dat er computers waren die dat dan weer voor je oplossen. En toen was ik tien jaar oud en toen kwam ik thuis uit school en toen zeiden mijn ouders: Jongens, wij gaan naar Amerika voor een jaar. En daar schrok ik nogal van, want wij wonen in een klein dorpje en daar kende ik iedereen. En wij zouden gaan verhuizen naar New York. Dat is geen klein dorpje, en ik kende daar niemand.

Dus ik schrok heel erg. En ik zei ook van mij: Ik spreek geen Engels. Dan kom ik daar op school. Ik versta helemaal niets. Hoe moet dat nou? En toen zei mijn moeder, dat ben ik nooit vergeten, Mica, maak je geen zorgen. Je leert vanzelf Engels. En daar heb ik me als een drenkeling in het water aan vastgegrepen. Je leert vanzelf Engels.

En langzaam en zeker kwam het afscheid van de basisschool dichterbij. En er was een verjaardagsfeest. Want ik ben in de zomerjarig. En daarna vertrokken we naar Amerika. En ik herinner me nog dat we na een hele lange reis daar aankwamen, dat ik heel moe was dat ik vanuit de auto van mijn oom die ons opkwam halen, de skyline van New York zag. En toen in slaap viel. In een hele diepe, diepe slaap.

En toen we wakker werden, toen gingen we meteen in onze koffers kijken of alle knuffels mee waren. Nou, dat was niet zo. Bek dat mijn ouders toch, ik denk, een stuk of 50 knuffels thuis hadden gelaten, die zeiden, ja, dat kon niet allemaal mee in de koffer. Dus dat was nogal een teleurstelling, maar de belangrijkste knuffels waren wel ingepakt. En we gingen er het beste van maken, zoals je dat als kind doet, omdat je geen andere keus hebt. En nou ja, goed, dan zouden we in Amerika en bovendien.

Ik zou vanzelf Engels leren. Niks aan de hand.

En toen kwam de eerste dag dat wij naar onze school gingen. Mijn ouders hadden een heel klein appartementje, een tweekamerappartementje. Wij hadden onze eigen kamer, mijn ouders liepen in de woonkamer, dat was ook de keuken. En daar gingen we naar doen. En de eerste dag naar school, in Amerika ga je met de schoolbus naar school, maar de eerste dag hebben mijn ouders ons gebracht, omdat het best wel spannend was, natuurlijk.

En mijn moeder die zei, ik heb een boek hier. Otje van Annie M. G. Schmid. Heel leuk kinderboek. En ze zei: weet je, als je het nou in de klas het niet snapt, ofzo, dan ga je gewoon een otje lezen en dan kom je de tijd wel door. En wat ik hoorde was. Als jij nou gewoon ooitje leest, dan leer je vanzelf Engels. Dus ik zat daar in de klas. En dat was zo'n spannend moment. Ik zat in een klas met allemaal kinderen die ik niet begreep.

En een juffrouw die heel aardig naar mij lachte, maar die ik ook niet begreep. En aan de muur hing een, en dat zal ik nooit vergeten, een tekening met daarop een gele schoolbus. En daarop stond schoolbus. Maar dat schrijf je hetzelfde als schoolbus. En ik dacht, maar ik kan dat kan ik lezen. En ik weet nog dat ik tegen die juf wou zeggen, schoolbus!

Maar ik kon niet eens uitleggen, dat kan ik lezen. Ik kon alleen maar. Dus ik zat daar met Otje en de schoolbus. En al heel snel begreep ik er niks van. Dus ik dacht, nou, ik ga Otje lezen. Dan komt het vanzelf. Maar op een gegeven moment kwam de lerares naar me toe die zei dat een boek moet dicht. Ik wilde haar uitleggen. Nee, dat mocht van mijn moeder. Die heeft me duidelijk gezegd dat ik dit boek mag lezen als ik het niet snap.

En zij zei: het boek moet dicht. En het was een best wel heftige eerste dag. En na afgelopen kwamen mijn ouders en die vroegen aan mij, met die juf erbij, van hoe ging het? En ik zei: Nou, niet zo goed: jullie moeten haar uitleggen dat ik ooit je moet lezen. Want als ik ooit je uit heb, kan ik Engels. Toen werd mij verteld, je leert vanzelf Engels, maar dat gaat wel een paar maanden duren. En een paar maanden voor een kind van tien is een eeuwigheid.

Maar goed, ik ging dat doen. En met vallen en opstaan, op een gegeven moment hadden we handenarbeid, knutselen. En ik weet nog dat een kindje naast mij wilde de lijm hebben en die vroeg om de broer. Dus toen zei ik de broek, en toen kreeg ik blauwe verf. En ik begreep het niet. En toen wees ik van de bloe, en toen zei ze: nee, glue, herinner ik me heel goed? Toen wist ik, bloe is blauw, gloe is lijm. En zo ging het toch achteraf, moet ik mijn ouders gelijkgeven, het ging vanzelf.

En ik herinner me ook op een dag dat ik met mijn vader mee was in Manhattan in een kantoorboekwinkel en we gingen een gum kopen. Gum is iets wat alleen maar immigranten kopen. Omdat iedereen heeft te veel gum in huis. Het is nooit een moment dat je zegt we hebben geen gum. Behalve als je ergens heen bent gegaan, wat niemand zegt we moeten een gum meenemen. Dus we gingen daar die winkel binnen.

En we gingen een gum halen. En mijn vader, die daar op de universiteit werkte, en wie's Engels echt wel goed is. Die zei, I want. Hij kon niet op het woord komen. Want hij wist wel, gum is het Nederlands. En toen zei hij, een stuffer. Een stuffer, wat het oud-Nederlands woord is voor gum. En ik hoorde mezelf zeggen, he means an eraser. Hij bedoelt een gum. En ik voelde meteen dat dit niet is hoe het hoort te zijn. Ik ben tien jaar oud en ik sta in een winkel. Mijn eigen vader.

Te verbeteren. Ik was heel trots en mijn vader was trots. Maar ergens schaamde ik me ook voor die situatie. En mijn Engels werd steeds beter.

Op een gegeven moment, net toen we het goed spraken, moesten we terug naar Nederland, van New York. Wat een fantastisch bruisende stad is, naar Maarsbergen. Wat een heel klein dorp is waar iedereen elkaar kent. En opeens voelde dat toch allemaal veel minder spectaculair. En ik weet ook nog dat kinderen niet geïnteresseerd waren in onze verhalen. Ik werd uitgelachen dat ik Engelse woorden gebruikte. Kinderen van mijn oude school. En dan had ik een poster van de E-team.

En ik zei, dit is zoiets fantastisch. En dan keken ze daarna en zeiden ze: Wie zijn dat? De E-team zei ik, daar kijkt iedereen in Amerika naar. En dan was het antwoord. In Amerika kijken kinderen te veel televisie. Twee jaar later kwam het E-team op televisie. En iedereen, oh, fantastisch! En dan zei ik, dat had ik toch gezegd, maar dat leek je ze niet te horen.

En toen ging ik naar de middelbare school in Nederland en ook weer met de dyslexie, best wel spannend. Maar dat Engels ging mij redden, want ik kon in ieder geval nu Engels praten en verstaan. Schrijven, dat weet ik niet. Maar heel snel kwam ik erachter dat hoe goed mijn Engels ook was, met de spanningen, zou het toch een probleem worden. Maar ik bofte. Want ik had een hele leuke leraar Engels. Gerrit van Aken.

Ik kan niet zeggen dat ik verliefd op hem was, maar hij heeft me heel erg geïnspireerd altijd in het leven, met hoe hij over literatuur sprak en hoe hij over moppen praten in de les. Maar hij zei toen hij mijn eerste opstel las, hij zei, nou weet je. It kept back. 14e en 15e eeuw Engels voor mijn afstuderen als onderwerp gehad. En Engeland heeft nooit officieel een moderne spelling gekregen. En bij heel veel woorden van jou denk ik nou. Dat was in 1400 prima geweest.

En die houding heb ik me altijd voorgenomen om te hebben als iemand anders tegen mij praat en een fout maakt waarvan je denkt. Oh, dat is niet hoe het hoort. Dan denk ik, nou, misschien in 1400 wel. Dus als je worstelt met taal, misschien heb je gewoon een heel goed geheugen. En blijk je eigenlijk de middeleeuwen ook nog eens een keertje te beheersen.

Redacteur en medepresentator van Echt Gebeurt, maar hij is ook cabaretier. En volgende week gaat in de kleine comedie in Amsterdam zijn nieuwe voorstelling in première en die heet Myga Wertheim voorder. Die voorstelling is daarna in theaters door het hele land te zien. Op zondag 19 april zelfs mee in Koninklijk Theater Carré. En de kaartverkoop voor die avond is inmiddels begonnen. De hele speel.

www.migawertheim.nl Miga schrijf je met CH en Wertheim met een korte I. Behalve uit MIGA bestaat de echt gebeurt redactie uit Ariane Hins, Tom van Rooijen, Renette Kwakkenbos en mijzelf. Onze zakelijke leider is Eve Prins. Onze zaaltechnicus is Jasper van Oorschot, en deze podcast wordt in elkaar gedraaid door Gijsbert van der Wal. Dit was aflevering 555. Ondertussen niet. Blue is blauw. Ooh is lijm. Hoi, Eva en Timo hier van Reality Check.

Ons favoriete programma Wintervolliefde is eindelijk terug. En wij natuurlijk ook met een dagelijkse nabespreking van de aflevering in alle podcast-en-scellen. Ga lekker koken, snijplankje, paprikaatje. Omdat je het zelf niet durft te zeggen dat ze natuurlijk gewoon seks hebben gehad, even Essers. Ik twijfel hier dus over.

Eigenlijk zijn tuckers heel ingetogen. Wel trots op de regio en op heel veel dingen, trots op de kleinkinderen. Zo'n seksbom in de slaapkamer is een heel dominant iemand. En dat gaat botsen. Maar op Pudimo kijken wij vooruit. Dus kun jij je ook niet inhouden? Volg ons dan daar. En dan krijg je er daar op zaterdag ook nog eens een exclusieve bonusaflevering bij. Mis ons niet in je favoriete podcast app of op Pollymo. Tschüss! Goed, kut!