Wat heeft Jetten eigenlijk te zoeken bij Trump?

Het gebruik van ons eigen gas voor sommigen een steeds logische keuze. Tot slot na Trumps zorgwekkende bericht een hele beschaving zou worden uitgeroeid, is er dan nu toch een staak te vuren tussen de VS en Iran. Premier Jetten schrijft maandag aan bij Trump voor een diner ten ere van hun vriendschap. Maar hoe houdbaar is die band met Trump's? Eigenzinnige aanpak. We gaan bespreken. Je luistert naar Duiker van Zegers, een podcast van Dag en Nacht.

Van Netanyahu en Israël op deze manier. Ik heb weinig landen meegemaakt in mijn tijd, zoals Israël, die in zo'n korte tijd zoveel krediet voor spelen in de wereld. Op een eigen positie en voor hun eigen bevolking, als deze regering Netanjahuet.

Maar dat het ook in zo'n geval met zoveel ernst en met een oorlog met zoveel impact dat hij hier zijn hand niet voor omdraait. Dat is toch wel weer naar het next level. Maar goed, daar gaan we het allemaal straks over hebben. Voordat we beginnen, Klaas, ik hoor een schore stem.

Ja, laten we beginnen, want we hebben het al vaker besproken: de oorlog in het Midden-Oosten zorgt voor stijgende gas- en energieprijzen over de hele wereld, dus ook in Nederland. Nu hebben we in Den Haag vooral debatten gezien over de pomp. De prijs aan de pomp. En de laatste week hoorden we uit het kabinet wel: nee, nee, we zijn echt wel bezig met voorbereidingen. Maar je proeft toch ook dat iedereen eigenlijk hoopt.

We hopen het eigenlijk te kunnen rekken dat het goed komt, zodat het niet hoeft. Dat is een beetje mijn afdronk. En dat zou, als de staak het vuren waar we straks over gaan hebben, als dat voortzet, zou het naar niet meer 60 kunnen aflopen. Er is al veel schade aangericht en dingen worden al duurder, maar dan zou je geen tekorten hebben. Maar als alles duurder wordt, dan komt ook Groningen weer om de hoek. Kijk. Omdat daar gewoon gas zit. Wat veel mensen kan helpen. Maar ook.

Veel mensen ongerust zouden maken als we dat weer gaan winnen, en risico's met zich meebrengt. We hebben een gesprek gehad met Jesse Frederik, journalist bij de Correspondent. Die schreef een interessant stuk over Groningen. En met name over hoe de compensatieregelingen zijn gegaan en wat daar allemaal is gebeurd. Fascinerend inkijkje in.

Goede bedoelingen die je niet altijd optimaal uitpakken, laat ik het zo maar formuleren. Een ander geluid dat je vaak hoort. Dus ik noemde hem daar ook al een beetje de Galileo-galile van de correspondent. Want op zich zijn we als Nederland: we hebben een beeld van Groningen, wat er allemaal mis is gegaan.

En wat hij niet doet is zeggen dat dat allemaal niet klopt, dat er niks mis is gegaan. Maar wel ook weer met een fileermes kijken wat is er daarna precies gedaan en hoe logisch is dat eigenlijk allemaal. Ik vond het heel erg interessant. Ook als je parallellen ziet met de toeslagafaire die hij legt, vond ik het echt een heel interessant gesprek.

Ook heerlijk dat iemand gewoon ongegeneerd, onpopulair durft te zijn, dat hij zich baseert op wat hij ziet en opschrijft. En dat mensen daar dan vaak niet per se op reageren met. het klopt niet wat je schrijft, maar ik wil het helemaal niet willen weten en lezen.

Nee, het gevolg daarvan is dat we dus massale schaal jarenlang allerlei schadebeoordelaars op Groningen hebben laten neerdalen. En dat is heel erg fijn voor hun omzet geweest. Op een gegeven moment is geloof ik 70 euro cent van elke euro.

bij de bij de toeslagen af bij de toeslagen verm op een gegeven moment is er een soort dominant discours. Waar hij dan heel dwars zegt. Oh, wacht eens even, laten we even helemaal teruggaan naar het begin. Wat is er nou werkelijk gebeurd? En in het geval van Groningen is dan de vraag. Hoe groot is het risico? En hoe groot is de schade? En welke schade is inderdaad te leiden tot aardbeving? En dat vond ik.

Heel erg interessant. Dus dat is een hele dwarse, goede journalistieke houding die hij heeft. En dat levert een heel goed stuk op. Mooi vormgegeven, ook bij de correspondent. Dus echt klasse. Wat mij wel helder werd tijdens het gesprek, is

Dat er eigenlijk sprake is van een moreel vraagstuk, namelijk, wij hebben Groningen gebruikt als een win geweest, en we hebben risico genomen met de veiligheid van Groningen. Zonder dat we precies wisten hoe groot is het risico. Wat zou er kunnen gebeuren, hoe erg zijn de bevingen. En dat is eigenlijk een politiek morele vraag: hoe ga je met risico's van burgers om en hoe weegt het belang van een provincie af tegen het belang van een hele land?

En die morele vraag hebben we eigenlijk heel wiskundig proberen te beantwoorden. En dit is de compensatieregeling. En binnen die grens heeft u recht op zoveel. En hier gaan we meten. En hier komt nog een keer een expert, en die rekent het voor u uit. En dan. komt er een soort rationeel antwoord en dat antwoord fileert hij.

Want dat vond ik interessant in het gesprek. Wat jij zegt, dat is heel legitiem. Dat de politiek zegt, we hebben jarenlang gezegd, gaat u maar rustig slapen, u overdrijft. En mensen die klachten hadden of die zeiden we lopen hier wel risico's. Sam maar niet waar, maak je niet eens druk, die voelde zich miskend. Nou, dat is heel logisch dat je er iets aan doet.

Alleen, we willen natuurlijk als overheid niet zeggen dat gaan we uit belastinggeld doen. We willen eigenlijk liefst zeggen, stuur het bonnetje maar naar de NAM, naar de bedrijven. En dat kan natuurlijk alleen als die ook verantwoordelijk zijn voor schade. En niet als het de politiek iets is.

En daardoor heb je nog steeds die hele rare constructie. Dat alles, dat je niet gewoon zegt. oké, we hebben dit hebben jullie decennia lang eigenlijk niet zo netjes gedaan, dus dat gaan we compenseren. Maar dat het Toch een soort juridische werkelijkheid moet hebben. Met de relaties tot schade. Omdat alles balletje niet aan die nam mag. En wat hij dan ook aangeeft.

Is dat hij eigenlijk na onze onderzoek niet ziet hoe de overheid die rechtszaken ooit nog gaat winnen. Maar dat dat nog wel een jaar of zes duurt. Dus dat iedereen die nu politiek ervoor verantwoordelijk is, dat zelf niet.

Precies, en het is natuurlijk gewoon fijn om een kwaade genus te hebben, om echt ook een boosdoener te hebben. En dat is dan de NAM. En dat zijn dan daarachter, dat zijn de oliemaatschappij. Dus die hebben sowieso al niet een goede naam. Dus dat is ook prettig, dat is ook politiek prettig. Maar dan zie je dus dat een soort rationele discussie en ook aansprakelijkheid, verantwoordelijkheid, naar wie stuur je het bonnetje, dat die discussie.

Die loopt eigenlijk door die politiek-morele discussie van hé, maar hoe ga je met schade en hoe ga je met... Ja, toch wel een vorm van onrecht ga je om. En dat loopt door elkaar. En ik denk eerlijk gezegd dat dat dan ook terugslaat op de discussie die we nu hebben over gaswinning. Want die staat onder druk. Dus omdat je een soort ereschuld hebt, omdat je een soort morele verantwoordelijkheid hebt. hé, we hebben niet goed de veiligheid van Groningers gewogen.

Daarom hebben we de harde belofte gedaan. Nooit meer winnen in Groningen. Weet je wat, we gooien er cement op en het is ook echt klaar. En terwijl er misschien rationeel iets voor te zeggen om te zeggen, oh wacht eens even, we hebben een voorraad.

Stel je voor dat Nederland op zwart gaat, stel je voor dat we het verpleeghuizen niet meer kunnen verwarmen, dat de ziekenhuizen niet meer kunnen draaien, in het ergste geval, dan is het wel fijn om dan nog ergens een gasbel te hebben die je kunt aanspreken. Dat zou een soort rationele backup zijn. Waar wat voor te zeggen is?

Door kruis, dat wordt door kruis, door dat morele debat, wat nog steeds niet goed is afgerond. En dat maakt het zo.

Ik heb al eerlijk gezegd, Groningen zelf een grote rol moeten hebben in dat gesprek. Maar nu kun je het gesprek niet voeren. Om als je het gesprek gaat voeren over eventuele backup voorzieningen of zelfs heropening met compensatie. Daarmee dat botsen op het beeld wat we gecreëerd hebben over het verleden. Daar vind ik zo'n artikel wel nuttig in. Niet om weer een hele dans te openen van oh, nu is de compensatie ook weer verkeerd en dan moeten we dat weer onderzoeken.

Niet om vinger te wijzen, maar dat is lastig, want het is best vers. Normaal gesproken heb je eigenlijk twee generaties verder nodig voordat je echt klinische afstand kunt hebben om naar zo'n beetje historisch naar zo'n fenomeen te kijken. En dan ook te kunnen zeggen, goh, daar zijn ze misschien wel wat met begrijpelijke emotie of begrijpelijke morele reparatiebehoeften in doorgeschoten.

Dat is natuurlijk moeilijk om al te zeggen, als jij noemde dat ook reputaties van mensen die heel erg geïnvesteerd zijn in een bepaald narratief en een beeld. Maar het zou wel gezond zijn als we dat wel met respect, zonder weer vingerwijze of beschuldigingen kunnen constateren dat het ook niet echt optimaal is gegaan. De winning niet, de omgaan met de veiligheid niet, de hersteloperatie niet, de compensatie niet.

Het blijft mensen werken. En daar laten we het positief naderen. Er is heel veel om van te leren. Maar het zou wel fijn zijn als dat geen hypotheek legt op het vervolg. Omdat ik dan denk dat je ook het best recht doet. Dus ik vind dit zelf eigenlijk een onderwerp wat ik fascinerend vind om te blijven volgen en te bespreken. Ook omdat we. Zonder meteen een mening te hebben waar ik niet meer op terug kan komen.

Dus we zijn ook nu bezig om te kijken, kunnen we misschien een jongere generatie uit Groningen aan het woord laten. Om te kijken hoe ze nou vanuit hun perspectief.

Met deze affaire, en jouw suggestie was: je zou bijna een soort instituut moeten hebben, dus je zou in ieder geval zoveel moeten leren dat je eigenlijk zegt, maar hoe gaat de overheid, met. Verantwoordelijkheid om, met een afhandeling van schade, met, met, met het recht doen aan onrecht. Ja, als je daar ook nieuwe stappen in zet, dat helpt dan ook om een iets rationelere discussie ook over je gasvoorraad. En wel in een last resort, maar dat eventueel als een backup kunnen gebruiken.

Het helpt om die twee discussies wat te ontvlechten. Ja. Nou, daar gaan we het in ieder geval zondig over hebben, denk ik.

Hoe heb jij naar dit debat gekeken, naar deze toch wel krachtmeting tussen de Eerste Kamer, die een hele belangrijke factor is in de verhouding tussen parlement en minderheidscoalitie? Normaal gesproken is een Eerste Kamer ervoor om de uitvoerbaarheid van wetten te beoordelen. Een wat afstandelijke verhouding tot overheidsbeleid, regeringsbeleid. Maar je ziet dat ondertussen de Eerste Kamer steeds politieker is geworden. En dat vaak het stemgedrag en het politieke oordeel.

Van de Tweede Kamerfractie doorklinkt bij de Eerste Kamerfractie van dezelfde kleur. Hoe heb jij naar dit debat gekeken? En dan ook specifiek als het gaat om de AOE?

Maar de vraag is natuurlijk, hoe doe je dat? Doe je dat terughoudend? Zeg je daarin van. Nou, we hebben in de Tweede Kamer gezien dat u het politiek moeilijk krijgt. Dus we adviseren dit kabinet om niet op deze weg door te gaan. Want zoals wij het inschatten, gaan deze voorstellen nooit tot ons komen hier in de Senaat.

En zo wel, dan zien wij toch grote problemen op uitvoerbaarheid en de houdbaarheid en betrouwbaarheid van de overheid. Dat zou een klassieke sanaatopvatting zijn. Hier zie je toch wel gewoon openlijk dat ze zeggen, ja, wij vermotten dit niet. We veten het niet, politiek. Dus ja, ik zou het niet sturen, want wij gaan dan tegenstemmen. Dat mag hè. Het is geen regel dat dat niet zo is. Maar dat vind ik dan interessant van hoe.

Hoe omvloerst of hoe indirect, hoe passief agressief. Nou, agressief is het niet, maar bijna passief agressief politiek doe je het. Of hoe openlijk? Dit is vrij openlijk. Het maakt ons niet uit: al maak je de deugdelijkste wet op aarde, wij gaan hier niet voorstemmen. Het tweede is dat het kabinet wel weet dat er iets mee moet, maar dat je het niet, hebben we het ook al eerder besproken, van tafel haalt voordat er een alternatief is.

Want ja, dan schiet jij, je had een begroting. En dan gaat de oppositie achteroverleunen. En dan kom je een nieuw voorstel. En dan gaat de oppositie ook weer nadelen doen. Dus je wil dit van tafel halen van deze AOW-dingen. Dan wil je toch een beetje politieke credits voor kunnen hebben, nog dat de oppositie dan wel meewerkt aan een alternatief plan. En de oppositie denkt natuurlijk, nou ja, waarom zouden we per se?

Dus dat spel leidt ertoe dat. Ik zie ook mensen zeggen: ja, hoe houdt Robjette of het kabinet nog vol? Dat ze het niet van tafel halen als je nergens meer draait, dat is toch ondemocratisch? Dat is omdat je. Graag wel een alternatief wil. En Paul van Meen, ik zag een kop van D66 in de staat, neemt afstand van de AOE-plan. Ik denk zo dat ik dat duur. Als in mijn Haagse perceptie is het meteen als D60 echt had gezegd.

Wij trekken onze steun hiervoor in. Nou, dan zegt de rond de coalitie, CDA, VVD, nou. Heel interessant hoe jullie het willen betalen. Het zit ook grotendeels bij eigen bewerspersonen van D66. Dus dat zou de woede een beetje dempen. Dan zou je zeggen, ik hoor het alternatief wel. Maar hij zei het natuurlijk wat netter. Hij zei volgens mij nog niet. Dit paard is dood. Hij zei: Ik hoor veel andere partijen zeggen dat dit paard dood is en dat daar halve niet meer aan getrokken moet worden.

Mocht het inderdaad zo zijn dat dit paard dood is, adviseren, ik kom me verder niet meer uit de trekken. Het was wel. Maar dan zou ik de oppositie vrijstellen als u met me mee zoekt naar een levend paard. Een ander paard. Want we kunnen niets van het paard. Dat is toch een beetje hoe hij het zei. Ja.

Ik vind het flauw wat ze doen, PN. En je gaat het op de lange termijn niet redden. Ik bedoel, als het. Als de club zelf zegt van wij zijn pro, ja dan. Maar goed, dat geldt erzij. Dat is ook aan de Telegraaf. Maar die gaan ook een keer over Stalgen en dan is het gewoon pro.

Het was revanche van Pro, omdat het in de Tweede Kamer net niet was gelukt om zo'n motie aangenomen te krijgen, omdat Mark Issouer en de SGP een dealt hadden en zeiden: weet je wat, komt u maar met alternatieven en we praten door, maar we stemmen nu nog niet weg. Nu kon Roos Muller in de Eerste Kamer laten zien: kijk eens, ik heb wel een meerderheid. En dat deed hij door samen te werken met de BBB. Want de vraag hangt ook nog steeds boven dit kabinet: gaan ze over links of gaan ze over rechts?

Er moet een begrotingsakkoord komen. Ze moeten een belastingplan gaan maken met een. Deel van de oppositie die hen uiteindelijk aan de meerderheid helpt. Nou, gaat het over links of over rechts. Dat is in de Eerste Kamer: is het of via Pro. Of via BBB. Ja, en die sloegen de handen ineen. En die hadden een gezamenlijke motie gesteund door een meerderheid. En die zeiden: we moeten dit niet.

Dus dat is slim gespeeld. Dus dat is een duidelijk signaal richting dit kabinet. Maar aan de andere kant is het, heeft Jet natuurlijk volkomen gelijk als hij zegt. er ligt nog geen plan op tafel, ik kan nog niks intrekken.

Dus, en inderdaad, je hebt een soort leverage nodig. Dus je wil voordat je iets opgeeft, wil je er ook iets voor terugkrijgen. Dus het is nog steeds een inzet van onderhandelingen. Als er onderhandelingen komen tussen het deel van de oppositie, die uiteindelijk voor de meerderheid moet gaan zorgen. Ja, dan moeten die ook kunnen weglopen, kijk eens hoera, we hebben de AOW plan bij te kraven gedragen.

Getoond moest worden. En kijk, normaal gesproken is ik een wisselgeld. Nu kun je zeggen: ja, hoezo wisselgeld? De oppositie moet helemaal niks. Nee, dat klopt. Ze moeten helemaal niks. Want er is geen meerderheid zonder hen. Maar precies wat jij aangeeft, je moet natuurlijk straks wel. Hoe harder het kabinet vasthoudt aan een plan, hoe groter de scalp als dat toch omver gaat. Die totentaal bouw je eerst nog wat op voordat je hem omhakt. En ik denk dat er nog steeds uit te komen is.

uh op argumenten. Namelijk, de oppositie moet er ook inzien dat er iets moet gebeuren. Maar die lijkt toch weinig tractie te hebben. Bij mij wel. Ik heb ook niet gestemd op een van de oppositiepartijen. Dus dat heeft niet zo zin. Het collectieve eerste beroep van ja, maar jongens, jullie zien toch ook dat de AOW, ook met de hervorming die er al in zit, dat die niet houdbaar is. Dat kunnen we niet maken naar met name jongere generaties en werkenden.

Dat morele appel heeft beperkte wervende kracht gehad. Dus het zal toch gewoon politiek betaald moeten worden. En wat ook logisch is, maar je moet het proberen.

Dus de VVD zal een voorkeur hebben om over rechts te gaan.

nog altijd verschillende mensen leven.

Maar we hadden nog een mooie voor de we zijn niet politieker, daar zal dus ook zo een. Maar we hadden die past ook in het rijtje deze week: ik ga even een uitslapje maken. Yvonne de Koldeweier. Die de juice rechtszaken. Af en toe moet je wat andere waanzin lezen naast Trump. Die zei: Ik ben geen narcistische geldwolf. Dat is ook, ja, ik snap dat je iets herhaalt wat er gezegd wordt. Maar ik denk, ja, dat zijn quotes die. Ook meteen de kop gaan halen natuurlijk.

Belangrijker in zijn ogen. Maar iemand zal hem influisteren dat er een premier is die in Nederland eigenlijk terecht overgaat. En dat hij die ook mee ontvangt. Het zal hem ook ingevluisterd worden dat die premier niet bepaald op de lijn zit van de CPAC en andere organisaties die Trump het liefst in Europa is iets tegenvieren. En mocht hij dat nog niet gezien hebben in zijn dossier of hem verteld zijn, ik denk niet dat het echt een dossierfreter is.

Dan zal ongetwijfeld ergens nog in zijn enorme timeline van mentions het look at me tweetje van Geert Wilders nog opgedoken zijn. Die zegt, meneer Trump, vertrouw Robieten niet. Robietten is heel erg eng.

We hebben Zelenskij gezien, dus ze draaien hun hand nergens voor om. En als het hem gelukt is om in die één op eentje zonder persen bij toch iets van een band te scheppen met Trump. Dan zal het tot een milde, want zo ironisch is hij af en toe ook. Je hebt het ook dat moment gehad met Hamdani, de burgemeester van New York. Die heeft nog veel lelijkere dingen gezegd over Trump dan Robjet. Maar Het maakte niks uit. Hij zei, ja, want hij moet je zelf weten, zo'n vrijheidsmeningsuiting.

Maar in ieder geval, hij vond het hartstikke leuk. En dat zie je vaker bij Amerikanen. Nog een kleine persoonlijke side. Ik ben pas op reis geweest. Samen met mijn vrouw met prinses Laurent. Bij een viering die daar was. Maar dan zie je gewoon dat. Ook al hebben ze een No Kings Day, ze hebben toch een soort. bewondering of obsessie of een speciale band met koningshuizen. Dat

Vinden ze toch heel erg bijzonder. Als een prinses binnenkomt, of in dit geval, wel even een niveautje hoger, een koning en een koningin. Dus ook Trump is daar gevoelig voor. En in de slipstream mag Jetten inderdaad mee. Dus wij hadden dit bezoek. Dus ik weet niet of mensen er heel trots en blij om zijn. Omdat het ook ongemakkelijk is, omdat je bij Trumpe op bezoek gaat. Maar toch, dit soort banden kunnen wij niet goed smeden, of hadden wij niet zo kunnen smeden zonder een koningshuis. Dus.

Kijk, dat snapt dat. Alleen ja, ik ben dan ik zit er wat anders in. We hebben een positie in de wereld. En Robjette zijn taak is om voor ons op te komen. En we zitten nu eenmaal in een positie dat onze voormalig beste vriend, waardoor wij, als we een mening hadden, ook wat sterker die op het wereldoneel kon uiten, dat die nu de andere kant op staat. Want dat was Amerika. Dus het is gewoon.

Ik snap de behoefte wel, ook in het verleden altijd met China. Hoe kun je nou met China wel praten over handelsdeals, niet over het lot van de Oeigeren? Dat snap ik. Tegelijkertijd snap ik ook hoe onze plek op de menukaart van de wereld is. En dat wij nu een, zeker nu Amerika van van grote steun en mondgenoot eigenlijk de andere kant op is geswitcht.

Ja, dat wij. Ja, ik weet de Nederlandse term even niet, maar dat past misschien wel bij een pleidooi. Dat we onze afhankelijkheid moeten inzien. We have to come to terms with onze plek. En dat is heel irritant. En als we weer sterker willen zijn en juist met kracht ook tegen willen spreken, dan zullen we eigen kracht op moeten bouwen.

En dat gaat veel van ons vragen in de samenleving. En dat heeft te maken met autonomie op energiegebied, heeft te maken met een sterkere defensie. Dus ja, frank genoeg, of frank niet, maar ironisch genoeg, op allebei terreinen hebben we meer groen nodig. Dus ja, en zolang dat niet is, zullen we tijd moeten kopen. En Mark Thysse schreef een mooi stuk op zijn substack over een parallel met de Milei-restauratie in Japan.

Maar daarin zat er zinnetje in dat je ook moet accepteren samen dat we in de weg naar weer krachtiger zijn en voor onszelf opkomen, we ook jarenlang een aantal vernederingen moeten ondergaan. En Mark Ruttenaam als NAVO-chef ondergaat hij. Ik weet niet of hij zo ervaart, maar... Ondergaat dingen die wij als verleden ervaren. En zal ook een balans moeten vinden met wat leuk is voor thuis en wat nodig is in ons belang.

Dus Marco Rubio, zijn minister van Buitenlandse Zaken, heeft de meest vreselijke dingen over Trump gezegd, heeft hem een oplichter genoemd, mensen indringend gewaarschuwd om niet met hem samen te werken. Voor Trump maakt dat geen enmal moer uit dat hij dat allemaal heeft gezegd, zolang hij nu, hier en nu loyaal is en doet wat Trump zegt. Dat is wat telt. Dus alles wat hem nu uitkomt, Dat zal hij gebruiken. Alles wat in het verleden gezegd is en misschien vervelend is, maar niet relevant nu.

Hij heeft een enorm vermogen om dat inderdaad te vergeten. Dus als hij inderdaad een klik heeft met de nieuwe burgemeester van New York, die hem een fascist heeft genoemd, dan vindt hij het zelfs niet erg als het in zijn bijzijn nog een keer wordt herhaald. Als hij nu zaken kan doen. Dus dat is even de werkelijkheid van Trump. Misschien niet altijd rationeel, maar politiek wel redelijk rationeel. In ieder geval redelijk voorspelbaar. Dat is in ieder geval de werkelijkheid van Trump.

Jette, die zal helemaal op de toer van Mark Rutte gaan. En dat is ernaar tijd kopen. En dat is proberen zo lang mogelijk een zo goed mogelijke band te houden. Hij zal voor zeker voor

Trump is gewoon een heel groot veiligheidsrisico. Bekt de rechtstaat af. Hoe hij met journalisten omgaat, is weerzinwekkend. En dus laten we die morele noten nog heel even kraken. Die werkelijkheid is er. En die moet je niet uit het oog verliezen. En er is inderdaad een. Praktische werkelijkheid waarin je juist om een vrij en veilig land te blijven...

Je soms ook iets moet zeggen en iets moet doen, waarna je heel graag een douche wil nemen, waar je heel graag je mond wil spoelen. Maar wat deze functie dan van je vraagt, en dat kunnen mensen dan verachtelijk vinden. Maar als dat uiteindelijk het eindresultaat is dat je daarmee vrijer en veiliger blijft.

Versus, ik ga maar eens even heel goed de waarheid zeggen, en daarmee is Europa opeens, ik noem eens wat, in het uiterste geval, onbeschermd voor een bijvoorbeeld een verdere agressie van Rusland. Ja, dan kies ik toch liever voor die eerste optie dan toch liever heel even meepraten met Deer Trump voor de time being.

En je kunt filosoferen over wat je zegt als Trump zegt, I know him, ik ga het trouwens niet uit, maar hij heeft in het verleden lelijke dingen over mij gezegd, maar ik heb hem nu ontmoet. Trump kan als je op een slechte dag kan hij gewoon tegen de pers zijn. Hij heeft het allemaal teruggenomen. Terwijl jij dan denkt. En dan kun je natuurlijk zeggen: dan kun je er tegen in gaan. Je kunt zeggen, nou ja, ik heb u nooit Amerika's Hitler genoemd, want dat heeft J.D. Vans rond wel gedaan.

En als het allemaal op een goede dag kan Trump daarop lachen, op een slechte dag krijg je een Zelenskie ding. Wat je ook weer niet wil als Robjet te zijn, is het Japanse ding. Dat je er heel ongemakkelijk bij zit te kijken. Maar ook niks. Ja, dat is ook ongemakkelijk. Wat Mark Rutte natuurlijk ooit deed bij Trump in de White House door heel kort no te zeggen en daar mee weg te komen, dat is natuurlijk.

Ja, dat is wat je natuurlijk een beetje hoopt. We hebben natuurlijk ook jarenlang Balk in de last gehad. Dat wij als kijkers, zeg maar, maak ik het even collectief. Vonden dat hij wel heel erg trots rondliep bij George Bush. Terwijl. Op zich tegen niks verkeerd. Maar ja, dan gaan de talks of de parodie shows, satirische shows overheen. En dan is zo'n beeld ook gezet. Dus je weet wel dat dit. Je kunt hier jaren plezier van hebben of last.

Dus ik denk wel dat dat Robjetten een beeld wil neerzetten van niet... Zoals Mark Rutte daar nu deze week ook is. Want die is natuurlijk wel een andere taak. Dat hij ergens toch wel of iets van rapport weet te kweken en dan een grapje kan maken, waardoor je het er best wel stevig naast staat. Of op een andere manier toch iets wil markeren. Waarvan mensen dan daarna kunnen zeggen. Oh, dat deed hij toch wel goed. Dat is natuurlijk wel wat je hoopt.

Een vraag die uiteindelijk altijd er ergens boven hangt. Tot hoever kun je gaan? Deze man heeft nu oorlogen gestart, heeft handelsoorlogen gestart, heeft ruzie gemaakt met zijn beste vrienden. En is vrienden met onze ergste vijanden. Dus het plaatst ons wel voor een moreel dilemma. Dus hoeveel begrip ik ook heb. En ik denk dat het terecht is om in deze fase hier nu.

Dit bezoek aan te gaan. Proberen tijd te kopen. Proberen zo lang mogelijk Amerika. Nou ja, ergens in ieder geval in het verband van de NAVO te houden. Dus dat is allemaal nodig en nuttig. En ondertussen heel hard werken aan je eigen en genomaafhankelijkheid en je eigen defensie. En er is wel degelijk die...

En je moet daar de andere dimensies na zetten. Het belang van Nederland, de realiteit van de geopolitiek en dat soort zaken. En van die dimensies moet je een mix maken.

Enigszins binnen de perken te houden. Vergelijking met de Tweede Wereldoorlog mag nooit, maar ik ga hem toch trekken. Ik ken die houding natuurlijk. Dus dat is ook de houding die natuurlijk in Den Haag heel sterk is. Laten we in ieder geval met elkaar praten. Laten we in ieder geval. De kanalen open houden, laten we het minder erg maken. Dat is natuurlijk een hele, ja, denk ik, vaak moreel juiste houding in het hier en nu.

En er is ergens ook, moet je wel degelijk nadenken over een morele ondergrens. Dat is een vraag die je niet kan beantwoorden inderdaad. En toch als je vrijheid en je democratie en je rechtsstaat op het spel staan, dan kan er ook een moment komen dat je zegt, jongens, ja dan maar. Iets minder economische samenwerking, dan maar iets minder welvaart of dan maar iets minder veiligheid desnodig.

Om je hoogste principes en je grootste waarde om die hoog te houden. Dat moment kan natuurlijk komen. Da zijn we nog niet. Dus ik ben helemaal eens met we moeten die reis ondernemen. we moeten. De gesprekken aangaan en dat moet je maar zo, nou ja, pragmatisch mogelijk moet je dat, moet je dat aangaan. Maar we moeten ergens ook morele ondergrenzen. Ja, we moeten wel daarover na blijven denken en ze wel ergens benoemen.