De Universiteit van Vlaanderen Podcast - podcast cover

De Universiteit van Vlaanderen Podcast

Universiteit van Vlaanderenart19.com
Waarom val ik niet af terwijl ik 3x per week sport? Waarom maak ik zoveel ruzie op vakantie? Waarom dragen oude mensen ook in de zomer lange mouwen? Wat is kunst? Hoe weten we dat de big bang echt gebeurd is? De meest begeesterende wetenschappers van de vijf Vlaamse universiteiten geven een antwoord op al deze vragen en nog veel. Een vraag voor ons? Stuur dan een mailtje naar info@universiteitvanvlaanderen.be Deze podcast is Creative Commons (CC BY). Deel onze podcast dus zo veel als je wil, maar vergeet onze naam niet te vermelden.
Last refreshed:
Download Metacast podcast app
Podcasts are better in Metacast mobile app
Don't just listen to podcasts. Learn from them with transcripts, summaries, and chapters for every episode. Skim, search, and bookmark insights. Learn more

Episodes

Hoe komt het dat België het grootste ontwikkelingsland ter wereld was (en dat wij dat niet meer weten)?

Als er ergens in de wereld een ramp gebeurt, dan ontstaat er regelmatig wereldwijde solidariteit. We sturen hulp naar Pakistan na de overstromingen, naar Oekraïne tijdens de oorlog, naar Marokko na een aardbeving, of bij de hongersnood in Ethiopië tijdens de jaren tachtig. Maar weet je wie er nog in dat rijtje van landen in nood staat? Ons België-landje! Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd voor ons een van de grootste internationale hulpacties ooit gehouden. Nooit geleerd op school? Wij van de r...

Nov 10, 202323 minSeason 7Ep. 1

Zijn vrouwen het sterke geslacht?

Als je moet kiezen tussen de man of de vrouw, wie is dan, fysiek, het sterke geslacht? Mannen zullen het in een potje armworstelen meestal winnen van een vrouw. Of in een sprintje 100 meter. Maar of dat wil zeggen dat mannen daarmee het sterke geslacht zijn? Daar is gynaecoloog Wilfried Gyselaers van de UHasselt nog niet zo zeker van. Samen met Koen Fillet zetten beiden even hun mannelijkheid opzij en feliciteren ze de vrouwen met hun eerlijk verdiende titel! Gastspreker: Wilfried Gyselaers Pres...

Nov 09, 202316 minSeason 7Ep. 2

Hoe kunnen planten zonnepanelen verbeteren?

Weet jij nog wat fotosynthese is? Het proces dat planten in staat stelt om de energie van de zon om te zetten in voedingstoffen. Bladgroenkorrels, chlorofyl, ... doet het een belletje rinkelen? Het is werkelijk de hoeksteen waarop (zo goed als) alle leven op aarde steunt. Maar ook in het hedendaagse debat over duurzame energie kunnen planten en bomen ons waanzinnig veel bijleren. Want zij hebben de 'groene energie' als het ware geperfectioneerd! Bioloog en 'fotosynthese-expert' Roland Valcke leg...

Nov 02, 202320 minSeason 6Ep. 52

Kan mijn hond een blindengeleidehond worden?

Blindengeleidehonden ken je wel. Maar je hebt ook hoorhonden voor dove mensen. En epilepsiehonden. En autismehonden. Wie zo'n assistentiehond nodig heeft, moet daar meestal lang op wachten. Want niet elke hond is geschikt en van elke 10 puppy's die worden opgeleid tot assistentiehond, worden er maar 4 goedgekeurd. Veel tijd en geld gaat zo verloren. UGent-dierenarts en geneticus Bart Broeckx zoekt hiervoor een oplossing in het DNA van mogelijke hondenouders. Zo kan hij nog vóór hondjes geboren w...

Nov 02, 202313 minSeason 7Ep. 4

Is buikpijn bij je regels normaal?

Een vrouwendingetje: een klein beetje krampen bij je regels, dat lijkt mij normaal. Maar niet meer kunnen rechtstaan van de buikpijn, dat is écht niét normaal. Wie zoveel pijn heeft, heeft misschien wel endometriose. Waarschijnlijk 1 op de 10 vrouwen heeft endometriose, maar toch is het een aandoening die weinig bekend is en vaak ook veel te laat (of helemaal niet) ontdekt wordt. Koen Fillet praat erover met dr. Dorien Lanssens, vroedkundige aan de UHasselt. Oók interessant voor alle ondersteune...

Oct 26, 202319 minSeason 6Ep. 51

Zijn kwantumcomputers helemaal anders dan gewone computers?

Al eens gehoord van een kwantumcomputer? Dat zou een razendsnelle computer zijn die helemaal anders werkt dan een gewone computer. Maar... wat is er dan zo anders aan? En wil dat ook zeggen dat wij binnenkort allemaal nieuwe computers moeten kopen? Het antwoord hierop is alvast "nee", want kwantumcomputers zijn computers voor professionals. Maar... die kwantumcomputers kunnen je leven binnenkort wel veranderen... Kwantumfysicus aan de UHasselt Boo Carmans legt de werking van dat ingewikkelde bee...

Oct 19, 202320 minSeason 6Ep. 50

Mag je een afbeelding maken van God?

Als je bij ons een kerk binnenstapt word je overstelpt door beelden, schilderijen en glasramen met als centrale figuur: Jezus. Maar zijn er ook afbeeldingen van God de Vader? Mag je volgens gelovigen God eigenlijk tekenen? Want euh... is Jezus voor de christenen ook niet God? Theoloog en historicus aan de KU Leuven Hans Geybels leidde ons rond in de Sint-Leonarduskerk van Zoutleeuw, een kerk vol afbeeldingen... Gastspreker: Hans Geybels Redactie: Alexander Van Vlierberghe Eindredactie: Katleen B...

Oct 15, 20238 min

Heeft het eigenlijk wel zin om te gaan stemmen?

Bij de volgende gemeenteraadsverkiezingen, in oktober 2024, ben je niet meer verplicht om te gaan stemmen. Ga jij nog? Waarom (niet)? Doet jouw ene stem er eigenlijk wel toe? En gaat de uitslag echt helemaal anders zijn als het niet meer moet? Prof. Sofie Hennau, politicologe aan de UHasselt, doet er onderzoek naar. Gastspreker: Sofie Hennau Presentatie: Koen Fillet Redactie: Alexander Van Vlierberghe Eindredactie: Katleen Bracke Montage: Wederik De Backer Deze podcast is mogelijk dankzij de med...

Oct 12, 202319 minSeason 6Ep. 49

Waarom liggen er alleen zonnepanelen op daken en niet in hoeden of petten?

Hm, een petje of een jas dat werkt als zonnepaneel? Is dat nu niet heel futuristisch? Nee hoor, niet in het labo van chemicus Wouter Maes van de UHasselt. Hij werkt dan ook aan iets andere zonnecellen dan degene die in je zonnepaneel steken. Zijn zonnecellen zijn heel dun, vouwbaar, transparant (of net in een fel kleurtje), gemaakt van organische verbindingen. Duurzamer dus! Die kan je dan in je ramen steken of in je handtas. In zijn labo knutselt hij met allerlei moleculen om zo tot dé ideale z...

Oct 05, 202318 minSeason 6Ep. 48

Word je écht rustig van groen en wild van rood?

Rood staat voor liefde en passie. Oranje voor creativiteit en betaalbaarheid. Blauw straalt dan weer vertrouwen uit. Elke kleur roept bij ieder van ons min of meer dezelfde gevoelens op. Denken we... Maar is dat écht zo? Wordt ons lichaam, fysiek dus, echt actief en opgewonden wanneer we rood zien? Caroline Mathieu is lichtontwerper en onderzoeker aan de VUB en het RITCS en zij zoekt het uit. Gastspreker: Caroline Mathieu Redactie: Helene Vanlathem Eindredactie: Katleen Bracke Montage: Maris De ...

Oct 01, 202310 minSeason 7Ep. 2

Wordt mijn hartspier nooit moe?

Ons hart is niet zomaar een spier: het is de enige spier in ons hele lichaam die nooit kan rusten! Gemiddeld klopt het hart tweeënhalf miljard keer in een mensenleven. Maar bij sommigen onder ons kunnen er toch vroegtijdig al serieus wat problemen optreden. Daarom is het volgens professor Paul Dendale, hartspecialist aan de UHasselt, van groot belang dat we ons hart een handje helpen en dat al van kleins af aan! Want bouwen aan de gezondheid van die uitermate belangrijke hartspier begint eigenli...

Sep 28, 202321 minSeason 6Ep. 47

Is de menopauze écht zo erg?

Vapeurs, vuurrood worden, zweten, niet kunnen slapen, prikkelbaar zijn, of net heel emotioneel... Het zijn allemaal ongemakken die samengaan met de menopauze. En voor vrouwen die er veel last van hebben, kunnen die overgangsjaren echt rotjaren zijn. Dus... hoe geraak je daar het beste door? Gynaecoloog Wilfried Gyselaers van de UHasselt vertelt het in deze podcast aan Koen Fillet. En alvast één deel van het antwoord is: met véél liefde en begrip van de omgeving! Gastspreker: Wilfried Gyselaers P...

Sep 21, 202325 minSeason 6Ep. 46

Zal ons graan de klimaatverandering overleven?

Graan dat een paar maanden droogte overleeft, groenten die niet verrotten na een overstroming... Als we genoeg eten willen hebben, kunnen onze granen maar beter aangepast worden aan het extreme weer dat de klimaatverandering met zich meebrengt. En we hebben geen tijd te verliezen. Daarom is plantenbioloog Ive De Smet aan de UGent op zoek naar de eiwitten die van planten superplanten maken. En hij heeft er stilaan ook al wat gevonden... Gastspreker: Ive De Smet Redactie: Helene Vanlathem Eindreda...

Sep 17, 20238 minSeason 7Ep. 1

Wat kunnen we doen met oude of beschermde gebouwen?

Het Vleeshuis in Gent, 't Steen in Antwerpen, de bibliotheek in Mechelen, de Boerentoren, ... Allemaal beschermde gebouwen. Maar wie beslist dat? En waarom zouden we gebouwen überhaupt het statuut geven van beschermd erfgoed? Omdat ze mooi zijn? Maar da's toch heel persoonlijk? Professor Bie Plevoets van de UHasselt zat zelf nog in de jury om de erfgoedprijzen uit te delen, dus als geen ander zal zij deze vragen voor ons kunnen beantwoorden. 🗽Gebeten door deze podcast? In "Gevonden architectuur...

Sep 14, 202321 minSeason 6Ep. 45

Kunnen er in België ook zware aardbevingen zijn?

's Morgens wakker worden met het nieuws van een zware aardbeving in Turkije, Japan of Mexico... dat gebeurt wel eens. Maar kan het ook hier gebeuren? Is het gewoon toeval dat dat in ons leven nog niet gebeurd is? En als er ooit een zware aardbeving bij ons plaatsvindt, ligt heel het land dan plat? Hervé Degée test aan de UHasselt uit hoe we appartementsblokken kunnen bouwen die een aardbeving overleven. Gastspreker: Hervé Degée Presentatie: Koen Fillet Redactie: Alexander Van Vlierberghe Eindred...

Sep 07, 202321 minSeason 6Ep. 44

Waarom spoelen er tegenwoordig zo vaak dolfijnen en walvissen aan op het strand?

Orka's, dolfijnen en walvissen raken steeds vaker de weg kwijt en komen in rivieren in het binnenland terecht. Of ze stranden, soms dood, soms levend aan de kust. Wat is er aan de hand met al die dieren? Prof Pieter Cornillie is morfoloog aan de UGent en toont ons in het Gentse morfologiemuseum wat er allemaal mis kan gaan met het oriëntatievermogen van deze dieren.

Sep 03, 202312 min

Kan je oud worden met MS?

MS, of multiple sclerose, is een akelige zenuwziekte en je wenst het (uiteraard) niemand toe. Maar... je kan er wel oud mee worden. Maar wat is MS eigenlijk? En is er iets aan te doen. Professor Veronica Popescu is neuroloog aan het Universitair MS Centrum Pelt-Hasselt en aan de UHasselt en hoopt met haar onderzoek MS beter te begrijpen zodat de ziekte ooit misschien gestopt kan worden. Gastspreker: Veronica Popescu Presentatie: Koen Fillet Redactie: Helene Vanlathem Eindredactie: Katleen Bracke...

Aug 31, 202322 minSeason 6Ep. 45

Hoe maak je dode cellen weer levend?

Don't try this at home (!), maar stél: je neemt een hoopje kikkerdril uit de rivier en je mixt die helemaal aan flarden in de smoothieblender. Dan heb je zonet de levende eicelletjes van mama-kikker brutaal dood gemaakt. Geen paniek, bij de Universiteit van Vlaanderen hebben we iemand gevonden die dat papje van dode celonderdelen opnieuw levend kan maken. Echt waar, van iets dood terug naar iets levends! Fysicus prof. dr. Lendert Gelens van de KU Leuven aan het woord! Gastspreker: Lendert Gelens...

Aug 27, 20239 minSeason 6Ep. 51

Waarom helpt vakantie niet tegen een burn-out?

Als een burn-out betekent dat je overspannen bent door je werk, dan zou je kunnen denken dat enkele maanden ziekteverlof, halftijds werken of gewoon even vakantie die burn-out wel kan oplossen. Maar helaas... 't is niet zo eenvoudig. Arbeidspsycholoog Tim Vantilborgh, prof aan de VUB, vertelt aan Koen Fillet waarom minder werken niet per se helpt tegen een burn-out. Gastspreker: Tim Vantilborgh Presentatie: Koen Fillet Redactie: Nicole Tegelaar Eindredactie: Katleen Bracke Montage: Wederik De Ba...

Aug 23, 202319 minSeason 6Ep. 42

Kunnen kinderen binnenkort écht veilig weer naar school, dankzij zelfrijdende auto's?

Zodra de vakantie gedaan is, houden heel wat ouders elke dag hun hart vast. Want... komen mijn kinderen wel veilig aan op school? Zal dat pas écht gegarandeerd veilig kunnen als er enkel nog zelfrijdende auto's zijn? En kan je dan als "chauffeur" ondertussen een film kijken? Hoe lang duurt het nog voor die auto er is? Wel euh... volgens verkeersexpert Tom Brijs (UHasselt) is het niet waarschijnlijk dat die auto er óóit komt…

Aug 19, 202314 min

Waarom mist een waterschildpad echt (letterlijk!) nooit zijn prooi?

Er is één dier dat zijn prooi nooit mist. Niet "bijna nooit", maar echt letterlijk nooit! Zodra de langnekslangenhalsschildpad beslist dat hij die ene voorbijzwemmende vis, kikker of kreeft wil oppeuzelen, komt die vis, kikker of kreeft zijn mond ingezwemmen. En dat is niet omdat deze schildpad sneller, sterker of alerter is dan alle andere dieren, het is gewoon een kwestie van fysica en biomechanica. Biomechanicus Peter Aerts, van de Universiteit van Antwerpen, legt uit hoe dat komt. Deze podca...

Aug 17, 202320 minSeason 6Ep. 41

Hoe houden mensen de controle over AI-computerprogramma's?

Slimme computers: gaan ze ons overmeesteren? Dat lijkt wel mee te vallen.. Voorlopig beslissen ze enkel of jij een lening kan krijgen bij de bank, of die job… Tja, ook best al van grote invloed dus. Maar een voordeel: de computer is compleet objectief, trekt niemand voor, kijkt gewoon naar de feiten en of jij geschikt bent voor die lening of job. Supereerlijk dus. Of niet, professor datawetenschapsethiek David Martens, van de Universiteit Antwerpen? Wil je meer bijleren over AI, dan kan je terec...

Aug 12, 202313 min

Hoe kan AI de war on drugs winnen?

Hoe winnen we de war on drugs? Kunnen we ooit alle containers in de Antwerpse haven op cocaïne checken? Misschien zit de oplossing niet in menselijke capaciteit, maar in artificial intelligence! Want AI kan ons vertellen welke containers te checken… Professor en wiskundige Ann Nowé leidt aan de VUB het labo voor artificiële intelligentie en legt uit. Wil je meer bijleren over AI, dan kan je terecht bij VAIA, www.vaia.be

Aug 09, 202316 min

Waren er ook mannelijke heksen?

Hekserij. ‘t Is iets wat we onmiddellijk zouden linken aan de middeleeuwen. En aan oude vrouwtjes met een haakneus op een bezemsteel. Maar dat blijkt niet zo te zijn! Er waren ook mannelijke heksen die op de brandstapel belandden. Historicus Jonas Roelens van UGent zit bij Koen Filet aan tafel in bar Brial in Mortsel om dat voor ons te verduidelijken. Deze podcast is een concept van Universiteit van Vlaanderen. Expert: Jonas Roelens. Redactie: Helene Vanlathem. Presentatie: Koen Fillet. Deze pod...

Aug 03, 202322 minSeason 6Ep. 39

Waarom kan de zomer niet zonder wespen, plakkerig zweet en zakkenrollers?

Warme zomerdagen… meer wil ik de Heer niet vragen… Of misschien toch wel: geen wespen, minder plakkerig zweet en geen criminelen die alles verpesten. Maar de wetenschap heeft voor alles een oplossing! Bio-ingenieur Chris Callewaert (UGent) onderzoekt hoe je klotsende oksels en stinkende zweetvoeten tegen kan gaan, criminoloog Christophe Vandeviver (UGent) vertelt alles over waar en wanneer criminelen inbreken en allergoloog Christine Breynaert (KU Leuven) legt uit hoe (injecteren met) bijengif l...

Jul 29, 202344 min

Waarom wil mijn kind niet gaan slapen?

Deze podcast is een concept van Universiteit van Vlaanderen. Expert: Karlien Dhondt. Redactie: Helene Vanlathem. Eindredactie: Katleen Bracke. Presentatie: Koen Fillet. Deze podcast is mogelijk dankzij de medewerking van KU Leuven, Antwerpen, UGent, UHasselt, VUB en de Jonge Academie en komt tot stand met de steun van Knack, VRT en de Vlaamse overheid.

Jul 27, 202318 minSeason 6Ep. 38

Kunnen we op dezelfde manier blijven leven zonder gas of olie?

Kunnen we, als de olie en het gas op zijn, even comfortabel blijven leven als nu? Of gaan we weer moeten leven zoals 200 jaar geleden? Komt de redding van wetenschappers en technologie? Marlies Van Bael is hoogleraar chemie en waterstof-expert aan de UHasselt, Griet Verbeeck is hoogleraar architectuur aan de Uhasselt en Johan Driesen is hoogleraar ingenieurswetenschappen aan de KU Leuven en ze vertellen vanuit hun expertise waar we nu staan en wat de mogelijkheden zijn.

Jul 23, 202343 min

Vinden dieren seks ook plezant?

Soms zien biologen in de natuur vreemd paringsgedrag: mannetjeswormen doorboren vrouwtjeswormen met stekels, mannetjeseenden verkrachten vrouwtjes met knokige schroefdraadpenissen. En bij de spinnen zijn ‘t de vrouwtjes die niet altijd zo lief zijn: zij eten de mannetjes op na de paring. Om dat gedrag te kunnen verklaren is het belangrijk dat de genitaliën van alle dieren goed beschreven en bestudeerd zijn. En da’s nu net de core business van dr. Dominick Verschelde, bioloog aan de UGent! Deze p...

Jul 20, 202323 minSeason 6Ep. 37

Hoe worden kankerbehandelingen steeds beter?

Vier op de tien Belgen krijgt ooit kanker. Maar in Vlaanderen gebeurt ook ontzettend veel kankeronderzoek. Drie wetenschappers vertellen hoe ze elk vanuit hun eigen vakgebied mensen met kanker proberen te helpen. Prof. Maarten De Vos (KU Leuven) is ingenieur en zet AI in, dr. Giorgio Hallaert is neurochirurg aan het UZGent en behandelt mensen met hersentumoren en dr. Jolien Robijns (UHasselt) zorgt ervoor dat je na chemo zo snel mogelijk weer je mooie haren van daarvoor terugkrijgt.

Jul 15, 202336 min

Kunnen computers betere diagnoses stellen dan dokters?

Vier op de tien Belgen krijgt ooit kanker. Maar in Vlaanderen gebeurt ook ontzettend veel kankeronderzoek. Prof. Maarten De Vos (KU Leuven) is ingenieur en zet AI in in de geneeskunde om zo onder andere mensen met kanker te helpen. Deze videopodcast is gemaakt met de hulp van Vaia, de Vlaamse AI Academie. Meer leren over artificiële intelligentie? Neem een kijkje op ⁠www.vaia.be⁠ !

Jul 15, 202311 min
For the best experience, listen in Metacast app for iOS or Android