De Ongelooflijke Podcast - podcast cover

De Ongelooflijke Podcast

NPO Luister / EO•www.nporadio1.nl
Podcast over de relevantie van het geloof in een steeds ongeloviger Nederland. Journalist David Boogerd en theoloog Stefan Paas voeren verdiepende gesprekken met spraakmakende gasten. 📱 Volg @DeOngelooflijke ook op Instagram (http://www.instagram.com/deongelooflijke/)
Last refreshed:
Download Metacast podcast app
Podcasts are better in Metacast mobile app
Don't just listen to podcasts. Learn from them with transcripts, summaries, and chapters for every episode. Skim, search, and bookmark insights. Learn more

Episodes

#305 - Maarten van Rossem over grootmachten, grote verhalen en de zin van het leven

Maarten van Rossem keert terug naar de podcast en deelt zijn visie op de 21e eeuw, die volgens hem begon met China's economische revolutie in 1979. Hij analyseert de grenzen van wereldmachten en bekritiseert de drang naar 'grote verhalen', die volgens hem vaak leiden tot conflict en gevaarlijke politiek. Van Rossem pleit voor pragmatisme, decentralisatie en de unieke kracht van een 'rommelig' Europa. Tot slot reflecteert hij op zijn persoonlijke agnosticisme en de zelfgekozen betekenis van het leven.

Jun 06, 2026•1 hr 28 min•Ep. 305

#304 - Raken we onze ziel kwijt? Van AI tot AZC-protesten: dit is waarom we snakken naar bezieling (met Arnold Huijgen en Stefan Paas)

In deze aflevering onderzoeken Arnold Huijgen en Stefan Paas de groeiende leegte en het verlangen naar bezieling in Nederland. Ze nemen de luisteraar mee op een fascinerende reis door de geschiedenis van de ziel, van Plato en Descartes tot Freud en AI, en hoe deze ontwikkelingen hebben geleid tot een gereduceerd mensbeeld. Vanuit een christelijk perspectief bespreken ze de ziel als godsrelatie en de noodzaak van verbinding en een 'vol leven' als antwoord op maatschappelijke polarisatie en technocratie.

May 30, 2026•57 min•Ep. 304

#303 - Pieter Omtzigt doet zijn verhaal: over een dystopische tijd, zijn vertrek uit Den Haag en een land zonder ziel

Meer dan een jaar geleden verliet hij de politiek - nu doet hij voor het eerst zijn verhaal, hier in De Ongelooflijke: Pieter Omtzigt. Hij was ruim 20 jaar Kamerlid en heeft daarin veel gezien en meegemaakt. Van de befaamde 'Omtzigt, functie elders' tot het blootleggen van het toeslagenschandaal. Van een kabinet dat hem wilde 'sensibiliseren' tot zijn eigen deelname aan het kabinet-Schoof - met de PVV. En van de haast messiaanse verwachtingen rond zijn eigen partij NSC tot de burn-out waardoor h...

May 23, 2026•2 hr 21 min•Ep. 303

#302 - 'Dit is mijn coming-out als gelovige', schrijver Josha Zwaan over geloof, mantelzorg en de ziel

Ze schreef een opmerkelijk essay in Trouw - een essay dat ze zelf omschrijft als haar coming-out als gelovige. Want ja: na jarenlang zoeken durft schrijver Josha Zwaan dat inmiddels hardop te zeggen. Zwaan schreef de bestseller Parnassia en heeft een achtergrond als gedragswetenschapper. Gaandeweg haar leven ontdekte ze dat er iets nodig is wat groter is dan zijzelf om overeind te blijven. Iets dat verder gaat dan ratio, zelfhulp of controle. We praten ook over haar nieuwe roman Wilgenkind , die...

May 16, 2026•1 hr 11 min•Ep. 302

#301 - Waarom de (seculiere) elite is losgezongen van het volk (met Paul Frissen en Stefan Paas)

Van wie is de staat – de overheid – eigenlijk? Van het volk? Maar wélk volk dan? De boze burger die zich niet gehoord voelt, of de progressieve, activistische voorhoede die de wereld wil redden? Of is de staat in handen van een technocratische elite, die denkt met beleid, modellen en statistiek ieder probleem weg te organiseren? Onze gast, Paul Frissen, denkt al decennialang na over deze vragen. Paul is bestuurskundige, filosoof en De Groene Amsterdammer noemde hem onlangs een van de belangrijks...

May 09, 2026•1 hr 35 min•Ep. 301

#300 - Waarom Nederland geen nazi-Duitsland werd - en Hongarije Orbán wegstemde (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)

Deze aflevering onderzoekt hoe democratieën standhouden onder druk, met historische lessen uit Nederland in de jaren '30 en een actuele analyse van Hongarije. Historicus Beatrice de Graaf en theoloog Stefan Paas bespreken de rol van leiderschap zoals Colijn en de kerken bij het indammen van extremisme. Ze behandelen ook de opkomst en ondergang van Viktor Orbán in Hongarije, en de lessen die daaruit getrokken kunnen worden voor de weerbaarheid van de democratie in het algemeen.

May 02, 2026•1 hr 22 min•Ep. 300

#299 - 'Dit is het tijdperk van de genadeloze mens', Alain Verheij over vergeving, cancelcultuur en Kanye

Theoloog Alain Verheij duikt in de complexe wereld van vergeving, puttend uit de Bijbel en sprekende voorbeelden zoals Simon Wiesenthal. Hij onderzoekt maatschappelijke worstelingen met cancelcultuur en de excuses van publieke figuren, waaronder Kanye West. De discussie belicht het belang van oprecht berouw, de noodzaak van veiligheid voor slachtoffers en de paradox van genade in een genadeloos tijdperk.

Apr 25, 2026•1 hr 27 min•Ep. 299

#298 - Hoe gevaarlijk (of geweldig) is AI nou eigenlijk? (met Marietje Schaake en Stefan Paas)

We moeten het echt over AI hebben. Zeker deze week. Want het was de week waarin Trump in de problemen kwam door een AI-gegenereerd plaatje. De week waarin in Nederland auto's mogen rondrijden die niet bestuurd worden door een mens, maar door kunstmatige intelligentie. En ook op het slagveld was er een primeur: Oekraïne maakte bekend dat het een vijandelijke stelling van de Russen had ingenomen, puur met robots - daar kwam geen enkele grondsoldaat aan te pas. Allemaal ondenkbaar zonder AI. De imp...

Apr 18, 2026•1 hr 4 min•Ep. 298

#297 - ‘Onze cultuur heeft een burn-out’ - Emma Doude van Troostwijk verovert Frankrijk met boek over geloof

Ze is als schrijver een sensatie in Frankrijk, waar ze allerlei literaire prijzen won. En dat als Nederlandse, want daar komt ze vandaan. Ook hier kreeg haar boek Mensen van de dag vijf sterren in NRC, dat sprak van een 'droomdebuut'. Bijzonder dat haar boek zo aanslaat in het door en door seculiere Frankrijk, want haar deels autobiografische roman gaat over een protestantse domineesfamilie. Waarom raakt dat zo'n snaar in onze seculiere tijd? Misschien omdat het niet alleen gaat over een familie...

Apr 11, 2026•1 hr 9 min•Ep. 297

#296 - Van gevangenis tot Matthäus-Passion: Govert Jan Bach leert luisteren naar lijden

Hemelse schoonheid en de rauwe werkelijkheid van het leven - in deze aflevering proberen we die twee samen te brengen. Want hoe ga je om met lijden, schuld en wanhoop? En hoe kan de Matthäus Passion daarbij helpen? Welke inzichten biedt dit eeuwenoude meesterwerk ons vandaag nog? Daarover kan hij als geen ander vertellen. Hij is opgeleid tot psycholoog en theoloog - en hij heet Govert Jan Bach. En nee, die achternaam is geen toeval. Hij werkte in gevangenissen, de psychiatrie en in de suïcidepre...

Apr 04, 2026•1 hr 19 min•Ep. 296

#295 - 'Dit is een existentiële strijd!', Joris Luyendijk stopt als journalist en pleit voor mobilisering

De tijd van alleen maar wakker schudden is voorbij. Het is tijd om te mobiliseren, om actief te worden. Dat zegt journalist Joris Luyendijk. Alhoewel, journalist… op dat vlak neemt hij een ingrijpend besluit. Hij voegt de daad bij het woord. Een jaar geleden was Joris ook te gast in De Ongelooflijke , en de impact was enorm: het werd zelfs de meest gedeelde Nederlandse podcastaflevering van dat jaar op Apple Podcasts. Joris luidde de noodklok: schrijf Amerika af als bondgenoot, want Nederland en...

Mar 28, 2026•1 hr 40 min•Ep. 295

#294 - De teleurstelling van de (seculiere) millennial. Doortje Smithuijsen over nihilisme, open relaties en de kerk

Als je om je heen kijkt lijkt er soms een sluier van nihilisme en teleurstelling over de samenleving te liggen. Misschien wel in het bijzonder bij de millennials - de dertigers van nu. Een generatie die is opgegroeid met de belofte dat alles mogelijk is. Dat je moet doen wat je gelukkig maakt. Dat je vooral jezelf moet zijn. Maar wat als dat niet lukt? Wat als er sprake is van een verwachtingscrisis ? Een term die schrijver en filosoof Doortje Smithuijsen gemunt heeft. In haar essay, dat ze schr...

Mar 21, 2026•1 hr 16 min•Ep. 294

#293 - Wat er écht toe doet in deze historische tijd (met David Van Reybrouck & Beatrice de Graaf)

‘We leven in absoluut historische tijden, zo woelig en intens dat we hoofdzaak en bijzaak soms niet meer van elkaar kunnen onderscheiden.’ Dat schrijft historicus én Denker der Nederlanden David Van Reybrouck in zijn essay voor De Maand van de Filosofie. Dit keer in gesprek met huis-historicus van De Ongelooflijke Beatrice de Graaf, die vorige week nog een bijzondere vondst deed in een Berlijns archief. Toepasselijk: twee historici aan tafel, in een tijd waarin volop geschiedenis wordt geschreve...

Mar 14, 2026•1 hr 27 min•Ep. 293

#292 - De (duistere) denkbeelden achter Big Tech (met Haroon Sheikh en Stefan Paas)

De invloed van Big Tech - de grote technologiebedrijven - wordt steeds groter. Maar wie zijn de denkers achter die macht, en wat zijn hun - soms gevaarlijke - denkbeelden? Wat willen ze met de wereld… en met ons? Filosoof Haroon Sheikh kan dit als geen ander duiden. Hij studeerde in Leiden en Oxford, is bijzonder hoogleraar aan de VU in Amsterdam en senior wetenschapper bij de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid. Sheikh denkt veel na over de invloed van technologie - en dat gaat diep...

Mar 07, 2026•1 hr 28 min•Ep. 292

#291 - 'Vrijheid is niet vrijblijvend', filosoof Jurriën Hamer overleefde drie hartstilstanden en pleit voor een strenger liberalisme

Zijn boek had een jaar geleden moeten verschijnen, maar toen kreeg hij een hartstilstand. En vier maanden geleden volgden er nóg twee. Maar hij overleefde het, gelukkig, en is bij ons te gast: filosoof Jurriën Hamer. Het boek heet: Wat vrijheid van je vraagt – Filosofie voor een bloedserieuze tijd . Jurriën kijkt als filosoof naar onze samenleving en ziet een cultuur van vrijblijvendheid die alomtegenwoordig is, van rechts tot links. Rechten kennen we inmiddels wel, zegt hij. Maar plichten? Die ...

Mar 04, 2026•1 hr 46 min•Ep. 291

#290 - Aanval op Iran: begin van een nieuw tijdperk? (met Bart Wallet en Shermin Amiri)

Het was zo'n dag die het Midden-Oosten en de wereld voorgoed kan veranderen. Israël en de VS vielen Iran aan en doodden onder meer opperbevelhebber Ayatollah Khamenei, zo meldt Trump. Volgens hem is 'het uur van de vrijheid aanstaande' voor het Iraanse volk. Maar wat gaat er nu écht veranderen? In Iran, de regio en de wereld? En waarom is dit niet alleen historisch maar ook geladen met diepere, symbolische betekenis? David Boogerd bespreekt het met twee Midden-Oosten experts: Bart Wallet, hoogle...

Mar 01, 2026•58 min•Ep. 290

#289 - Het wereldbeeld achter de Epstein-files (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)

De onthullingen in de Epstein-files roepen de vraag op: hadden complotdenkers dan toch gelijk? Wordt deze wereld geregeerd door een perverse en verdorven elite? Of misschien beter gezegd: een hypocriete elite? Mensen die hoge idealen prediken, maar ondertussen dubieuze dingen doen op een privé-eiland, elkaar bevoordelen… of, hier in Nederland op kleinere schaal, politici die liegen over hun cv. De maskers vallen af – zo klinkt het – wie kan je nog vertrouwen? Hoe word je niet cynisch? En kan hyp...

Feb 21, 2026•1 hr 10 min•Ep. 289

#288 - Kunnen we nog offers brengen? Arnon Grunberg over geloof, de sprong en het pierenbadje

We voerden dit gesprek op een wel heel bijzondere plek: in Museum Gouda, te midden van een tentoonstelling die is ingericht door misschien wel de grootste schrijver van Nederland: Arnon Grunberg. Een tentoonstelling waarin ‘geloof’ centraal staat - hoe Ongelooflijke wil je het hebben? En Arnon zou Arnon niet zijn als hij dit thema niet verbindt aan grote, urgente onderwerpen. Want, zo stelt hij: ‘Geloven is nadenken over het offer.’ Dat is actueel, want we leven in een tijd waarin offers worden ...

Feb 14, 2026•1 hr 23 min•Ep. 288

#287 - De mythe van de zelfredzaamheid: waarom jongeren vastlopen in deze individualistische tijd (met Pauline Calmez en Stefan Paas)

Wat is er aan de hand met onze jongeren? Ze zijn vaker angstig, overprikkeld, depressief en opvallend vaak eenzaam. Maar wat zit daarachter? En wat zegt dat over onze samenleving? Een van de mooie dingen van het maken van De Ongelooflijke Podcast is dat we veel interessante en betrokken luisteraars hebben. Luisteraars die meedenken - en ons soms ook kritisch mailen. Zoals onze gast van vandaag: Pauline Calmez. Pauline denkt niet alleen na over jongeren en mentale gezondheid, ze staat ook met haa...

Feb 07, 2026•1 hr 18 min•Ep. 287

#286 - Kan Europa zonder de VS? Politiek, economie en de les van Martin Luther King (Paul Schenderling en Stefan Paas)

In Den Haag werd vrijdag een nieuw coalitieakkoord gepresenteerd. Belangrijk natuurlijk, in een tijd waarin alles lijkt te verschuiven in de wereld. Nederland, en vooral ook Europa, moet zichzelf opnieuw uitvinden – en loskomen van Amerika. Zo klinkt het althans. Maar kan dat? En zo ja: hoe dan? Econoom Paul Schenderling is een van de scherpste duiders die wij kennen. Niet voor niets is hij al voor de vijfde keer te gast in De Ongelooflijke Podcast. We kennen Paul als inspirerend en hoopvol, maa...

Jan 31, 2026•1 hr 34 min•Ep. 286

#285 - 'We staan voor een kantelpunt', Ad Verbrugge over de crisis van het Westen en De Nieuwe Wereld

We leven in een broeierige tijd. Er is veel onbehagen en onvrede in de samenleving: tegen de politiek, de media en het establishment. Waar komt die onvrede ten diepste vandaan? En is er een antwoord op te vinden? Dat zijn vragen waar hij al decennia over nadenkt: filosoof Ad Verbrugge. Volgens hem staan we aan de vooravond van een groot kantelpunt, vergelijkbaar met de val van de Berlijnse Muur of de Reformatie. Verbrugge doceert filosofie aan de Vrije Universiteit Amsterdam en is oprichter van ...

Jan 24, 2026•1 hr 45 min•Ep. 285

#284 - Waarom de brute machtspolitiek terug is, en waarom dat misgaat (Beatrice de Graaf en Stefan Paas over Groenland, Europa, Trump en Poetin)

Wat is er nou écht aan de hand in de wereld? Iran, Venezuela, Groenland, Oekraïne, Trump, Poetin... waarom voelt de internationale politiek zo chaotisch? En belangrijker: hoe komen we hier weer uit? In deze aflevering bespreken we waarom brute machtspolitiek terug is op het wereldtoneel, maar ook waarom dat uiteindelijk niet werkt. En wat betekent dit voor Europa? Worden we een speelbal of een wereldmacht? Een verhaal zoals je dat nog nergens gehoord hebt, met hét Ongelooflijke Duo: historicus B...

Jan 17, 2026•1 hr 12 min•Ep. 284

#283 - 'We zijn naïef geweest over prostitutie', feminist en journalist Renate van der Zee over 25 jaar legale prostitutie, de seksuele revolutie en een 'feministische' Jezus.

Het is 25 jaar geleden dat prostitutie in Nederland volledig legaal werd. Het zogenoemde ‘oudste beroep ter wereld’ kun je maar beter goed reguleren, zo was de gedachte. Heel vooruitstrevend; dat vond zij destijds ook. Maar inmiddels is ze er – na jarenlang onderzoek – nogal anders over gaan denken. Te gast is journalist Renate van der Zee. Ze noemt zichzelf 'een radicaal feminist' en doet al jaren onderzoek naar prostitutie en mensenhandel. Ze schrijft onder meer voor de Volkskrant en de Britse...

Jan 10, 2026•1 hr 36 min•Ep. 283

#282 - Zijn wij ons brein en is religie een hersenspinsel? Vrije wil, gezondheid en bijna-doodervaringen (met hersenwetenschapper André Aleman en Stefan Paas)

Zijn wij ons brein? Zijn wij als mensen niet meer dan een optelsom van chemische processen in onze hersenen, die ons doen en laten bepalen? Of zijn wij méér dan dat? Hebben we een vrije wil? En misschien zelfs een ziel - of iets dat daarop lijkt? Het zijn grote, existentiële vragen die opduiken zodra je gaat nadenken over neurowetenschap en religie. En precies daar houdt André Aleman zich mee bezig. Hij is hoogleraar neurocognitie en mentale gezondheid aan de Universiteit Maastricht, lid van de ...

Jan 03, 2026•1 hr 23 min•Ep. 282

#281 - 'Moord is voor amateurs', de bekende patholoog Frank van de Goot over de snijtafel, de Bijbel en het mysterie rondom de dood

Hij is misschien wel een van de meest bijzondere gasten die we ooit hebben gehad – in ieder geval qua beroep: forensisch patholoog Frank van de Goot. Daar zijn er maar een handvol van in Nederland. Frank onderzoekt lichamen om vast te stellen wat de doodsoorzaak is – en of er mogelijk opzet in het spel is geweest. Hij is de bekendste patholoog van Nederland en verschijnt vaker in de media. In zijn boek Post Mortem beschrijft hij indringende en fascinerende casussen waarbij hij betrokken was, en ...

Dec 27, 2025•1 hr 6 min•Ep. 281

#280 - Hoe betrouwbaar zijn de bronnen over Jezus? Als een detective door de evangeliën met Geurt Henk van Kooten

Misschien wel een van onze favoriete afleveringen van het jaar. Hoe betrouwbaar zijn de historische bronnen over Jezus - en dan met name de evangeliën? Geurt Henk van Kooten doet daar baanbrekend onderzoek naar. De vorige keer dat we hem spraken , hadden we zelfs een heuze scoop (en dat gebeurt niet vaak rondom Jezus). Van Kooten is hoogleraar in Cambridge, op wat ook wel de 'Real Madrid van de leerstoelen' wordt genoemd, een prestigieuze positie. Met een belangrijk onderzoeksveld, zeker zo vlak...

Dec 20, 2025•1 hr 48 min•Ep. 280

#279 - Moeten we meer opkomen voor onze (christelijke) cultuur? (live met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)

Wordt onze cultuur - en ook onze christelijke cultuur -bedreigd? Of je nu naar links kijkt of naar rechts: overal klinkt het gevoel dat we iets kwijtraken. Dat we grip verliezen op onze cultuur, tradities, identiteit en moraliteit. En daarom, zo hoor je steeds vaker, moeten we méér opkomen voor onze christelijke cultuur. Weerbaarder zijn, en feller van ons af bijten. Maar wat is eigenlijk een goede vorm van weerbaarheid? Welke houding is wijs, moedig en… christelijk? Daarover gaat David Boogerd ...

Dec 13, 2025•1 hr 26 min•Ep. 279

#278 - Nederland Therapieland: is therapie de nieuwe 'opium van het volk'? (met Katie Vlaardingerbroek en Stefan Paas)

Er is iets geks aan de hand in Nederland. We behoren tot de welvarendste en gelukkigste landen ter wereld, en toch worden we steeds angstiger en somberder. 'Nederland is een therapiecultuur geworden', stelt religiewetenschapper Katie Vlaardingerbroek in haar nieuwe boek Nederland Therapieland . Het probleem? Al die therapie maakt ons niet per se beter, maar soms juist zieker. Katie spreekt niet alleen als onderzoeker, maar ook uit ervaring: ze zat zelf lang in de GGZ vanwege psychische klachten....

Dec 06, 2025•1 hr 40 min•Ep. 278

#277 - Waarom activist Jerry Afriyie stopt met 'Kick Out Zwarte Piet': 'Nederland is veranderd'

Veel mensen kijken uit naar 5 december vanwege Sinterklaas. Maar activist en dichter Jerry Afriyie – onder meer bekend van Kick Out Zwarte Piet – kijkt al vijftien jaar reikhalzend naar deze datum uit. Aanstaande vrijdag, 5 december, legt hij na een lange en turbulente strijd zijn werk neer. Zijn stichting Nederland Wordt Beter, waar Kick Out Zwarte Piet onder valt, stopt ermee. Afriyie zegt namelijk dat hij als activist al zijn doelen heeft bereikt. En dat hoor je niet vaak. Hoe reflecteert hij...

Nov 29, 2025•1 hr 38 min•Ep. 277

Luister nu: De Ongelooflijke Geschiedenis #3 over seks!

Ons denken over seks is niet uit de lucht komen vallen. Of het nou gaat over het huwelijk, de positie van de vrouw en homoseksualiteit: de geschiedenis is complex en beladen. Maar altijd fascinerend. Wat heeft onze seksuele moraal gevormd? En wat als de seksuele revolutie niet pas begon in de jaren ‘60, maar in de eerste eeuw na Christus? Luister nu De Ongelooflijke Geschienis - met Beatrice de Graaf en Stefan Paas - in je favoriete podcast-app: Spotify Apple Podcasts NPO Luister Podimo En verge...

Nov 26, 2025•2 min
For the best experience, listen in Metacast app for iOS or Android