17. yüzyıldan, ilk kadın ölüdoğa ressamı Anversli Clara Peeters üzerine konuşuyoruz.🌿Hiper-gerçekçi stiliyle gündelik nesneleri sanat eserlerine dönüştüren ressamın çiçek buketleri de eklediği 'ziyafet' temalı ölüdoğaları büyük ilgi görmüştü.
Dünyanın ilk tohum bankasının kurucusu, bitki genetikçisi Nikolai Vavilov'u (1887-1943) konuşuyoruz🌿Vavilov, ömrünü gıda kıtlığına son vermeye adamış ama sonunda Stalin'in gazabına uğrayıp hapiste, açlıktan ölerek hayatını kaybetmişti🌿
Rebecca Solnit'in Orwell'in Gülleri kitabının sayfalarında geziniyoruz🌿Biyografiden öte, yazarın bahçecilik sevgisi, edebi ilhamları ve anti-faşist ideolojisi arasındaki bağlantıları araştıran; biraz da güller hakkında bir kitap🌿
Britanyalı doğa bilimci, gezgin Alfred Russel Wallace'ı (1823-1913) konuşuyoruz🌿Doğal seçilim teorisini Darwin'den bağımsız olarak keşfeden bilim insanı, biyocoğrafyanın da babası sayılıyor🌿
Hugo van der Goes imzalı Portinari altar Panosu'nun (1475-1478) çiçek sembolizmini konuşuyoruz🌿Işığın ustası Flaman ressam, anıtsal üslubu, olağanüstü gerçekçiliği, renk paleti ve portreciliğiyle İtalyan Rönesansı'nı da etkiledi🌿
İngiliz bitki avcısı ve ressam Charlotte Wheeler-Cuffe'ı (1867-1967) konuşuyoruz🌿Kendisi, Burma'da (Myanmar) en ücra bölgelere gitmiş ve 'cennetin dört rüzgarına meydan okuyan kızıl bir ormangülü' dediği Rhododendron cuffeanum'u keşfetmişti🌿
Amazonların bilge ağacı, mavi jakandayı (Jacaranda mimosifolia) konuşuyoruz🌿Bütün çiçeklerini açtığında, o neon ışıklı morumsu mavi rengiyle adeta bir peri masalından fırlamış gibi görünüyor🌿
Kuzey Amerika'nın bereketli ağacı Pikan cevizini (Carya illinoinensis) konuşuyoruz 🌿Amerikan kültüründe yalnızca gıda ürünü olarak değil, bir miras öğesi olarak varlığını sürdürmüş ve 'köklerini iyice derinlere salmış' bir ağaç🌿
Amsterdam Hortus Botanicus'daki egzotik bitkileri belgeleyen Moninckx Atlası'nı (1686-1709) konuşuyoruz🌿Nesiller boyunca bitki ressamlarına ilham veren illüstrasyonların çoğu baba-kız ressamlar Jan ve Maria Monnickx'e ait🌿
Kauçuk endüstrisini kurma çabaları ve Malay yarımadası florası kitabıyla bilinen İngiliz doğa bilimci Henry N. Ridley (1855-1956) üzerine konuşuyoruz🌿Kendisi, kauçuk tutkusu nedeniyle 'Çılgın Ridley' diye de anılıyor🌿
Yolda giderken bozkırın ortasında ya da tepelerde, kayalıklarda tek başına duran ağaçlar görürsünüz ya bazen, işte onlar genelde alıç ağaçlarıdır 🌿 Alıç ağacını (Crataegus) anlatıyoruz.
Hanımeli (Lonicera) sarmaşığını anlatıyoruz🌿Onu, hep bahçe bitkisi olarak biliyoruz belki ama insanlar onu uzak diyarlardan getirip 'evcilleştirmeden' çok önce ormanlık alanlarda yaşıyordu🌿
Orman açıklıkları, yol kenarları ve çorak arazilerde karşımıza çıkan üç yaygın bitkiyi keşfe çıkıyoruz: Sarı çiçekli şahinotu (Hieracium), şahinbiti (Leontodon) ve mor çiçekli yara otu (Stachy officinalis). Botanitopya'nın yeni bölümlerini kaçırmamak için abone olun!
Hindistan florasını tanıtan Michael P. Edgeworth'u (1812-1881) konuşuyoruz🌿İngilizlerin sömürge yönetiminde, Doğu Hindistan Şirketi'nde çalışırken bitki toplamakla da ilgilenen İrlandalı botanikçi, fotoğrafçılığın da öncülerinden🌿
And Dağları'ndan gelen 'mucize'yi, süper gıdaya dönüşmüş Kinoa'yı (Chenopodium quinoa Willd) konuşuyoruz🌿Onun değeri ayrıca kültürel, besinsel ve ekolojik özellikleri nedeniyle bir 'gelecek umudu' taşımasından da geliyor🌿
Gül familyasından olan Böğürtlen'i (Rubus L.) konuşuyoruz🌿Bu dikenli çalı, enfes meyveleriyle, antik kitaplarda da bahsedilen bin bir türlü şifasıyla binyıllardır hayatımızı güzelleştiren bitkilerden biri🌿
İki ilginç görünümlü bitkiden ve onları Afrika'dan bulup Batı'ya taşıyan bitki avcılarından bahsediyoruz🌿Biri çok kötü koktuğu için leş kaktüsü dediğimiz Stapelia, diğeri de minik renkli çakıltaşları gibi görünen Lithops🌿
Çok sevdiğimiz pencere önü çiçeği 'Begonya'yı konuşuyoruz 🌿 Begonyanın kırmızı, pembe, beyaz ve daha birçok tonda çiçekleri; pürüzsüz, tüylü, benekli, çok renkli, halkalı, yuvarlak ve yıldız biçimli yaprakları olan bin 500'den fazla türü var🌿
İskandinav mitolojisinin hayat ağaçlarından Dişbudak (Fraxinus excelsior) ağacını konuşuyoruz🌿Zamanında bol olduğu için mobilyadan müzik enstrümanına her yerde yararlanılmış ama bugün Avrupa'da neredeyse tükenme tehdidi altında🌿
İngiliz bitki ressamı Matilda Smith (1854–1926)'in hikâyesini konuşuyoruz🌿Smith, en çok Curtis's Botanical Magazine 'e yaptığı katkılarla tanınıyor; Kew'da 40 yılı aşan kariyeri boyunca dergi için 2 bin 300'den fazla bitki çizimi yapmış🌿
Havucun (Daucus carota) hikâyesini konuşuyoruz 🌿Yabani havuç ve kültüre alınmış havuç, birbirinden oldukça farklı gözüküyor ama tanımlarken birbiriyle hep karıştırıldığı için ilk nerede kültüre alındığını belirlemek zor🌿
Fransız çiçek ressamı Henri Fantin-Latour'u (1836 - 1904) konuşuyoruz🌿Flaman resimleri kadar empresyonist ressamların kompozisyonları, yumuşak fırça dokunuşları, renk, doku ve ışığı kullanım tarzından da etkilenmişti🌿
Adı narin bir manolyada ve sarı bir gül melezinde yaşayan Hintli botanikçi Janaki Ammal'ı konuşuyoruz🌿Kendisi, ülkesinin biyoçeşitliliği için savaşan mücadeleci bir figür🌿Bilimsel başarıları da yaşadığı dönem için oldukça sıra dışıydı🌿
Patlıcan'ın Hindistan'a ve Çin'e uzanan hikayesini anlatıyoruz🌿Yenebilir mi ya da süs bitkisi mi olduğuna karar verilememiş; hatta zehirli olduğu düşünülmüş ama bugün küresel bir yiyecek olarak tüm dünyaya yayılmış durumda🌿
Kavak (Populus) ağaçlarını konuşuyoruz🌿Bir ormanın, nehrin kenarında dizilip yukarı doğru uzanan dimdik gövdeleri, titrek ışıklar saçan yapraklarıyla hep baş köşesine yerleşirler manzaranın🌿
Japon manzara sanatçısı Hasui Kawase'nin (1883 -1957) doğayı ve ağaçları nasıl gördüğünü konuşuyoruz. Kendisi, Japonya'nın diğer yaratıcı yetenekleri kadar iyi bilinmese de shin-hanga hareketinin önde gelen sanatçılarından biri🌿
Zaman zaman karıştırılan iki ayrı cinse ait çan çiçeklerini konuşuyoruz🌿Biri bizim topraklarımızda onlarca türü olan, Campanula (harebell), diğeri Britanya'da yaygın olan yaban sümbülü Hyacinthoides nonscripta (bluebell) 🌿
Leylak (Syringa) çalısı ve çiçeğinden dem vuruyoruz🌿O güzelim mavimsi, ebruli salkım salkım çiçekleriyle bizim topraklarımızdan götürülmeden önce Leylak, Batı Avrupa'da bilinen bir çiçek değildi🌿
Bugün artık küreselleşmiş Fransız tohum şirketinin adını taşıyan Album Vilmorin: Les Plantes potagères (1850-1895) eserini konuşacağız🌿Olağanüstü sebze çizimleriyle dolu kitap, tarım bitkilerini konu edinen nadide eserlerden birisi🌿
Doğanın göz alıcı varlıklarından biri olarak kabul edilmiyor olsa da algler, son birkaç yüz yılın botanik biliminde dönüm noktası olan keşiflerin odağında olmuş. Su yosunlarının, alglerin dünyasına gireceğiz birlikte🌿
