domínio público marítimo terrestre, afectaciones, afectaciones de los ríos, las zonas, digamos, de tierra alrededor de los ríos que non son privadas, que son públicas, distintas maneras en que, através de instituciones e organismos, el ordenamiento jurídico español, protege, como un bien público, todo aquello que está alrededor de nústros ríos o en contácto con nústras costas. Comienza Bala Extra con Pedro Sánchez
Buenos días, hoy es jueves 22 de agosto de 2024. Este es el capítulo 1.284 de Bala Extra, un podcast sobre mis cosas que en el fondo son las tuyas. Hoy vamos, efectivamente, con el domínio público que existe respecto del agua en el estado español, en España. É posible que hayáis oído hablar, por ejemplo, de las confederaciones hidrográficas.
É posible que hayáis oído hablar de las agencias públicas del agua en vuestra comunidad autónoma, aquí en Euskadi es un organismo que se llama así, agua ura. É posible que hayáis oído hablar de justamente, pues, la ley de costas o de costas como institución, que depende del estado, que guarda cierta relación, aunque no tiene nada que ver, con las autoridades portuarias en algunas zonas, por ejemplo, en Bilbao, donde entra unas rías, tal puñetero corazon de la ciudad.
Bueno, pues, el ayuntamiento tiene potestaz sobre algunas cosas, pero realmente, todo o que está en contacto con la ría está regido, gobernado, digamos, por la autoridad portuaria.
Todo esto, o que significa, es que aquí, lo que tenemos, es una protección, vamos a decir, de todos aquellos espacios que están en contacto con el agua, teniendo en cuenta que el agua, el agua como tal, de los ríos, el agua evidentemente del mar, que tiene una orilla, eso que, en el título, he puesto de unha manera tan sugerente como Ixasherxéan, o Ixasherxá, creo que lo digo má, lo estoy diciendo má, el creo, que es orilla del mar.
Un traducción literal podia ser también esquina del mar, bueno, donde el mar toca con la tierra. E, es una idea sugerente, e, de hecho, la podia haber guardado para un miércolez de curiosidades, pero quería transmitiros, lá, pues porque, en fin, pude hablar ayer mismo por lo tarde con una persona que controla estas cosas, e es una cosa que durante mucho tiempo me ha sido, vamos a decir, moi sugerente, moi esclarecedora.
Hemos oído hablar de las confederaciones hidrográficas, la confederación hidrográfica del cantábrico, la confederación hidrográfica del hebro, la confederación hidrográfica del Segura o del Tajo o del Guadalquivir. Que tipo de autoridad tiene estas confederaciones e que tienen que ver o que no tienen que ver con las agencias autonómicas del agua, como por ejemplo, insisto, aquí, en Euskadi, URA, la agencia másca del agua.
Pues mirad, las confederaciones hidrográficas tienen un apotestad, digamos, su poder, se establece sobre aquellos ríos que ocupan varias comunidades autónomas. E vamos que su poder es intercomunitario. El hebro es un gran ejemplo, la confederación hidrográfica del hebro, perdón, el duero también existe, llega des de Cantabria, onde nace, en Fontibre, el hebro, hasta Cataluña, donde el hebro va a desaguar, va morir en el mar, en Deltebre, en el delta del hebro.
Habrá pasado, mientras tanto, por la comunidad autónoma de Castilla y León, por Burgos. Habrá pasado, mientras tanto, por Euskadi, en una de susorillas e la Rioja en otra de susorillas. Habrá pasado por evidentemente, ya lo dice la canción, el hebro pasa por Zaragoza, como es? El hebro guarda silencio al pasar por el pilar, a virgen está dormida, non la quiere despertar. Zaragoza.
E como digo, pues entra en Cataluña e va a desaguar su caudal en Deltebre, donde se cultiva un arroz fantástico con una denominación de origen fantástica e estupendo para muchas de nos acabados culinarios a nuestras recetas. Ese hebro que está regido está bajo o poder, digamos, de la Confederación Hidrográfica del hebro, que es la que decide, en cada momento como se pode regar en una zona, cuánta agua se pode captar de ese río, en qué zona.
E esa Confederación, lo que viene a ser, é un poder que é intercomunitario, distintas comunidades autónomas implicadas. Se nos vamos a ríos, como o río Este Pona, que diríais, pues eso está enmalga, pues no, ese é o río que sale por vaquio. Se nos vamos a ríos máis pequeños, que están solo dentro de la comunidad autónoma, por ejemplo, de Euskadi, como é mi caso, nos vamos a encontrar que é os ríos no dependen de una Confederación Hidrográfica.
Por lo tanto, é o poder que é o que controla, não é intercomunitario, sino intracomunitario. E é os ríos dependen de todo punto de vista de la agencia de agua, de la agencia vasca de agua, URA. Pero todo o río, pues mirad, lo que é sen sí é o cauce, é o caudal sí. Se vamos a hacer obra en ese caudal, por lo que sea, se va a quitar un, como se dice, azud, un azud.
É isto que decía á alguns que se estaban derrumbando presas, bueno, pues estas pequeñas construxiones que hay en os ríos, que muchas veces no tienen ya sentido e se quitan, que é o que realmente habría que hacer, a ya donde se pudiera, é o que recomenda a Unión Europea e é o que recomenda en todos os... las convenciones internacionales, los acuerdos internacionales entorno a este tipo de accidentes geográficos, poriamálo de alguma manera, como son os ríos,
se se puede quitar, se non se puede, digamos, permeabilizar, é decir, que ése tipo de azudes, creo que lo digo bien en plural, sean permeables para quién? Para a fauna, fundamentalmente para os peces, se construyen pequeñas rampas para que os peces puedan, en condiciones de mucha facilidad, remontar o río e comunicar unha parte do río, o que é esa especie animal, como pode ser un pez, unha trucha o que sea, e, em caso de que se pode, dirextamente derruirlo.
Dentro deste mundo existen también corrientes que defienden que o ideal en éxos casos é non tocar, non hacer obra, se se pode e se demuestra, que en el río, aunque sea justamente en el cauce que tiene durante el invierno, con máis agua o en primavera, las dos zonas del río que delimita el azud, es decir, a zona de arriba e a zona de abajo tienen comunicación e, por lo tanto, a fauna pode pasar de un lado a outro, con que eso ocorra en una serie limitada de días,
o que sea, del año, porque o caudal del río lo permite que non se toque porque sempre é mejor non tocar intervenir sobre a natureza e dejar que a natureza, vamos a decir, siga seu curso de una manera, pues é son natural. Bueno, ésto non é sempre reposible e justamente é que intervenir. Que máis deciros respecto a ésto? Bueno, pues é un par de cuestiones que me parecem importantes.
Una, las comunidades autónomas, en nuestro caso, a quín e uscadi las diputaciones forales, são las titulares de las afectaciones que tienen en tierra os ríos. Os ríos tienen a súa alrededor, igual que ocorre con a orilla del mar, con a costa, unas serie de espacios que son públicos e pode que un río passe por una finca tuya. Eu conozco una finca de lo que foi un... vamos a decir, mi familia política que tiene un río en medio.
Bueno, pues una de las cosas que tenemos que saber é que há un número de metros o centímetros o que sea depende del caudal a ambos lados de la orilla de ese río que é ese espacio público, unha afectación pública de lo que é ese río. Porque seu caudal é público, pero também é público o espacio necessario para poder acceder a ese caudal, por exemplo, por parte de una institución pública.
Que va a pasar, ao lo mejor, por tu finca para entrar ao río, pero que estrictamente, al lado do río, há unha serie de centímetros o metros de tierra que siguen o caudal do río que son dominio público, non son propiedad privada, non lo poden ser en España.
Hay algo máx que me resulta tremendamente sugerente e para o qual non tengo una respuesta exacta, non tengo exactamente a información, pero ao lo mejor tú lo conozes e me podes aportar un pouco de luz, o escor de Emil Cárefé me e é justamente onde o hasta onde llega a titularidade das instituciones de costas nos ríos.
Eu sostengo, já digo, non lo he investigado, pero sostengo que non é un término fijo, non é os últimos cinco km de um río antes de chegar ao mar são também afectación, digamos, propiedad, por decirlo de alguma manera, o titularidade de una propiedad pública que depende de costas, que depende del ministerio de medio ambiente o algo así, que é, vamos a decir, suelo público.
Estamos acostumbrados a ver que quando, eu que sei, un famoso o alguien o ha hecho a menos metros da costa de lo que seria debido, é só lo entendemos e o vemos. É o que se suele hacer respecto da linha do que é, onde existe, no occurre tanto, da linha do que é, o mar é alta, e da linha da costa, e de ahí, para o interior da terra, há unha série de metros, não lembro se são 100 ou se são 200, é o menos, quero que hablemos do conceito, o conceito que diría o outro, e é, é suelo, é suelo público.
Por éso, na España não pode haver plaias privadas, por éso, na España, junto a la costa, deve de haber paseos ou similar, não estou hablando agora de una mega construcción que destroce a costa, não. Estou hablando de paseos pequenos ou modestos que permitan o passo dos seres humanos independientemente de que justo na borda da cantilada, existe um chalet.
Por exemplo, na zona de vacío, por voltar a esa mesma zona, na zona de vacío, hace pouco, unha sentencia, creo recordar que do Supremo já deixado bien claro que hay determinadas construcciones que tienen entre a própria construcción que tiene muito terreno, que chega como a estar a borda de una cantilada, entre a borda da cantilada e a construcción, se tiene que ceder passo público domínio público a las instituciones para que por aí puedan pasar as personas
ou o que sea. Não pode uno ter un trozo de costa, directamente de costa cerrado en una propiedad. Isto que lo entendemos fácil, llevado ao mundo dos rios, teme su complejidad e é que a última parte dos rios, o último tramo, o tramo antes da desembocadura e a própria desembocadura dependen da autoridade de costas. Não temen a sua zona de afectación na terra, não é dependente da comunidade autónoma aqui na Euskadi, não é dependente da deputación foral sino que depende de costas.
Não creo que haya uma cantidad de metros fija, mas eu digo, se estou em um erro, por favor, sacadme del erro que para isto, tamén estamos aqui. Eu acho e isto é um concepto chulo que depende de hasta onde se vea afectado o rio por la subida ou la bajada das mares.
E isto o vemos claramente na ria e isto o vemos claramente na ria os galhegos me entenderan os vascos praticamente toda a cornisa cantábrica e teme que ver com o eixo de que é de dominio público dependente da costas que insisto, isto não é vamos a dizer repartido ou descentralizado, dependendo do ministério das costas essa zona última do rio onde o rio se vea afectado por a marea.
Este é o concepto, creo, nas três emvocaduras dos rios para que o entorno do rio e eu digo uma serie de metros que não sei qual são tampoco muchos, mas não poucos qualquer propiada privada por que o rio este surcando, digamos, camino é de dominio da costas e nas costas pasan unha coisa moi curiosa que é exactamente igual que na interior nas montañas às vezes inclusive o próprio ejército ajuda a ter cartografiadas todas as montañas e establece os puntos geodesicos
chegamos ao alto de una montaña e vemos allí uma plaquita metálica ou un tipo de clavo que se ha metido na terra que pone un alto ou que pone o nome do monte ou o que pone o que sea esses puntos que os establece o estado e que además não são fijos que agora mesmo com o cambio climático estão sendo todo o rato submetidos a controle e pude ir introduxendo-se para o interior cada vez máis nos vão marcar esses pontos e os veréis nas pássaros no mar mas os veréis nas pássaros marítimos ou nas costas
veréis que cada certo tempo há como unha especie de remache metálico que menciona onde está o começo do domínio público de costas sobre a esquina do mar sobre a orilla bueno queria traerlo aqui porque é bonito e xe pensamos que é uma espécie de continuo mas o eixo de que podamos ir nas pássaros e o eixo de que na España na teoria não há pássaros privados como vemos nos outros países ou vemos na cine ou vemos sobre a deso saber en que aqui é xe non existe e é xe é um domínio público
é de todos e de todas nós e isto é o que queria contarte hoje e jueves isto é o que foi todo por hoje na Vala Extra é uma produção novamente gravada ás xe apenas uns minutos antes da sua publicación nas 3.45 são mais de nas 3 da madrugada é uma produção de milcar fm podes encontrar meus medios de contato empedrosanchez.eu unite a nossa comunidade e busque se te sientes máis cómodo fuera de telegram nosso canal no Discord de milcar fm cítame porque por aí sempre estou un poquito máis despistado
gracias por tu tiempo e a esta mañana viernes que viene uma entrevista chulísima com una experiencia preciosa com un fotógrafo que está llevando a cabo uma experiencia preciosa com base en el bal de arán en el valle de arán e realmente com a frontera puesta em cualquier lugar del mundo onde sea posible uma experiência fotográfica uma experiência de imagem merecedora desse desplazamiento escucházelo mañana e já me direis porque hablo con Gorka com com un fotógrafo catalán de origen
com nombre vasco todo ello muy peculiar e muy bien explicado porque todo tiene un sentido na historia de Gorka eu disse, nos escuchámos mañana venga é que no son horas de gravar podcasts, é que estou no velo, o botónis
